Loonheffing samenvatting
HOOFDSTUK 10 – PENSIOENAANSPRAKEN EN VUT-REGELINGEN......................................................1
10.1 INLEIDING...................................................................................................................................1
10.1.1 WET TOEKOMST PENSIOENEN.........................................................................................................1
10.2 PENSIOENAANSPRAKEN ALGEMEEN...................................................................................................1
10.2.1 NAAR HOGERE PENSIOENLEEFTIJDEN................................................................................................2
10.2.2 WERKGEVERS- EN WERKNEMERSBIJDRAGEN......................................................................................2
10.3 DE PENSIOENWET.........................................................................................................................2
10.4 VIER PENSIOENSTELSELS (TRANSITIEFASE)...........................................................................................3
10.4.1 EINDLOONSTELSEL........................................................................................................................3
10.4.2 MIDDELLOONSTELSEL....................................................................................................................3
10.4.3 BESCHIKBAAR PREMIESTELSEL.........................................................................................................4
10.4.4 HYBRIDE STELSEL..........................................................................................................................4
10.4.5 PENSIOENSTELSELS BINNEN DE WET TOEKOMST PENSIOENEN...............................................................4
10.5 ZES PENSIOENSOORTEN..................................................................................................................4
10.5.1 HET LEVENSLANDE OUDERDOMSPENSIOEN........................................................................................4
10.5.2 HET LEVENSLANGE DEELNEMINGSJARENPENSIOEN..............................................................................5
10.5.3 HET NABESTAANDEN-/PARTNERPENSIOEN.........................................................................................5
10.5.4 HET NABESTAANDENOVERBRUGGINGSPENSIOEN.................................................................................5
10.5.5 HET WEZENPENSIOEN...................................................................................................................5
10.5.6 HET ARBEIDSONGESCHIKTHEIDSPENSIOEN.........................................................................................6
10.6 INDEXATIE, VARIATIES IN UITKERINGSHOOGTE, RUIL VAN PENSIOEN E.D......................................................6
10.6.1 INDEXATIE...................................................................................................................................6
10.6.2 VARIATIE IN HOOGTE PENSIOENUITKERING........................................................................................6
10.6.3 RUIL VAN PENSIOENEN..................................................................................................................7
10.6.4 PENSIOENAANPASSING AAN PENSIOENRICHTLEEFTIJD..........................................................................7
10.7 DE PENSIOENINGANGSDATUM.........................................................................................................7
10.8 DE DIENSTTIJD.............................................................................................................................7
10.8.1 UITBREIDING VAN DE DIENSTTIJD.....................................................................................................7
10.8.2 BEPERKING VAN DE DIENSTTIJD.......................................................................................................8
10.8.3 GEEN BEPERKING VAN DE DIENSTTIJD...............................................................................................8
10.9 HET PENSIOENGEVENDE LOON.........................................................................................................8
10.9.1 WELK LOON?..............................................................................................................................8
10.9.2 PENSIOENOPBOUW IN EEN CAFETARIASYSTEEM..................................................................................9
10.10 DE KRING VAN PENSIOENVERZEKERAARS..........................................................................................9
10.11 WAARDEOVERDRACHT...............................................................................................................10
10.12 PENSIOENVEREVENING BIJ ECHTSCHEIDING......................................................................................10
10.13 HET DGA-PENSIOEN IN EIGEN BEHEER............................................................................................11
10.14 ONREGELMATIGE AFWIKKELING VAN EEN PENSIOENREGELING..............................................................11
10.15 ENKELE FORMELE ASPECTEN........................................................................................................11
10.16 VUT-REGELINGEN.....................................................................................................................12
10.16.1 WETTELIJKE SYSTEMATIEK..........................................................................................................12
10.16.2 BESMETTE EN NIET BESMETTE RVU-REGELINGEN...........................................................................12
10.17 INTERNATIONALE ASPECTEN VAN PENSIOEN.....................................................................................14
10.17.1 INLEIDING...............................................................................................................................14
10.17.2 OPBOUWFASE.........................................................................................................................14
