Louka Verijke 2024-2025 GDM
Design Principles
Wat is design?
▪ Visueel vormgeven van ideeën in verschillende media
▪ Artistieke als technische vaardigheden
▪ Visuele expressie en creativiteit, communiceren
Fasen van Design
• Discover
o De verkenningsfase, waarin het team de probleemruimte/project onderzoekt.
Hierbij wordt bv gekeken naar de oorzaak van het probleem en wordt veldonderzoek
toegepast om de uitdaging van het project te begrijpen.
• Define
o Definiëren is het convergente deel van de probleemruimte, omdat hiermee ideeën
kunnen worden teruggebracht tot een heldere definitie van het probleem.
• Develop
o Ontwikkelen is de eerste stap in de oplossingsruimte. In deze stapt bouwt men
prototypes van de oplossing en test deze door de eindgebruiker te betrekken bij het
testproces.
• Deliver
o Bij afleveren worden ideeën herleid tot één eindproduct. Men verzamelt feedback
van gebruikers en deze feedback wordt gebruikt om toekomstige versies van het
product te verbeteren.
Aha-erlebnis = een situatie waarin een persoon plotseling een nieuw inzicht verkrijg
Design Principles
1. Contrast
o Is een designprinciple dat verwijst naar het opzettelijk creëren van
visuele verschillen tussen elementen in een ontwerp, zoals kleur,
grootte, vorm of textuur, om de aandacht te trekken en hiërarchie
te creëren.
2. Nadruk
o Is een designprinciple dat verwijst naar het doelgericht
accentueren van specifieke elementen, om de aandacht te
trekken en de belangrijkheid van die elementen te
benadrukken. Dit helpt bij het versterken van de boodschap.
3. Balans
1
,Louka Verijke 2024-2025 GDM
o Is een designprinciple dat verwijst naar de distributie van het visuele gewicht en de
elementen in een ontwerp, met als doel een gevoel van stabiliteit en
harmonie te creëren. Elementen in een ontwerp worden zorgvuldig
gepositioneerd, zodat de compositie, symmetrisch, asymmetrisch of
radiaal in evenwicht kan zijn.
4. Witruimte
o Wordt ook wel negatieve ruimte genoemd, dit design principle
verwijst naar de ongebruikte ruimte rondom en tussen
elementen in een ontwerp. Het wordt bewust toegepast om
ademruimte te creëren, de leesbaarheid te verbeteren en een
gevoel van openheid en elegantie te bereiken in een ontwerp.
5. Herhaling
o Herhaling als designprinciple houdt in dat specifieke elementen,
zoals kleuren, vormen, of patronen, bewust en consequent
binnen een ontwerp worden gebruikt om een samenhangend en
herkenbaar visueel thema te creëren.
THE HERO’S JOURNEY → APARTE PDF
Fundamentals Of Graphic Design
Je ogen registreren, maar het is je brein die er betekenis aan geeft.
Als ontwerper moet je dus effectief omgaan met wat en hoe je in beeld brengt, wil je mensen bewust
laten worden van jouw boodschap. Mensen hebben een beperkte aandacht, aan jou als beeldend
ontwerper om hierop in te zetten.
Verschil Grafisch ontwerp en Visuele vormgeving
Grafisch Ontwerp Visuele Vormgeving
Visuele vormgeving heeft een
Is gericht op het creëren van breder toepassingsgebied en
visuele communicatie voor kan zich richten op het
gedrukte en digitale media (Bv. vormgeven van visuele
Scope van werk posters, brochures, tijdschriften, …) identiteiten, merken,
grafische ontwerpers zijn gebruikersinterfaces
gespecialiseerd in lay-out, (UI), gebruikerservaringen (UX),
typografie, ... bewegende beelden, animaties
(visuele elementen en esthetiek)
Visuele vormgeving richt zich op
Legt nadruk op het overbrengen
het creëren van visuele
van een specifieke boodschap of
ervaringen en kan een meer
informatie aan een doelgroep,
Doel en klemtonen artistieke of creatieve
visuele communicatie te creëren
benadering hebben. Het doel is
die effectief is in het overbrengen
om esthetische en functionele
van de gewenste boodschap
ontwerpen te produceren.
