Week 1 – training en trainbaarheid
Training - het systematisch toedienen van en verhogen
van functionele prikkels met de bedoeling om te komen
tot prestatie verhogende veranderingen van de
organische vorm en functie.
Trainbaarheid - de mate waarin prestatie verhogende
veranderingen van de organische vorm en functie zijn te
induceren door het systematisch toedienen en verhogen
van functionele prikkels.
Trainbaarheid - de mate waarin, binnen de grenzen van
erfelijkheid, leeftijd en geslacht, gebruik gemaakt kan
worden van het biologische vermogen tot adaptatie
Adaptatie: Dat als je je systeem hebt geprikkeld, je hier
van leert zodat je die prikkel de volgende keer beter aan
kunt.
Niet meer optimaal belastbaar door
- Trauma; plotselinge overbelasting van weefsels
- Overbelasting in de tijd, als je jezelf blijft
belasten en geeft jezelf geen ruimte om te
herstellen. (duurbelasting)
- Het niet onderhouden van je belastbaarheid
Grond motorische eigenschappen
- Coördinatie
- Uithoudingsvermogen
- Mobiliteit (lenigheid)
- Kracht
- snelheid
Belastbaarheid
- de mate waarin een bepaalde vorm van belasting kan worden verdragen
- het geheel van eigenschappen waarover het individu beschikt om aan de eisen die aan
het individu worden gesteld te voldoen. Constitutie – hoe ben je samengesteld?
• cel : glycogeenvoorraad in een spiercel
• weefsel : trekvastheid van bindweefsel
• orgaan : maximale hartfrequentie
• orgaansysteem : maximale zuurstofopname capaciteit
• persoon : frustratie tolerantie
- het gevolg van het biologisch streven om vorm en functie optimaal af te stemmen op de
belasting waaraan het organisme wordt blootgesteld.
- het adaptatieproces dat hieraan ten grondslag ligt wordt gelimiteerd door erfelijkheid,
leeftijd en geslacht
- Fysieke belastbaarheid is een momentane conditie waarbij, mede afhankelijk van
erfelijkheid, leeftijd en geslacht, zowel de structuur van de organen en weefsels als de
snelheid en doelmatigheid van fysiologische aanpassingsmechanismen zijn afgestemd
op de aard en het gemiddelde niveau van belasting
,Adaptief vermogen
- het vermogen van het organisme om in de tijd vorm en functie af te stemmen op de
functionele belasting en de veranderingen die zich hierin voordoen. Dus na een training
- adaptief vermogen is een kenmerk van levende cellen
- Onderscheiden van inspannings fysiologische veranderingen
Functie-stofwisseling
- stofwisseling ten behoeve van het uitoefenen van de specifieke functie van de cel. Wat
doen de cellen terwijl ze hun functie laten zien?
Bouw-stofwisseling
- stofwisseling ten behoeve van het in stand houden van de integriteit van de cel. Hierin
zit je adaptief vermogen. Stoffen die je hebt opgenomen in je voeding, hier van ga je
andere stoffen samenstellen en gebruik je als het in stand houden en verbeteren van
de cel.
Voorwaarden voor een efficiënte bouwstofwisseling zijn onder andere
- het beschikbaar zijn van voldoende bouwstoffen en energie
- goede voeding en spijsvertering
- voldoende doorbloeding van het zich aanpassende weefsel
- een op herstel en groei gerichte vegetatieve 'tuning'. Goed afstemmen op groei en
herstel
Adaptieve vermogen
- elke functionele belasting is een 'trainingsprikkel' voor de bouwstofwisseling
- herstel na functionele belasting is gebruik maken van het adaptieve vermogen
- de doelmatigheid en doeltreffendheid van dit herstel is ook trainbaar
Anabole processen – samenvoegen van materiaal (moleculen)
- gestuurd door:
o biodegradatie
o functionele belasting
Bouwstofwisseling
- herstel van energie reserves
- herstel van 'gebruiksbeschadigingen'
- aanpassen van de functionele 'machinerie’
Stress-reactie
- reactie van het organisme voortkomend uit een (ervaren) uiteenlopen van eisen en
mogelijkheden
- reactie waarin de noodzaak tot adaptatie tot
uitdrukking komt
Hoge intensiteit kan je maar kort volhouden, lage intensiteit
kan je lang volhouden.
