Recht en onderneming – Deel 1: inleiding
Hoofdstuk 1: Wat is recht?
Definitie van het recht
↔ dagelijkse confrontatie met recht, want recht beheerst alles (ons privéleven,
studentenleven, …)
↔ zonder dat je het beseft komen er veel overeenkomsten tot stand
Wat moeten we als recht beschouwen?
Drie componenten die noodzakelijk zijn om van recht te kunnen spreken:
1. Je moet in bezit zijn van regels die het gedrag van mensen in de maatschappij
ordenen
2. De rechtsregel moet u kunnen afdwingen
= mensen moeten gesanctioneerd worden bij het niet naleven van de rechtsregels
Rechtsregel niet afdwingbaar = GEEN sprake van recht
Vb. Iemand blijft stilstaan op het zebrapad: je kan de persoon in kwestie niet forceren
om daar weg te gaan
3. De regels die bestaan moeten kunnen worden gewijzigd of worden afgeschaft
De regels van vandaag zijn NIET de regels van morgen: dankzij technologische
vooruitgang, andere meningen, … kunnen de regels veranderen
Vb. abortuswetten
Begrip: Recht = het geheel van regels waarin je deze drie componenten kan terugvinden
Juristen zijn specialist in het indelen van categorieën
Enerzijds: OBJECTIEF RECHT
= het geheel van regels zoals ze bestaan
Vb. huurovereenkomsten, aankoopovereenkomsten, …
, Anderzijds: SUBJECTIEF RECHT
= de rechten die wij ontlenen aan het objectief recht
= ontstaan wanneer je het objectief recht inroept
Vb. je gaat in beroep
Wij zijn een rechtssubject en wij kunnen rechten ontlenen – gevolg: het objectief recht wordt
subjectief recht (in ons hoofd)
Vb. Als wij de afbeelding van iemand zijn gelaat of gestalte reproduceren (foto’s nemen, deze
foto’s posten) moeten we toestemming krijgen van de persoon die op de foto staat = objectief
recht
Vb. Als iemand ongewilde foto van ons neemt en deze publiceert, kan je in beroep gaan bij de
rechtbank (als je deze foto wil laten verwijderen) = subjectief recht
Hoofdstuk 2: Indeling van het nationaal recht
Belang van het onderscheid
PRIVAATRECHT: betreft de relatie tussen burgers onderling
PUBLIEKRECHT: betreft de relaties tussen de burgers en de overheid of tussen overheden
onderling
Onderscheid = FUNDAMENTEEL – vormt basis van de indeling van het recht
Kenmerken PRIVAATRECHT: traditie en vrijheid (contractuele verhoudingen op voet van
gelijkheid)
Kenmerken PUBLIEKRRECHT: eenzijdige dwingende overheidsbeslissingen (overheid in
functie van algemeen belang)
Het privaatrecht – het publiekrecht
NATIONAAL RECHT
Wie maakt deze rechtsregels? Dit recht komt voort van nationale wetgevers:
✓ Federaal Parlement
✓ Vlaams Parlement
✓ Gemeenteraden
✓ Provincieraden
Hoofdstuk 1: Wat is recht?
Definitie van het recht
↔ dagelijkse confrontatie met recht, want recht beheerst alles (ons privéleven,
studentenleven, …)
↔ zonder dat je het beseft komen er veel overeenkomsten tot stand
Wat moeten we als recht beschouwen?
Drie componenten die noodzakelijk zijn om van recht te kunnen spreken:
1. Je moet in bezit zijn van regels die het gedrag van mensen in de maatschappij
ordenen
2. De rechtsregel moet u kunnen afdwingen
= mensen moeten gesanctioneerd worden bij het niet naleven van de rechtsregels
Rechtsregel niet afdwingbaar = GEEN sprake van recht
Vb. Iemand blijft stilstaan op het zebrapad: je kan de persoon in kwestie niet forceren
om daar weg te gaan
3. De regels die bestaan moeten kunnen worden gewijzigd of worden afgeschaft
De regels van vandaag zijn NIET de regels van morgen: dankzij technologische
vooruitgang, andere meningen, … kunnen de regels veranderen
Vb. abortuswetten
Begrip: Recht = het geheel van regels waarin je deze drie componenten kan terugvinden
Juristen zijn specialist in het indelen van categorieën
Enerzijds: OBJECTIEF RECHT
= het geheel van regels zoals ze bestaan
Vb. huurovereenkomsten, aankoopovereenkomsten, …
, Anderzijds: SUBJECTIEF RECHT
= de rechten die wij ontlenen aan het objectief recht
= ontstaan wanneer je het objectief recht inroept
Vb. je gaat in beroep
Wij zijn een rechtssubject en wij kunnen rechten ontlenen – gevolg: het objectief recht wordt
subjectief recht (in ons hoofd)
Vb. Als wij de afbeelding van iemand zijn gelaat of gestalte reproduceren (foto’s nemen, deze
foto’s posten) moeten we toestemming krijgen van de persoon die op de foto staat = objectief
recht
Vb. Als iemand ongewilde foto van ons neemt en deze publiceert, kan je in beroep gaan bij de
rechtbank (als je deze foto wil laten verwijderen) = subjectief recht
Hoofdstuk 2: Indeling van het nationaal recht
Belang van het onderscheid
PRIVAATRECHT: betreft de relatie tussen burgers onderling
PUBLIEKRECHT: betreft de relaties tussen de burgers en de overheid of tussen overheden
onderling
Onderscheid = FUNDAMENTEEL – vormt basis van de indeling van het recht
Kenmerken PRIVAATRECHT: traditie en vrijheid (contractuele verhoudingen op voet van
gelijkheid)
Kenmerken PUBLIEKRRECHT: eenzijdige dwingende overheidsbeslissingen (overheid in
functie van algemeen belang)
Het privaatrecht – het publiekrecht
NATIONAAL RECHT
Wie maakt deze rechtsregels? Dit recht komt voort van nationale wetgevers:
✓ Federaal Parlement
✓ Vlaams Parlement
✓ Gemeenteraden
✓ Provincieraden