Wordt vaak geassocieerd met Visuele vormgeving heeft een
Toepassing
gedrukte media, zoals posters, breder toepassingsgebied en
2
,Louka Verijke 2024-2025 GDM
flyers, boeken en tijdschriften, strekt zich uit tot interactieve
maar het omvat ook digitale media: web & mobiele apps,
media, zoals websites en sociale gebruikersinterfaces, animaties,
media. Grafisch ontwerp richt zich … Het richt zich op de algehele
op het communiceren van visuele ervaring van gebruikers
informatie en boodschappen op en kan betrekking hebben op
een visueel aantrekkelijke manier. zowel digitale als fysieke
omgevingen.
Wanneer is vormgeving goed gedaan?
▪ Duidelijk en communicatief
o Een succesvol ontwerp moet in staat zijn de boodschap, informatie of het doel duidelijk
over te brengen aan de doelgroep. Dit omvat gebruik van heldere tekst, afbeeldingen
en andere visuele elementen die de boodschap ondersteunen.
▪ Aantrekkelijk en esthetisch
o Visuele aantrekkingskracht speelt een grote rol in het succes van vormgeving. Mensen
worden aangetrokken tot aantrekkelijke en esthetisch aangename ontwerpen.
▪ De gebruiker indachtig (UX)
o Voor digitale ontwerpen, zoals websites en apps, is een goede gebruikerservaring van
vitaal belang voor succes.
▪ Consistent
o Een consistente vormgeving draagt bij aan de herkenbaarheid van een merk of een
product. Het gebruik van consistente kleuren, lettertypen, logo’s en andere visuele
elementen helpt om een samenhangend imago/beeld te creëren.
▪ Origineel
o Het vermogen om origineel en creatief te zijn in de vormgeving kan helpen om op te
vallen en de aandacht van de doelgroep te trekken.
▪ Functioneel
o Voor ontwerpen die interactie vereisen, zoals gebruikersinterfaces en servicedesign, is
functionaliteit van groot belang. Het ontwerp moet goed werken, leesbaar zijn en
aan de behoeften van de gebruiker voldoen.
▪ Inclusief
o Het ontwerp moet relevant zijn voor de mensen die het zullen bekijken of gebruiken.
▪ Technisch haalbaar
o Het ontwerp moet praktisch uitvoerbaar zijn binnen de gegeven technische
parameters.
▪ Iteratief
o Het betrekken van gebruikersfeedback en het aanbrengen van verbeteringen op basis
van evaluatie draagt bij aan het succes van het ontwerp op de lange termijn
3
, Louka Verijke 2024-2025 GDM
Goed ontwerp is een iteratief proces en vereist vaardigheid, creativiteit en aandacht voor detail. Het
is belangrijk om open te staan voor feedback en bereid te zijn om verbeteringen aan te brengen om
uiteindelijk een ontwerp te bereiken dat effectief is en voldoet aan de gestelde doelen.
Visuele communicatie = Dit is communicatie door middel van beelden, objecten, gebaren
en/of kleuren.
Communicatie = is de activiteit waarbij twee of meerdere identiteiten, zender(s) en
ontvanger(s) betekenissen uitdelen door op elkaars signalen te reageren.
Coderen: De zender gebruikt zijn tekenvoorraad (kennis) om de boodschap te coderen en
door te sturen naar de ontvanger.
Decoderen: De ontvanger krijgt de boodschap binnen en start een “intrapersoonlijk
communicatieproces” De ontvanger gaat dus aan de hand van zijn tekenvoorrraad de
boodschap interpreteren.
