Samenvatting Veiligheidsbeleid

Veiligheidsbeleid Bachelor Maatschappelijke Veiligheid



VEILIGHEIDSBELEID EN DE STUDIE VAN
BELEID
1. WAT IS HET VEILIGHEIDSBELEID?
- Veiligheid = containerbegrip  gebruiker moet zelf een betekenis aan het begrip geven
- Beheersen van risico’s = steeds centraler in onze samenleving
o Het is onmogelijk om 1 actor verantwoordelijk te stellen voor het realiseren van de veiligheid
o Veiligheidsplannen opmaken
 Zowel bestuurlijke als gerechtelijke overheid en politie op federaal en lokaal niveau
 Beleidsdoelstellingen in beleidsplannen opnemen
o Samenwerking tussen verschillende partners is noodzakelijk bij waarborgen van veiligheid
 Bestuurlijke, justitiële en politionele overheden
 Maatschappelijke organisatie en bedrijven
o Alle aspecten van de veiligheidsketen moeten worden in het geding gebracht
 Proactie
 Preventie
 Preparatie
 Repressie
 Nazorg
o Integraliteitsdenken naar lokaal niveau doortrekken

- Veiligheidszorg = gedeelde verantwoordelijkheid geworden van publieke partners  publiek&privaat
o Vroeger: Politie = regierol  nu: kerntakendebat & identiteitscrisis
o Nu: regierol moet volgens velen door burgemeester of gemeentebestuur opgenomen worden
 Niet wettelijk verplicht
 Wordt soms toch doorgeschoven aan
o Relatief nieuw sturingsconcept = governance
o Nieuwe verdeling van verantwoordelijkheden  veel samenwerkingsverbanden, netwerken,
partnerships,

2. WAT IS BELEID

- Overheidsbeleid:
o Alles wat de overheid dot
o Zowel activiteiten als de effecten en resultaten ervan
o Zit vervat in plannen
- Beleid: iets wel of niet doen
o Klemtoon op overheid  nu gerelativeerd  overheid beslist vandaag niet alles alleen
o Resultaat van wat een set of actoren doet
 Doelgericht handelen  doelen kunnen ook achteraf worden gedefinieerd
 Subjectief
 Onderscheiden van de beslissing
 Samenwerking tussen actoren
 Overheidsbeleid = sleutelrol overheid  GEEN exclusieve rol
 Uitkomsten die voorzien en niet voorzien zijn
o Kernelementen:
 Autoriteit: beslissing moet aanvaard worden
 Orde: doelen en middelen moeten samenhangend zijn
 Expertise is nodig (kennis)
- Beleid  politiek  administratie



2 2019-2020

, Veiligheidsbeleid Bachelor Maatschappelijke Veiligheid


oBeleid = concretiseren van de doelstellingen
oPolitiek = uiteenzetten van de grote krijtlijnen
oAdministratie = uitvoering beleid
 Nu: ambtenaren doen ook aan politiek  geven raad aan politici  geen duidelijk
onderscheid
- Management: efficiëntie en effectiviteit van het behalen van objectieven/doelen
o Managers krijgen meer macht  onderscheid vervaag

3. BELEID IN ZIJN BREDE CONTEXT BESTUDEREN
Systeembenadering van Easton (1965):
1. Open systeem, verbonden met de omgevingskenmerken die voortdurend inwerken
2. Input – throughput – output – feedback
3. Black box van Easton = organisatie en processen in en van het openbaar bestuur (publieke sector)

- input : eisen en steun van de omgeving
- verwachtingen van burgers  bv via verkiezingen laten
kennen
- politiek systeem zet deze verwachtingen om in acties
en beslissingen  output
- deze output werk in op omgeving  outcome
geproduceerd
- outcome kan via feedback nieuwe input geven




PUBLIEKE VERSUS PRIVATE
ORGANISATIES
1. PUBLIEKE EN PRIVATE INVLOEDSFEREN
- Grens tussen beide is vaak dun  grijze zone