10.17.3 UITKERINGSFASE EN NATIONAAL RECHT........................................................................................15
10.17.4 UITKERINGSFASE EN BELASTINGVERDRAGEN..................................................................................15
10.17.5 AOW- EN ANW-UITKERINGEN...................................................................................................16
HOOFDSTUK 16 – HEFFINGEN VAN DE WERKGEVER........................................................................17
16.1 INLEIDING.................................................................................................................................17
,16.2 EINDHEFFING BIJ NAHEFFING.........................................................................................................17
16.3 EINDHEFFING BIJ TIJDELIJKE KNELPUNTEN VAN ERNSTIGE AARD..............................................................18
16.4 EINDHEFFING BIJ PUBLIEKRECHTELIJKE UITKERINGEN............................................................................18
16.5 EINDHEFFING OVER DOORLOPEND AFWISSELEND GEBRUIKTE BESTELAUTO.................................................18
16.6 EINDHEFFING BIJ VERGOEDINGEN EN VERSTREKKINGEN........................................................................19
16.7 EINDHEFFING BIJ VERSTREKKINGEN AAN ANDEREN DAN EIGEN WERKNEMERS............................................19
16.8 DE TARIEVEN VAN DE EINDHEFFING.................................................................................................19
16.9 PSEUDO-EINDHEFFING.................................................................................................................20
16.9.1 PSEUDO-EINDHEFFING BIJ RVU-REGELINGEN..................................................................................20
16.9.2 PSEUDO-EINDHEFFING BIJ EXCESSIEVE VERTREKVERGOEDINGEN...........................................................20
HOOFDSTUK 17 – DE WERKKOSTENREGELING.................................................................................22
17.1 INLEIDING.................................................................................................................................22
17.2 VOOR DE WERKKOSTENREGELING IN AANMERKING KOMENDE LOONBESTANDDELEN....................................22
17.2.1 TEGENWOORDIGE ARBEID: ONBEPERKT EN KEUZEVRIJHEID.................................................................22
17.2.2 VROEGERE ARBEID: BEPERKT EN VERPLICHT.....................................................................................23
17.3 GERICHTE VRIJSTELLINGEN............................................................................................................23
17.3.1 ZAKELIJK VERVOER, WAARONDER DE KOSTEN VAN WOON-WERKVERKEER..............................................23
17.3.2 TIJDELIJK VERBLIJF IN HET KADER VAN DE DIENSTBETREKKING EN MAALTIJDEN MET EEN MEER DAN
BIJKOMSTIG ZAKELIJK KARAKTER...............................................................................................................23
17.3.3 ONDERHOUD EN VERBETERING VAN KENNIS EN VAARDIGHEDEN TER VERVULLING VAN DE DIENSTBETREKKING,
INSCHRIJVING IN EEN BEROEPSREGISTER EN OUTPLACEMENT..........................................................................24
17.3.4 OPLEIDING, STUDIE, EVC............................................................................................................24
17.3.5 EXTERRITORIALE KOSTEN..............................................................................................................24
17.3.6 VERHUISKOSTEN........................................................................................................................25
17.3.7 GEREEDSCHAPPEN, COMPUTERS, MOBIELE COMMUNICATIEMIDDELEN EN DERGELIJKE APPARATUUR, DIE
NOODZAKELIJK ZIJN VOOR EEN BEHOORLIJKE VERVULLING VAN DE DIENSTBETREKKING........................................25
17.3.8 HULPMIDDELEN DIE VOOR TEN MINSTE 90% ZAKELIJK WORDEN GEBRUIKT...........................................26
17.3.9 ARBOVOORZIENINGEN.................................................................................................................26
17.3.10 BRANCHE-EIGEN PRODUCTEN VAN DE WERKGEVER.........................................................................26
17.3.11 VERKLARING OMTRENT HET GEDRAG...........................................................................................26
17.3.13 THUISWERKKOSTENVERGOEDING.................................................................................................26
17.4 FORFAIT (VRIJE RUIMTE)...............................................................................................................26
17.5 EINDHEFFING, TARIEF...................................................................................................................27
17.6 VASTE KOSTENVERGOEDING..........................................................................................................27
17.7 AFREKENING..............................................................................................................................27
17.8 CONCERNREGELING.....................................................................................................................27
17.9 INTERNATIONALE ASPECTEN...........................................................................................................28
17.10 DE WERKKOSTENREGELING IN DE INKOMSTENBELASTING....................................................................28
17.11 EVALUATIE WERKKOSTENREGELING................................................................................................28
, Hoofdstuk 10 – Pensioenaanspraken en VUT-regelingen
10.1 Inleiding
Het pensioenrecht is onderworpen aan de omkeerregel. Verder gelden voor het pensioen
meerdere bijzondere regelingen die afwijken van de andere aanspraken. Het boek spreekt
van een toekomstige ‘Wet toekomst pensioenen’, deze is ondertussen ingevoerd. De
besproken regelingen zijn veelal oud, maar zijn op grond van overgangsrecht voorlopig nog
relevant.