Theorie van Watzlawick
1. Axioma van onvermijdelijke communicatie
Dit axioma stelt dat het onmogelijk is om niet te communiceren. Zelfs stilte of het ontbreken van
verbale communicatie kan informatie overdragen.
2. Axioma van de symmetrie en complementariteit
Het gaat in communicatie niet alleen om wat er wordt gezegd, maar ook om hoe mensen zich tot
elkaar verhouden, om hun onderlinge relaties.
▪ Symmetrische communicatie is gebaseerd op gelijkheid. Bv een gesprek tussen 2 collega’s
op dezelfde hiërarchische positie die een project overleggen:
BV Twee collega’s, beide projectmanagers, zitten samen in een vergaderruimte om een
strategie te bespreken voor een aankomend project. Beiden hebben vergelijkbare
verantwoordelijkheden en expertise. Ze wisselen ideeën uit over hoe ze de taken kunnen
verdelen en bespreken mogelijke obstakels.
→ Dit is symmetrisch, ze hebben een gelijkwaardige positie in de organisatie, waardoor
geen van beiden een machtsvoordeel heeft. De communicatie is wederkerig: ze luisteren
naar elkaar, geven suggesties en reageren op elkaars input op een gelijkwaardige manier.
▪ Complementaire communicatie gaat uit van ongelijkheid en kan coöperatief zijn.
BV Een patiënt gaat naar de dokter met pijnklachten. De dokter vraagt naar de
symptomen, stelt gerichte vragen en maakt vervolgens een diagnose. De patiënt luistert
aandachtig en volgt de instructies van de dokter op, bijvoorbeeld door een voorgeschreven
medicijn te nemen of aanvullende onderzoeken te laten doen.
→Dit is complementair, Er is een duidelijke machts- en kennisverschil: de dokter heeft
meer medische expertise en neemt de leiding in het gesprek, terwijl de patiënt de rol van
ontvanger van informatie en advies aanneemt. De communicatie is niet gelijkwaardig,
maar wel effectief omdat de rollen van zender (de dokter) en ontvanger (de patiënt) elkaar
aanvullen.
4
Design Principles
Wat is design?
▪ Visueel vormgeven van ideeën in verschillende media
▪ Artistieke als technische vaardigheden
▪ Visuele expressie en creativiteit, communiceren
Fasen van Design
• Discover
o De verkenningsfase, waarin het team de probleemruimte/project onderzoekt.
Hierbij wordt bv gekeken naar de oorzaak van het probleem en wordt veldonderzoek
toegepast om de uitdaging van het project te begrijpen.
• Define
o Definiëren is het convergente deel van de probleemruimte, omdat hiermee ideeën
kunnen worden teruggebracht tot een heldere definitie van het probleem.
• Develop
o Ontwikkelen is de eerste stap in de oplossingsruimte. In deze stapt bouwt men
prototypes van de oplossing en test deze door de eindgebruiker te betrekken bij het
testproces.
• Deliver
o Bij afleveren worden ideeën herleid tot één eindproduct. Men verzamelt feedback
van gebruikers en deze feedback wordt gebruikt om toekomstige versies van het
product te verbeteren.
Aha-erlebnis = een situatie waarin een persoon plotseling een nieuw inzicht verkrijg
Design Principles
1. Contrast
o Is een designprinciple dat verwijst naar het opzettelijk creëren van
visuele verschillen tussen elementen in een ontwerp, zoals kleur,
grootte, vorm of textuur, om de aandacht te trekken en hiërarchie
te creëren.
2. Nadruk
o Is een designprinciple dat verwijst naar het doelgericht
accentueren van specifieke elementen, om de aandacht te
trekken en de belangrijkheid van die elementen te
benadrukken. Dit helpt bij het versterken van de boodschap.
3. Balans
1
,Louka Verijke 2024-2025 GDM
o Is een designprinciple dat verwijst naar de distributie van het visuele gewicht en de
elementen in een ontwerp, met als doel een gevoel van stabiliteit en
harmonie te creëren. Elementen in een ontwerp worden zorgvuldig
gepositioneerd, zodat de compositie, symmetrisch, asymmetrisch of
radiaal in evenwicht kan zijn.
