PROJECT
Lunae, Stefan
ORGANISATIEADVIES: HOGER en Maureen
Lunae Ekel
BK1L2
ONDERWIJS
,Inhoudsopgave
Inleiding.............................................................................................................................................................. 3
Aanleiding...................................................................................................................................................................3
Probleemschets..........................................................................................................................................................3
Doelstelling.................................................................................................................................................................3
Onderzoeksvraag........................................................................................................................................................3
Adviesvraag................................................................................................................................................................4
Theoretisch kader............................................................................................................................................... 5
Afhankelijke variabele................................................................................................................................................5
Centraal thema...........................................................................................................................................................5
Deelthema 1: Autonomie...........................................................................................................................................6
Deelthema 2: Variatie in taken..................................................................................................................................7
Deelthema 3: Taakbelang..........................................................................................................................................8
Methode........................................................................................................................................................... 10
Beschrijving type onderzoek.....................................................................................................................................10
Beschrijving populatie en steekproef.......................................................................................................................10
Operationalisatie variabelen....................................................................................................................................10
Procedure van het onderzoek...................................................................................................................................11
Dataverwerking........................................................................................................................................................12
Resultaten......................................................................................................................................................... 12
Omschrijving steekproef...........................................................................................................................................12
Deelvraag 1: Lunae...................................................................................................................................................13
Resultaten vrijheid...............................................................................................................................................14
Resultaten zelfstandigheid...................................................................................................................................15
Resultaten zeggenschap.......................................................................................................................................16
Deelvraag 2: Maureen..............................................................................................................................................17
Resultaten: het nodig hebben van verschillende vaardigheden.........................................................................17
Resultaten: het hebben van een afwisselend takenpakket.................................................................................18
Resultaten het ervaren van genoeg uitdaging.....................................................................................................19
Deelvraag 3: Stefan..................................................................................................................................................20
Resultaten het hebben van invloed op andere....................................................................................................20
Resultaten onmisbaarheid...................................................................................................................................21
Resultaten voldoening.........................................................................................................................................22
1
,Conclusie.......................................................................................................................................................... 24
Sub conclusie deelvraag 1: Lunae.............................................................................................................................24
Sub conclusie deelvraag 2: Maureen........................................................................................................................25
Sub conclusie deelvraag 3: Stefan............................................................................................................................25
Eindconclusie............................................................................................................................................................25
Discussie........................................................................................................................................................... 25
Bibliografie....................................................................................................................................................... 35
Bijlage............................................................................................................................................................... 36
2
, Inleiding
Aanleiding
De werkdruk in het hoger onderwijs is een groot probleem. 45% van het personeel in het hbo geeft aan
dat het de werkdruk als hoog/veel te hoog ervaart (Van Heest, 2020). Een factor die hier een grote rol in
heeft gespeeld is het personeelstekort. Hierdoor raakten docenten overbelast. Ze hadden het gevoel dat
er te veel lasten op hun schouders terecht kwamen, vaak werkten ze 30% extra uren dan dat er in hun
contract staat (aob, 2023). De gevolgen hiervan zijn werkstress, verzuim en demotivatie (Kennisrotonde,
2023). Het tast de gezondheid van de docent zelf aan, maar ook de kwaliteit van het onderwijs. Ze zijn
namelijk niet meer in staat om op een positieve manier les te geven aan hun studenten (Kennisrotonde,
2023). Het is belangrijk om dit probleem aan te pakken. Hierdoor kan namelijk voorkomen worden dat
de demotivatie leidt tot verdere achteruitgang van de kwaliteit van het onderwijs, een hoger
personeelsverloop en dat het prestaties van studenten in de toekomst verder beïnvloedt.
Probleemschets
Het probleem in het (hoger)onderwijs is dus momenteel de werkdruk als gevolg van het
personeelstekort. Volgens HvanA ervaart ruim 70% van de managers en docenten in het hbo een te
hoge werkdruk, ook komt een derde van de docenten vermoeid thuis (De Woestijne, 2023). Een van de
gevolgen van deze werkdruk is dat de docenten gedemotiveerd worden. Door de demotivatie neemt het
werkplezier van de docent af. De docent zal er tegenop zien om naar zijn/haar werk te gaan (De Steven,
sd). Dit kan leiden tot fysieke en mentale problemen bij docenten, ze kunnen hierdoor bijvoorbeeld een
burn-out krijgen en voor langere tijd afwezig zijn (Conciencia, sd). Hierdoor hebben zowel hogescholen
als studenten geen docent tot hun beschikking. De demotivatie als gevolg van de hoge werkdruk is dus
voor zowel de docent, als de student, als de hogescholen een probleem.
Doelstelling
Dit onderzoek geeft inzicht in welke factoren een rol spelen bij de motivatie van docenten in het hoger
onderwijs. Door deze factoren in kaart te brengen zal met dit onderzoek het antwoord kunnen worden
gegeven op de vraag hoe hogescholen kunnen zorgen voor een hogere motivatie bij hun docenten.
Onderzoeksvraag
We willen dus inzicht krijgen in wat docenten in het hoger onderwijs motiveert. Op die manier kunnen
we advies uitbrengen over hoe hogescholen hun docenten het beste kunnen motiveren. De doelgroep
waarin we onderzoek gaan doen zijn dus docenten in het hoger onderwijs, aangezien we erachter willen
komen wat voor hen belangrijk is al het op motivatie aankomt. De onderzoeksvraag van ons onderzoek
is dus:
Welke factoren spelen een rol bij de motivatie van docenten in het hoger onderwijs?