10.1.1 Wet toekomst pensioenen
Het pensioenstelsel is in Nederland herzien, in de nieuwe wet is meer indexering en
betalingszekerheid. De pensioensopbouw is ook persoonlijker en stijgt sneller.
Dit alles heeft fiscale consequenties, tot 2028 hebben pensioenfondsen de mogelijkheid om
hierop aan te passen. Gedurende die tijd blijft opbouwen volgens het oude stelsel mogelijk.
10.2 Pensioenaanspraken algemeen
De pensioenuitkering is een vorm van uitgesteld loon, Nederland kent drie pijlers:
- AOW, deze geldt voor iedereen die premieplichtig is geweest
- Werknemerspensioen, dit pensioen is gedekt door opbouw gedurende de arbeidsjaren
- Aanvullend pensioen, lijfrentes en levensverzekering waarvoor een werknemer zich
verzekert heeft
Pensioenaanspraken moeten in de arbeidsovereenkomst te worden omschreven evenals in
collectieve pensioenreglementen.
In beginsel is de pensioenaanspraak loon (art. 9 LB), maar de omkeerregel is van toepassing
(art. 11 lid 1 sub c LB). De werknemersbijdragen zijn aftrekbaar (art. 11 lid 1 sub j LB).
De omkeerregel geldt alleen voor zuivere pensioenregeling, daarvoor moet het voldoen aan
alle eisen van hfdst. IIB LB. Op onzuivere pensioenregelingen is de omkeerregel niet van
toepassing.
Splitsing van onzuivere pensioenregelingen in een zuiver en een onzuiver deel
Splitsing is alleen mogelijk als de werkgever dit op het moment van overschrijding verzoekt
(art. 18 lid 3 LB jo. art. 4.1 lid 1 Uitv.reg.LB). De inspecteur stelt dan vast welk deel onzuiver
is, dit deel wordt belast en gaat over naar box 3 IB. De inhoudingsplichtige heeft hiervoor een
administratieplicht voor de waarde van het onzuivere deel (art. 4.1 lid 3 Uitv.reg.LB).
De verzorgingsgedachte
Voor een fiscaal pensioen moet de uitkering zien op het voorzien in inkomen (art. 18 lid 1 sub
a LB). Het ouderdomspensioen is hier het bekendste, deze is levenslang (art. 15
Pensioenwet). Het pensioen mag alleen toekomen aan degene in wiens levensonderhoud
het loon ooit voorzag, dit vormt de kring van pensioengerechtigden.
De toelaatbare hoogte van het pensioen is afhankelijk van de duur en het loon in de
dienstbetrekkingen. De uitkeringen beginnen op de door de pensioenregeling voorziene
datum, bij invaliditeit, ouderdom of overlijden.
De pensioenaanspraak kan niet worden afgekocht, vervreemd of prijsgegeven (art. 18 lid 1
sub b LB), behoudens uitzondering in de Pensioenwet. Tevens moet de aanspraak bij een
aangewezen verzekeraar gehouden worden (art. 18 lid 1 sub c LB).
