1. De situatie na het Congres van Wenen
1.1 Het Verenigd Koninkrijk der Nederlanden
- Het VKN ontstaat uit het Congres van Wenen ( 1815 )
- Er wordt geen rekening gehouden met diversiteit: de godsdienst en de taal is anders
- Het VKN dient als bufferstaat
- Het VKN is verdeeld in de Noordelijke Nederlanden ( Nederland ) en de Zuidelijke Nederlanden
( België )
- De Nederlanden werken in tandem - Noord en Zuid werken goed samen ( In het zuidelijke deel
was er goede industrie en in het Noordelijke deel was er een belangrijke handelsvloot )
1.2 Noord en Zuid: een wereld van verschil
De Noordelijke en Zuidelijke Nederlanden zijn sterk verschillend:
- Godsdienst: Protestants ( Noordelijk ) en Katholiek ( Zuidelijk )
- Onderwijs: Protestantse scholen ( Noordelijk ) en Katholieke scholen ( Zuidelijk )
- Taal: Nederlands ( Noordelijk ), Nederlands ( Zuidelijk ) en Frans ( Zuidelijke elite )
1.3 Koning Willem I van Oranje - Nassau
- Verlichte despoot: figuur die alles zelf bepaald, maar het allemaal doet voor het volk ( volk
heeft geen inspraak )
- Moderniseert de Antwerpse haven: investeringspolitiek - de economie zal groeien
- Benoemt rechters en ministers ( vriendjespolitiek - het volk heeft geen inspraak in wie rechter
of minister is )
Scheiding der machten: er kan niet te veel macht naar één figuur gaan:
- Niveau 1: wetgevende macht ( het uitschrijven van een wetsvoorstel, iemand
bepaald de regel / de wet )
- Niveau 2: uitvoerende macht ( het invoeren van de nieuwe regel / nieuwe wet )
- Niveau 3: rechterlijke macht ( de controle of dat iedereen de wet naleeft )
- Geen volkssoevereiniteit ( liberalistische gedachten versterken )
- Er is geen persvrijheid
, 1.4 Het Noorden VS Het Zuiden ( 1815 - 1830 )
- Willem I bevoordeelt het Noorden
- Zuidelijke liberalen eisen persvrijheid
- Zuidelijke Katholieken VS Noordelijke Protestanten ( verzet tegen godsdienstvrijheid )
- Scholen in het zuiden worden gedwongen om protestants te worden
- Nederlands wordt de voertaal ( Zuidelijke adel is woest )
De koning schaft de taalpolitiek af in 1830. Hij schaft dit te laat af want in 1830 staat de Belgische
Revolutie voor de deur.
1.5 Vlamingen en Walen komen samen
- Het zuiden komt samen tegen de koning: Ze eisen verandering!
- De katholieken en liberalen werken samen tegen Willem I ( de katholieken moeten protestants
zijn en de liberalen willen meer inspraak )
- Conservatief: aanhang van oude ideeën
- Progressief: aanhang van nieuwe ideeën
- Katholieken zijn conservatief en liberalen zijn progressief ( deze tegengestelde partijen werken
samen = monsterverbond )
- Fransen en Nederlandstaligen spannen samen ( tegen Willem I )
Deze samenwerking tussen de katholieken, de liberalen, de fransen en de nederlandstaligen noemen
we het unionisme ( zal leiden tot het Belgisch nationalisme ).
1.6 De eisen van unionisten: onbeantwoord?
- Juni 1830: Willem I erkent taalvrijheid ( hij wilt de adel bijhouden )
- Weigert verdere toegevingen ( de adel is tevreden, maar de andere blijven gefrustreerd )
Verdere frustratie in het Zuiden:
- Industriële mechaniseringen leidt tot werkloosheid ( dit leidt tot armoede en hongersnood )
- De prijs van voedsel neemt sterk toe, mensen met weinig inkomen kunnen geen eten kopen