4. Witruimte
o Wordt ook wel negatieve ruimte genoemd, dit design principle
verwijst naar de ongebruikte ruimte rondom en tussen
elementen in een ontwerp. Het wordt bewust toegepast om
ademruimte te creëren, de leesbaarheid te verbeteren en een
gevoel van openheid en elegantie te bereiken in een ontwerp.
5. Herhaling
o Herhaling als designprinciple houdt in dat specifieke elementen,
zoals kleuren, vormen, of patronen, bewust en consequent
binnen een ontwerp worden gebruikt om een samenhangend en
herkenbaar visueel thema te creëren.
THE HERO’S JOURNEY → APARTE PDF
Fundamentals Of Graphic Design
Je ogen registreren, maar het is je brein die er betekenis aan geeft.
Als ontwerper moet je dus effectief omgaan met wat en hoe je in beeld brengt, wil je mensen bewust
laten worden van jouw boodschap. Mensen hebben een beperkte aandacht, aan jou als beeldend
ontwerper om hierop in te zetten.
Verschil Grafisch ontwerp en Visuele vormgeving
Grafisch Ontwerp Visuele Vormgeving
Visuele vormgeving heeft een
Is gericht op het creëren van breder toepassingsgebied en
visuele communicatie voor kan zich richten op het
gedrukte en digitale media (Bv. vormgeven van visuele
Scope van werk posters, brochures, tijdschriften, …) identiteiten, merken,
grafische ontwerpers zijn gebruikersinterfaces
gespecialiseerd in lay-out, (UI), gebruikerservaringen (UX),
typografie, ... bewegende beelden, animaties
(visuele elementen en esthetiek)
Visuele vormgeving richt zich op
Legt nadruk op het overbrengen
het creëren van visuele
van een specifieke boodschap of
ervaringen en kan een meer
informatie aan een doelgroep,
Doel en klemtonen artistieke of creatieve
visuele communicatie te creëren
benadering hebben. Het doel is
die effectief is in het overbrengen
om esthetische en functionele
van de gewenste boodschap
ontwerpen te produceren.
Wordt vaak geassocieerd met Visuele vormgeving heeft een
Toepassing
gedrukte media, zoals posters, breder toepassingsgebied en
2
,Louka Verijke 2024-2025 GDM
flyers, boeken en tijdschriften, strekt zich uit tot interactieve
maar het omvat ook digitale media: web & mobiele apps,
media, zoals websites en sociale gebruikersinterfaces, animaties,
media. Grafisch ontwerp richt zich … Het richt zich op de algehele
op het communiceren van visuele ervaring van gebruikers
informatie en boodschappen op en kan betrekking hebben op
een visueel aantrekkelijke manier. zowel digitale als fysieke
omgevingen.
Wanneer is vormgeving goed gedaan?
▪ Duidelijk en communicatief
o Een succesvol ontwerp moet in staat zijn de boodschap, informatie of het doel duidelijk
over te brengen aan de doelgroep. Dit omvat gebruik van heldere tekst, afbeeldingen
en andere visuele elementen die de boodschap ondersteunen.
▪ Aantrekkelijk en esthetisch
o Visuele aantrekkingskracht speelt een grote rol in het succes van vormgeving. Mensen
worden aangetrokken tot aantrekkelijke en esthetisch aangename ontwerpen.
▪ De gebruiker indachtig (UX)
o Voor digitale ontwerpen, zoals websites en apps, is een goede gebruikerservaring van
vitaal belang voor succes.
▪ Consistent
o Een consistente vormgeving draagt bij aan de herkenbaarheid van een merk of een
product. Het gebruik van consistente kleuren, lettertypen, logo’s en andere visuele
elementen helpt om een samenhangend imago/beeld te creëren.