Een pensioen mag eenmalig worden afgekocht tot 10% van het ouderdomspensioen, onder
voorwaarden:
- Bedrag is maximaal 10% van het ouderdomspensioen
- Afkoop op datum intreding ouderdomspensioen
- Afkoop gaat niet samen met hoog-laagconstructie
HOOFDSTUK 10 – PENSIOENAANSPRAKEN EN VUT-REGELINGEN......................................................1
10.1 INLEIDING...................................................................................................................................1
10.1.1 WET TOEKOMST PENSIOENEN.........................................................................................................1
10.2 PENSIOENAANSPRAKEN ALGEMEEN...................................................................................................1
10.2.1 NAAR HOGERE PENSIOENLEEFTIJDEN................................................................................................2
10.2.2 WERKGEVERS- EN WERKNEMERSBIJDRAGEN......................................................................................2
10.3 DE PENSIOENWET.........................................................................................................................2
10.4 VIER PENSIOENSTELSELS (TRANSITIEFASE)...........................................................................................3
10.4.1 EINDLOONSTELSEL........................................................................................................................3
10.4.2 MIDDELLOONSTELSEL....................................................................................................................3
10.4.3 BESCHIKBAAR PREMIESTELSEL.........................................................................................................4
10.4.4 HYBRIDE STELSEL..........................................................................................................................4
10.4.5 PENSIOENSTELSELS BINNEN DE WET TOEKOMST PENSIOENEN...............................................................4
10.5 ZES PENSIOENSOORTEN..................................................................................................................4
10.5.1 HET LEVENSLANDE OUDERDOMSPENSIOEN........................................................................................4
10.5.2 HET LEVENSLANGE DEELNEMINGSJARENPENSIOEN..............................................................................5
10.5.3 HET NABESTAANDEN-/PARTNERPENSIOEN.........................................................................................5
10.5.4 HET NABESTAANDENOVERBRUGGINGSPENSIOEN.................................................................................5
10.5.5 HET WEZENPENSIOEN...................................................................................................................5
10.5.6 HET ARBEIDSONGESCHIKTHEIDSPENSIOEN.........................................................................................6
10.6 INDEXATIE, VARIATIES IN UITKERINGSHOOGTE, RUIL VAN PENSIOEN E.D......................................................6
10.6.1 INDEXATIE...................................................................................................................................6
10.6.2 VARIATIE IN HOOGTE PENSIOENUITKERING........................................................................................6
10.6.3 RUIL VAN PENSIOENEN..................................................................................................................7
10.6.4 PENSIOENAANPASSING AAN PENSIOENRICHTLEEFTIJD..........................................................................7
10.7 DE PENSIOENINGANGSDATUM.........................................................................................................7
10.8 DE DIENSTTIJD.............................................................................................................................7
10.8.1 UITBREIDING VAN DE DIENSTTIJD.....................................................................................................7
10.8.2 BEPERKING VAN DE DIENSTTIJD.......................................................................................................8
10.8.3 GEEN BEPERKING VAN DE DIENSTTIJD...............................................................................................8
10.9 HET PENSIOENGEVENDE LOON.........................................................................................................8
10.9.1 WELK LOON?..............................................................................................................................8
10.9.2 PENSIOENOPBOUW IN EEN CAFETARIASYSTEEM..................................................................................9
10.10 DE KRING VAN PENSIOENVERZEKERAARS..........................................................................................9
10.11 WAARDEOVERDRACHT...............................................................................................................10
10.12 PENSIOENVEREVENING BIJ ECHTSCHEIDING......................................................................................10
10.13 HET DGA-PENSIOEN IN EIGEN BEHEER............................................................................................11
10.14 ONREGELMATIGE AFWIKKELING VAN EEN PENSIOENREGELING..............................................................11
10.15 ENKELE FORMELE ASPECTEN........................................................................................................11
10.16 VUT-REGELINGEN.....................................................................................................................12
10.16.1 WETTELIJKE SYSTEMATIEK..........................................................................................................12
10.16.2 BESMETTE EN NIET BESMETTE RVU-REGELINGEN...........................................................................12
10.17 INTERNATIONALE ASPECTEN VAN PENSIOEN.....................................................................................14
10.17.1 INLEIDING...............................................................................................................................14