- Mengvormen

- Impact op elkaar

1.1 PUBLIEK EN PRIVAAT DOMEIN

- Publiek domein = deel van grondgebied waar publiek vrij kan rondlopen, maar waar ook een
collectieve verantwoordelijkheid is om het domein te onderhouden
- Privaat = vb: gezinswoning
- Psychologisch aspect  privacydebat
- Diverse mengvormen
o Vb: private ondernemer mag klanten weigeren in een bank, disco maar mag niet
discrimineren



2 2019-2020

, Veiligheidsbeleid Bachelor Maatschappelijke Veiligheid


- Hebben impact op elkaar
- Grenzen verschuiven in tijd en plaats
DE 4 SFEREN




MARKT OF OVERHEID

Staat is nodig om markt te maken/functioneren




coöperatieven

Van der Steen, 2013: 7
7



1.2 PUBLIEKE EN PRIVATE GOEDEREN

- Klassiek liberaal-economisch onderscheid tss markt en overheid
- Rol aan de overheid toegekend wnr de markt niet in de productie van goederen en diensten kan
voorzien  marktfalen door 2 redenen:
1. Omdat marktwerking niet mogelijk is voor bepaalde diensten en goederen
o Typologie: 2 kenmerken: uitsluiting en consumptie
 Uitsluiting = potentiële gebruikers kunnen uitgesloten worden van het gebruik van
goederen of diensten tenzij ze voldoen aan de voorwaarden van de potentiële
aanbieders
 Consumptie = sommige goederen kunnen gemeenschappelijk en tegelijkertijd
geconsumeerd worden door vele consumenten zonder verlies in kwaliteit en
kwantiteit
o Steeds sprake van meer of minder, niet van pure vormen van uitsluiting en consumptie

Individuele consumptie Gemeenschappelijke consumptie



2 2019-2020

, Veiligheidsbeleid Bachelor Maatschappelijke Veiligheid



Grote mate van uitsluiting Particuliere goederen Tolgoederen
(kleding, brood, auto’s, schoenen…) (bibliotheken, zwembaden, tolwegen…)

Kleine mate van uitsluiting Gemeenschappelijke gebruiksgoederen Publieke goederen
(rivieren, energiebronnen, visbestand…) (luchtverontreiniging, straten, weersverwachting…)

1. Private goods:
Individuele consumptiegoederen, waarbij uitsluiting van anderen perfect mogelijk is (vb:
brood van bakker)
2. Toll Goods:
Gemeenschappelijke consumptiegoederen waarbij uitsluiting van anderen toch mogelijk
is (vb: liefkenshoektunnel)
3. Common pool Goods:
Individuele consumptiegoederen waarbij uitsluiting van anderen onmogelijk is (vb: vis in
zee)
4. Public Goods:
Gemeenschappelijke consumptiegoederen waarbij uitsluiting van anderen onmogelijk is
(vb: veiligheid)
o Soms onmogelijk om via de markt te werken omdat het publieke goederen betreft

2. Omdat marktwerking niet perfect is
o Positieve en negatieve bredere gevolgen voor maatschappij
 Vb: onderwijs is individueel goed = goed effect op maatschappij
o Negatieve externaliteiten ontmoedigen

- Onderscheid markt en overheid  genuanceerd
o Middenveld
 Maatschappelijke handelingssfeer die niet overheid, niet markt en n iet de privésfeer
van gezinnen en individuen
 Private non-profit sector
 Geen expliciet winstmotief
 Soorten:
 Verenigingen: werken hoofdzakelijk met vrijwilligers en brengen mensen
samen in hun vrije tijd (doel = privaat)
 Non-profit-organisaties: publieke diensten voor overheid (doel = algemeen
belang)
 Organisaties die belangen verdedigen: traditionele belangenverenigingen
(doel = preferenties en eisen aan overheid doorgeven en beleid
beïnvloeden

1.3 PUBLIEKE EN PRIVATE ORGANISATIES

1.3.1 MEERDIMENSIONALE MODELLEN

- Niet eenduidig publiek of privaat
- Publiek = publiek recht  rechtsbescherming burgers tegen overheid
- Privaat = vennootschapswetgeving of vzw-wetgeving

MONTFORT
Onderscheid van diverse dimensies




2 2019-2020