Verbeteren → langer hogere intensiteit volhouden.
Duurbelasting verbeteren
,Adaptatie
- het proces van aanpassen
• momentane aanpassingen in gedragsmatig opzicht met als doel verminderen
van de belasting
• tijdelijke / permanente aanpassingen in
eigenschappen met als doel het vergroten
van de belastbaarheid
Herstel – vult energie voorraad aan, gebeurd automatisch
na een training
daarna overcompensatie en herstelt zodat hij de prikkel de
volgende keer beter aankan. Deze vervalt weer wanneer je
niet binnen een paar dagen weer traint
Adaptatie in eigenschappen
- adaptatie in belastbaarheid, adaptatie in
eigenschappen is het resultaat van anabole
processen
- het zijn altijd cellen die verantwoordelijk zijn voor de aanpassingen
Adaptief vermogen is verschillend per cel en weefseltype
Post-mitotische cellen – overleden na celdood
- zenuwweefsel
- spierweefsel
Mitotische cellen – deelt altijd, makkelijk herstelbaar
- bedekkend weefsel
- bloed en immuun-cellen
Recurrent-mitotische cellen – deelt alleen wanneer nodig
- fibrocyten, chondrocyten, osteocyten
- weefsel is product van cellen
o Bindweefsel in en tussen allerlei organen
o Kapsel, ligamenten, peesplaten, pees
o Bot en kraakbeen
Adaptief vermogen
potentie om aanpassingen te realiseren
- lokaal adaptief vermogen
o restauratie of recuperatie
o regeneratie
o reparatie
Lokaal belemmerende factoren voor het adaptieve vermogen
- dislocatie of dispositie
- lokale belemmering van de circulatie
- (lokale overbelasting)
Algemeen belemmerende factoren voor het adaptieve vermogen
- ziektes/aandoeningen
- intoxicaties / deficiënties
- langdurige ergotrope tuning – te weinig tijd voor rust en herstel
- Gemoedstoestand
- Overbelasting
, Afname trainbaarheid
- fysieke deconditionering
- verlaagde “stress”-tolerantie voor fysieke belasting (of psychische belasting)
- toegenomen kans op vormen van dysregulatie op basis van fysieke belasting
- door beperkingen in activiteiten en problemen met participatie afname in kwaliteit van
leven
Toename trainbaarheid
een grotere fysieke conditie geeft:
- toename in kwaliteit van leven
- verhoogde belastbaarheid bij fysieke belasting
- verhoogde stress-tolerantie
- minder kans op dysregulatie bij fysieke belasting
- minder kans op ziekte activiteit
Adaptief vermogen beïnvloed bij chronische ziekten of aandoeningen
- algemene belemmeringen
o rouwproces
o gemoedstoestand
▪ angst, agressie, depressie, apathie, pijnbeleving
o vermijdingsgedrag
- deconditionering
Homeostase, adaptief vermogen en stress-respons. Stress-reactie:
- Homeostase; handhaven optimaal milieu (interieur) voor functioneren van de cellen.
- Toename activatie, ergotrope afstemming, anti-disstress regulatie.
- (ortho)sympathische zenuwstelsel – ondersteunen van activering. Maakt je klaar voor
actie.
o neuraal - noradrenaline (stof lijkt op adrenaline dat je systeem activeert. Zit bij
zenuwuiteinde). Versterkt reactie van cellen. Met dezelfde hoeveelheid prikkels
krijg ik meer activiteit.
o hormonaal - adrenaline
STRESS
toestand van (ervaren) overbelasting
gevolg van een (ervaren) onvermogen om eisen en mogelijkheden op elkaar af te stemmen
Arousal
- toestand van een verhoogd activatieniveau binnen het centrale zenuwstelsel
o tonisch langdurig
o fasisch plotseling kortdurend
- specifieke arousal – je kan een bepaalde taak beter
o selectiviteit, taakgerichtheid
- aspecifieke arousal – paniektoestand, hebt geen grip meer
o controle verlies, inhibitiezwakte
Selectiviteit – selectief kunnen zijn in je zenuwstelsel.
- toestand van gecontroleerde, taak gerelateerde informatieverwerking
o inhibitiesystemen
o uitputbaarheid
- gebrek aan selectiviteit
o controleverlies
o inhibitiezwakte
o in combinatie met een hoog activatieniveau: aspecifieke arousal
Training - het systematisch toedienen van en verhogen
van functionele prikkels met de bedoeling om te komen
tot prestatie verhogende veranderingen van de
organische vorm en functie.