10.17.2 OPBOUWFASE.........................................................................................................................14
10.17.3 UITKERINGSFASE EN NATIONAAL RECHT........................................................................................15
10.17.4 UITKERINGSFASE EN BELASTINGVERDRAGEN..................................................................................15
10.17.5 AOW- EN ANW-UITKERINGEN...................................................................................................16
HOOFDSTUK 16 – HEFFINGEN VAN DE WERKGEVER........................................................................17
16.1 INLEIDING.................................................................................................................................17
,16.2 EINDHEFFING BIJ NAHEFFING.........................................................................................................17
16.3 EINDHEFFING BIJ TIJDELIJKE KNELPUNTEN VAN ERNSTIGE AARD..............................................................18
16.4 EINDHEFFING BIJ PUBLIEKRECHTELIJKE UITKERINGEN............................................................................18
16.5 EINDHEFFING OVER DOORLOPEND AFWISSELEND GEBRUIKTE BESTELAUTO.................................................18
16.6 EINDHEFFING BIJ VERGOEDINGEN EN VERSTREKKINGEN........................................................................19
16.7 EINDHEFFING BIJ VERSTREKKINGEN AAN ANDEREN DAN EIGEN WERKNEMERS............................................19
16.8 DE TARIEVEN VAN DE EINDHEFFING.................................................................................................19
16.9 PSEUDO-EINDHEFFING.................................................................................................................20
16.9.1 PSEUDO-EINDHEFFING BIJ RVU-REGELINGEN..................................................................................20
16.9.2 PSEUDO-EINDHEFFING BIJ EXCESSIEVE VERTREKVERGOEDINGEN...........................................................20
HOOFDSTUK 17 – DE WERKKOSTENREGELING.................................................................................22
17.1 INLEIDING.................................................................................................................................22
17.2 VOOR DE WERKKOSTENREGELING IN AANMERKING KOMENDE LOONBESTANDDELEN....................................22
17.2.1 TEGENWOORDIGE ARBEID: ONBEPERKT EN KEUZEVRIJHEID.................................................................22
17.2.2 VROEGERE ARBEID: BEPERKT EN VERPLICHT.....................................................................................23
17.3 GERICHTE VRIJSTELLINGEN............................................................................................................23
17.3.1 ZAKELIJK VERVOER, WAARONDER DE KOSTEN VAN WOON-WERKVERKEER..............................................23
17.3.2 TIJDELIJK VERBLIJF IN HET KADER VAN DE DIENSTBETREKKING EN MAALTIJDEN MET EEN MEER DAN
BIJKOMSTIG ZAKELIJK KARAKTER...............................................................................................................23
17.3.3 ONDERHOUD EN VERBETERING VAN KENNIS EN VAARDIGHEDEN TER VERVULLING VAN DE DIENSTBETREKKING,
INSCHRIJVING IN EEN BEROEPSREGISTER EN OUTPLACEMENT..........................................................................24
17.3.4 OPLEIDING, STUDIE, EVC............................................................................................................24
17.3.5 EXTERRITORIALE KOSTEN..............................................................................................................24
17.3.6 VERHUISKOSTEN........................................................................................................................25
17.3.7 GEREEDSCHAPPEN, COMPUTERS, MOBIELE COMMUNICATIEMIDDELEN EN DERGELIJKE APPARATUUR, DIE
NOODZAKELIJK ZIJN VOOR EEN BEHOORLIJKE VERVULLING VAN DE DIENSTBETREKKING........................................25
17.3.8 HULPMIDDELEN DIE VOOR TEN MINSTE 90% ZAKELIJK WORDEN GEBRUIKT...........................................26
17.3.9 ARBOVOORZIENINGEN.................................................................................................................26
17.3.10 BRANCHE-EIGEN PRODUCTEN VAN DE WERKGEVER.........................................................................26
17.3.11 VERKLARING OMTRENT HET GEDRAG...........................................................................................26
17.3.13 THUISWERKKOSTENVERGOEDING.................................................................................................26
17.4 FORFAIT (VRIJE RUIMTE)...............................................................................................................26
17.5 EINDHEFFING, TARIEF...................................................................................................................27
17.6 VASTE KOSTENVERGOEDING..........................................................................................................27
17.7 AFREKENING..............................................................................................................................27
17.8 CONCERNREGELING.....................................................................................................................27
17.9 INTERNATIONALE ASPECTEN...........................................................................................................28
17.10 DE WERKKOSTENREGELING IN DE INKOMSTENBELASTING....................................................................28
17.11 EVALUATIE WERKKOSTENREGELING................................................................................................28
, Hoofdstuk 10 – Pensioenaanspraken en VUT-regelingen
10.1 Inleiding
Het pensioenrecht is onderworpen aan de omkeerregel. Verder gelden voor het pensioen
meerdere bijzondere regelingen die afwijken van de andere aanspraken. Het boek spreekt
van een toekomstige ‘Wet toekomst pensioenen’, deze is ondertussen ingevoerd. De
besproken regelingen zijn veelal oud, maar zijn op grond van overgangsrecht voorlopig nog
relevant.