▪ Origineel
o Het vermogen om origineel en creatief te zijn in de vormgeving kan helpen om op te
vallen en de aandacht van de doelgroep te trekken.
▪ Functioneel
o Voor ontwerpen die interactie vereisen, zoals gebruikersinterfaces en servicedesign, is
functionaliteit van groot belang. Het ontwerp moet goed werken, leesbaar zijn en
aan de behoeften van de gebruiker voldoen.
▪ Inclusief
o Het ontwerp moet relevant zijn voor de mensen die het zullen bekijken of gebruiken.
▪ Technisch haalbaar
o Het ontwerp moet praktisch uitvoerbaar zijn binnen de gegeven technische
parameters.
▪ Iteratief
o Het betrekken van gebruikersfeedback en het aanbrengen van verbeteringen op basis
van evaluatie draagt bij aan het succes van het ontwerp op de lange termijn
3
, Louka Verijke 2024-2025 GDM
Goed ontwerp is een iteratief proces en vereist vaardigheid, creativiteit en aandacht voor detail. Het
is belangrijk om open te staan voor feedback en bereid te zijn om verbeteringen aan te brengen om
uiteindelijk een ontwerp te bereiken dat effectief is en voldoet aan de gestelde doelen.
Visuele communicatie = Dit is communicatie door middel van beelden, objecten, gebaren
en/of kleuren.
Communicatie = is de activiteit waarbij twee of meerdere identiteiten, zender(s) en
ontvanger(s) betekenissen uitdelen door op elkaars signalen te reageren.
Coderen: De zender gebruikt zijn tekenvoorraad (kennis) om de boodschap te coderen en
door te sturen naar de ontvanger.
Decoderen: De ontvanger krijgt de boodschap binnen en start een “intrapersoonlijk
communicatieproces” De ontvanger gaat dus aan de hand van zijn tekenvoorrraad de
boodschap interpreteren.
Theorie van Watzlawick
1. Axioma van onvermijdelijke communicatie
Dit axioma stelt dat het onmogelijk is om niet te communiceren. Zelfs stilte of het ontbreken van
verbale communicatie kan informatie overdragen.
2. Axioma van de symmetrie en complementariteit
Het gaat in communicatie niet alleen om wat er wordt gezegd, maar ook om hoe mensen zich tot
elkaar verhouden, om hun onderlinge relaties.
▪ Symmetrische communicatie is gebaseerd op gelijkheid. Bv een gesprek tussen 2 collega’s
op dezelfde hiërarchische positie die een project overleggen:
BV Twee collega’s, beide projectmanagers, zitten samen in een vergaderruimte om een
strategie te bespreken voor een aankomend project. Beiden hebben vergelijkbare
verantwoordelijkheden en expertise. Ze wisselen ideeën uit over hoe ze de taken kunnen
verdelen en bespreken mogelijke obstakels.
→ Dit is symmetrisch, ze hebben een gelijkwaardige positie in de organisatie, waardoor
geen van beiden een machtsvoordeel heeft. De communicatie is wederkerig: ze luisteren
naar elkaar, geven suggesties en reageren op elkaars input op een gelijkwaardige manier.
▪ Complementaire communicatie gaat uit van ongelijkheid en kan coöperatief zijn.
BV Een patiënt gaat naar de dokter met pijnklachten. De dokter vraagt naar de
symptomen, stelt gerichte vragen en maakt vervolgens een diagnose. De patiënt luistert
aandachtig en volgt de instructies van de dokter op, bijvoorbeeld door een voorgeschreven
medicijn te nemen of aanvullende onderzoeken te laten doen.
→Dit is complementair, Er is een duidelijke machts- en kennisverschil: de dokter heeft
meer medische expertise en neemt de leiding in het gesprek, terwijl de patiënt de rol van
ontvanger van informatie en advies aanneemt. De communicatie is niet gelijkwaardig,
maar wel effectief omdat de rollen van zender (de dokter) en ontvanger (de patiënt) elkaar
aanvullen.
4