Trainbaarheid - de mate waarin prestatie verhogende
veranderingen van de organische vorm en functie zijn te
induceren door het systematisch toedienen en verhogen
van functionele prikkels.
Trainbaarheid - de mate waarin, binnen de grenzen van
erfelijkheid, leeftijd en geslacht, gebruik gemaakt kan
worden van het biologische vermogen tot adaptatie
Adaptatie: Dat als je je systeem hebt geprikkeld, je hier
van leert zodat je die prikkel de volgende keer beter aan
kunt.
Niet meer optimaal belastbaar door
- Trauma; plotselinge overbelasting van weefsels
- Overbelasting in de tijd, als je jezelf blijft
belasten en geeft jezelf geen ruimte om te
herstellen. (duurbelasting)
- Het niet onderhouden van je belastbaarheid
Grond motorische eigenschappen
- Coördinatie
- Uithoudingsvermogen
- Mobiliteit (lenigheid)
- Kracht
- snelheid
Belastbaarheid
- de mate waarin een bepaalde vorm van belasting kan worden verdragen
- het geheel van eigenschappen waarover het individu beschikt om aan de eisen die aan
het individu worden gesteld te voldoen. Constitutie – hoe ben je samengesteld?
• cel : glycogeenvoorraad in een spiercel
• weefsel : trekvastheid van bindweefsel
• orgaan : maximale hartfrequentie
• orgaansysteem : maximale zuurstofopname capaciteit
• persoon : frustratie tolerantie
- het gevolg van het biologisch streven om vorm en functie optimaal af te stemmen op de
belasting waaraan het organisme wordt blootgesteld.
- het adaptatieproces dat hieraan ten grondslag ligt wordt gelimiteerd door erfelijkheid,
leeftijd en geslacht
- Fysieke belastbaarheid is een momentane conditie waarbij, mede afhankelijk van
erfelijkheid, leeftijd en geslacht, zowel de structuur van de organen en weefsels als de
snelheid en doelmatigheid van fysiologische aanpassingsmechanismen zijn afgestemd
op de aard en het gemiddelde niveau van belasting
,Adaptief vermogen
- het vermogen van het organisme om in de tijd vorm en functie af te stemmen op de
functionele belasting en de veranderingen die zich hierin voordoen. Dus na een training
- adaptief vermogen is een kenmerk van levende cellen
- Onderscheiden van inspannings fysiologische veranderingen
Functie-stofwisseling
- stofwisseling ten behoeve van het uitoefenen van de specifieke functie van de cel. Wat
doen de cellen terwijl ze hun functie laten zien?
Bouw-stofwisseling
- stofwisseling ten behoeve van het in stand houden van de integriteit van de cel. Hierin
zit je adaptief vermogen. Stoffen die je hebt opgenomen in je voeding, hier van ga je
andere stoffen samenstellen en gebruik je als het in stand houden en verbeteren van
de cel.
Voorwaarden voor een efficiënte bouwstofwisseling zijn onder andere
- het beschikbaar zijn van voldoende bouwstoffen en energie
- goede voeding en spijsvertering
- voldoende doorbloeding van het zich aanpassende weefsel
- een op herstel en groei gerichte vegetatieve 'tuning'. Goed afstemmen op groei en
herstel
Adaptieve vermogen
- elke functionele belasting is een 'trainingsprikkel' voor de bouwstofwisseling
- herstel na functionele belasting is gebruik maken van het adaptieve vermogen
- de doelmatigheid en doeltreffendheid van dit herstel is ook trainbaar
Anabole processen – samenvoegen van materiaal (moleculen)
- gestuurd door:
o biodegradatie
o functionele belasting
Bouwstofwisseling
- herstel van energie reserves
- herstel van 'gebruiksbeschadigingen'
- aanpassen van de functionele 'machinerie’
Stress-reactie
- reactie van het organisme voortkomend uit een (ervaren) uiteenlopen van eisen en
mogelijkheden
- reactie waarin de noodzaak tot adaptatie tot
uitdrukking komt
Hoge intensiteit kan je maar kort volhouden, lage intensiteit
kan je lang volhouden.