10.1.1 Wet toekomst pensioenen
Het pensioenstelsel is in Nederland herzien, in de nieuwe wet is meer indexering en
betalingszekerheid. De pensioensopbouw is ook persoonlijker en stijgt sneller.
Dit alles heeft fiscale consequenties, tot 2028 hebben pensioenfondsen de mogelijkheid om
hierop aan te passen. Gedurende die tijd blijft opbouwen volgens het oude stelsel mogelijk.
10.2 Pensioenaanspraken algemeen
De pensioenuitkering is een vorm van uitgesteld loon, Nederland kent drie pijlers:
- AOW, deze geldt voor iedereen die premieplichtig is geweest
- Werknemerspensioen, dit pensioen is gedekt door opbouw gedurende de arbeidsjaren
- Aanvullend pensioen, lijfrentes en levensverzekering waarvoor een werknemer zich
verzekert heeft
Pensioenaanspraken moeten in de arbeidsovereenkomst te worden omschreven evenals in
collectieve pensioenreglementen.
In beginsel is de pensioenaanspraak loon (art. 9 LB), maar de omkeerregel is van toepassing
(art. 11 lid 1 sub c LB). De werknemersbijdragen zijn aftrekbaar (art. 11 lid 1 sub j LB).
De omkeerregel geldt alleen voor zuivere pensioenregeling, daarvoor moet het voldoen aan
alle eisen van hfdst. IIB LB. Op onzuivere pensioenregelingen is de omkeerregel niet van
toepassing.
Splitsing van onzuivere pensioenregelingen in een zuiver en een onzuiver deel
Splitsing is alleen mogelijk als de werkgever dit op het moment van overschrijding verzoekt
(art. 18 lid 3 LB jo. art. 4.1 lid 1 Uitv.reg.LB). De inspecteur stelt dan vast welk deel onzuiver
is, dit deel wordt belast en gaat over naar box 3 IB. De inhoudingsplichtige heeft hiervoor een
administratieplicht voor de waarde van het onzuivere deel (art. 4.1 lid 3 Uitv.reg.LB).
De verzorgingsgedachte
Voor een fiscaal pensioen moet de uitkering zien op het voorzien in inkomen (art. 18 lid 1 sub
a LB). Het ouderdomspensioen is hier het bekendste, deze is levenslang (art. 15
Pensioenwet). Het pensioen mag alleen toekomen aan degene in wiens levensonderhoud
het loon ooit voorzag, dit vormt de kring van pensioengerechtigden.
De toelaatbare hoogte van het pensioen is afhankelijk van de duur en het loon in de
dienstbetrekkingen. De uitkeringen beginnen op de door de pensioenregeling voorziene
datum, bij invaliditeit, ouderdom of overlijden.
De pensioenaanspraak kan niet worden afgekocht, vervreemd of prijsgegeven (art. 18 lid 1
sub b LB), behoudens uitzondering in de Pensioenwet. Tevens moet de aanspraak bij een
aangewezen verzekeraar gehouden worden (art. 18 lid 1 sub c LB).
Een pensioen mag eenmalig worden afgekocht tot 10% van het ouderdomspensioen, onder
voorwaarden:
- Bedrag is maximaal 10% van het ouderdomspensioen
- Afkoop op datum intreding ouderdomspensioen
- Afkoop gaat niet samen met hoog-laagconstructie