3
Lunae, Stefan
ORGANISATIEADVIES: HOGER en Maureen
Lunae Ekel
BK1L2
ONDERWIJS
,Inhoudsopgave
Inleiding.............................................................................................................................................................. 3
Aanleiding...................................................................................................................................................................3
Probleemschets..........................................................................................................................................................3
Doelstelling.................................................................................................................................................................3
Onderzoeksvraag........................................................................................................................................................3
Adviesvraag................................................................................................................................................................4
Theoretisch kader............................................................................................................................................... 5
Afhankelijke variabele................................................................................................................................................5
Centraal thema...........................................................................................................................................................5
Deelthema 1: Autonomie...........................................................................................................................................6
Deelthema 2: Variatie in taken..................................................................................................................................7
Deelthema 3: Taakbelang..........................................................................................................................................8
Methode........................................................................................................................................................... 10
Beschrijving type onderzoek.....................................................................................................................................10
Beschrijving populatie en steekproef.......................................................................................................................10
Operationalisatie variabelen....................................................................................................................................10
Procedure van het onderzoek...................................................................................................................................11
Dataverwerking........................................................................................................................................................12
Resultaten......................................................................................................................................................... 12
Omschrijving steekproef...........................................................................................................................................12
Deelvraag 1: Lunae...................................................................................................................................................13
Resultaten vrijheid...............................................................................................................................................14
Resultaten zelfstandigheid...................................................................................................................................15
Resultaten zeggenschap.......................................................................................................................................16
Deelvraag 2: Maureen..............................................................................................................................................17
Resultaten: het nodig hebben van verschillende vaardigheden.........................................................................17
Resultaten: het hebben van een afwisselend takenpakket.................................................................................18
Resultaten het ervaren van genoeg uitdaging.....................................................................................................19
Deelvraag 3: Stefan..................................................................................................................................................20
Resultaten het hebben van invloed op andere....................................................................................................20
Resultaten onmisbaarheid...................................................................................................................................21
Resultaten voldoening.........................................................................................................................................22
1
,Conclusie.......................................................................................................................................................... 24
Sub conclusie deelvraag 1: Lunae.............................................................................................................................24
Sub conclusie deelvraag 2: Maureen........................................................................................................................25
Sub conclusie deelvraag 3: Stefan............................................................................................................................25
Eindconclusie............................................................................................................................................................25
Discussie........................................................................................................................................................... 25
Bibliografie....................................................................................................................................................... 35
Bijlage............................................................................................................................................................... 36
2
, Inleiding
Aanleiding
De werkdruk in het hoger onderwijs is een groot probleem. 45% van het personeel in het hbo geeft aan
dat het de werkdruk als hoog/veel te hoog ervaart (Van Heest, 2020). Een factor die hier een grote rol in
heeft gespeeld is het personeelstekort. Hierdoor raakten docenten overbelast. Ze hadden het gevoel dat
er te veel lasten op hun schouders terecht kwamen, vaak werkten ze 30% extra uren dan dat er in hun
contract staat (aob, 2023). De gevolgen hiervan zijn werkstress, verzuim en demotivatie (Kennisrotonde,
2023). Het tast de gezondheid van de docent zelf aan, maar ook de kwaliteit van het onderwijs. Ze zijn
namelijk niet meer in staat om op een positieve manier les te geven aan hun studenten (Kennisrotonde,
2023). Het is belangrijk om dit probleem aan te pakken. Hierdoor kan namelijk voorkomen worden dat
de demotivatie leidt tot verdere achteruitgang van de kwaliteit van het onderwijs, een hoger
personeelsverloop en dat het prestaties van studenten in de toekomst verder beïnvloedt.
Probleemschets
Het probleem in het (hoger)onderwijs is dus momenteel de werkdruk als gevolg van het
personeelstekort. Volgens HvanA ervaart ruim 70% van de managers en docenten in het hbo een te
hoge werkdruk, ook komt een derde van de docenten vermoeid thuis (De Woestijne, 2023). Een van de
gevolgen van deze werkdruk is dat de docenten gedemotiveerd worden. Door de demotivatie neemt het
werkplezier van de docent af. De docent zal er tegenop zien om naar zijn/haar werk te gaan (De Steven,
sd). Dit kan leiden tot fysieke en mentale problemen bij docenten, ze kunnen hierdoor bijvoorbeeld een
burn-out krijgen en voor langere tijd afwezig zijn (Conciencia, sd). Hierdoor hebben zowel hogescholen
als studenten geen docent tot hun beschikking. De demotivatie als gevolg van de hoge werkdruk is dus
voor zowel de docent, als de student, als de hogescholen een probleem.
Doelstelling
Dit onderzoek geeft inzicht in welke factoren een rol spelen bij de motivatie van docenten in het hoger
onderwijs. Door deze factoren in kaart te brengen zal met dit onderzoek het antwoord kunnen worden
gegeven op de vraag hoe hogescholen kunnen zorgen voor een hogere motivatie bij hun docenten.
Onderzoeksvraag
We willen dus inzicht krijgen in wat docenten in het hoger onderwijs motiveert. Op die manier kunnen
we advies uitbrengen over hoe hogescholen hun docenten het beste kunnen motiveren. De doelgroep
waarin we onderzoek gaan doen zijn dus docenten in het hoger onderwijs, aangezien we erachter willen
komen wat voor hen belangrijk is al het op motivatie aankomt. De onderzoeksvraag van ons onderzoek
is dus:
Welke factoren spelen een rol bij de motivatie van docenten in het hoger onderwijs?
3