Verbeteren → langer hogere intensiteit volhouden.
Duurbelasting verbeteren
,Adaptatie
- het proces van aanpassen
• momentane aanpassingen in gedragsmatig opzicht met als doel verminderen
van de belasting
• tijdelijke / permanente aanpassingen in
eigenschappen met als doel het vergroten
van de belastbaarheid
Herstel – vult energie voorraad aan, gebeurd automatisch
na een training
daarna overcompensatie en herstelt zodat hij de prikkel de
volgende keer beter aankan. Deze vervalt weer wanneer je
niet binnen een paar dagen weer traint
Adaptatie in eigenschappen
- adaptatie in belastbaarheid, adaptatie in
eigenschappen is het resultaat van anabole
processen
- het zijn altijd cellen die verantwoordelijk zijn voor de aanpassingen
Adaptief vermogen is verschillend per cel en weefseltype
Post-mitotische cellen – overleden na celdood
- zenuwweefsel
- spierweefsel
Mitotische cellen – deelt altijd, makkelijk herstelbaar
- bedekkend weefsel
- bloed en immuun-cellen
Recurrent-mitotische cellen – deelt alleen wanneer nodig
- fibrocyten, chondrocyten, osteocyten
- weefsel is product van cellen
o Bindweefsel in en tussen allerlei organen
o Kapsel, ligamenten, peesplaten, pees
o Bot en kraakbeen
Adaptief vermogen
potentie om aanpassingen te realiseren
- lokaal adaptief vermogen
o restauratie of recuperatie
o regeneratie
o reparatie
Lokaal belemmerende factoren voor het adaptieve vermogen
- dislocatie of dispositie
- lokale belemmering van de circulatie
- (lokale overbelasting)
Algemeen belemmerende factoren voor het adaptieve vermogen
- ziektes/aandoeningen
- intoxicaties / deficiënties
- langdurige ergotrope tuning – te weinig tijd voor rust en herstel
- Gemoedstoestand
- Overbelasting
, Afname trainbaarheid
- fysieke deconditionering
- verlaagde “stress”-tolerantie voor fysieke belasting (of psychische belasting)
- toegenomen kans op vormen van dysregulatie op basis van fysieke belasting
- door beperkingen in activiteiten en problemen met participatie afname in kwaliteit van
leven
Toename trainbaarheid
een grotere fysieke conditie geeft:
- toename in kwaliteit van leven
- verhoogde belastbaarheid bij fysieke belasting
- verhoogde stress-tolerantie
- minder kans op dysregulatie bij fysieke belasting
- minder kans op ziekte activiteit
Adaptief vermogen beïnvloed bij chronische ziekten of aandoeningen
- algemene belemmeringen
o rouwproces
o gemoedstoestand
▪ angst, agressie, depressie, apathie, pijnbeleving
o vermijdingsgedrag
- deconditionering
Homeostase, adaptief vermogen en stress-respons. Stress-reactie:
- Homeostase; handhaven optimaal milieu (interieur) voor functioneren van de cellen.
- Toename activatie, ergotrope afstemming, anti-disstress regulatie.
- (ortho)sympathische zenuwstelsel – ondersteunen van activering. Maakt je klaar voor
actie.
o neuraal - noradrenaline (stof lijkt op adrenaline dat je systeem activeert. Zit bij
zenuwuiteinde). Versterkt reactie van cellen. Met dezelfde hoeveelheid prikkels
krijg ik meer activiteit.
o hormonaal - adrenaline
STRESS
toestand van (ervaren) overbelasting
gevolg van een (ervaren) onvermogen om eisen en mogelijkheden op elkaar af te stemmen
Arousal
- toestand van een verhoogd activatieniveau binnen het centrale zenuwstelsel
o tonisch langdurig
o fasisch plotseling kortdurend
- specifieke arousal – je kan een bepaalde taak beter
o selectiviteit, taakgerichtheid
- aspecifieke arousal – paniektoestand, hebt geen grip meer
o controle verlies, inhibitiezwakte
Selectiviteit – selectief kunnen zijn in je zenuwstelsel.
- toestand van gecontroleerde, taak gerelateerde informatieverwerking
o inhibitiesystemen
o uitputbaarheid
- gebrek aan selectiviteit
o controleverlies
o inhibitiezwakte
o in combinatie met een hoog activatieniveau: aspecifieke arousal
