Hoofdstuk 1: kennismaking met bestuursrecht
Het juridisch functioneren van het openbaar bestuur en zijn relatie tot de burger.
Legaliteitsbeginsel: Voor overheidsoptreden is een wettelijke grondslag nodig
Tenzij de wet anders bepaalt, moet het openbaar bestuur bij alles wat het doet belangen
afwegen. Als behartiger van het algemeen belang moet het openbaar bestuur dit belang
afwegen tegen de belangen van individuele burgers.
Specialiteitsbeginsel: beperkt die afweging tot het kader van de belangen waarvoor een
speciale wet is bedoeld. Het openbaar bestuur mag in de gevallen waarvoor de wet of
regeling is vastgesteld dus alleen het specifieke belang behartigen waarop die wet of regeling
zich richt.
- Bv de gemeentelijke erfgoedverordening is erop gericht dat monumentale panden in
die gemeente worden beschermd. Dat is dus het belang waarop de
erfgoedverordening toeziet. Het college B&W moet de aanvraag van de producer om
een vergunning voor de activiteiten die hij wil uitvoeren in de steenfabriek,
beoordelen binnen het kader van de erfgoedverordening. Het college kon hierbij
overwegen dat het vervallen fabriekspand, dat toch al gesloopt zou moeten worden
vanwege de geplande snelweg, geen monumentale waarde meer had en dus geen
bescherming meer nodig had.
Dus voor het optreden van het openbaar bestuur is een grondslag in de wet nodig
(legaliteitsbeginsel) en bij het afwegen van de belangen moet het openbaar bestuur binnen
het kader blijven van de toepasselijke wet.
Bronnen van het bestuursrecht
1. Wetten, regelgeving en verdragen
2. Jurisprudentie
3. Ongeschreven recht, met name enkele algemene beginselen van behoorlijk bestuur
4. Beleidsregels
5. Vergunningvoorschriften
Gelede normstelling: normen voor een bepaald geval worden (mede) bepaald door normen
in verschillende regelingen die in hiërarchische verhouding kunnen staan
- Bv omgevingsvergunning
Algemeenbestuursrecht: bevat regels die op alle terreinen van het bestuurlijk optreden
van toepassing zijn.
- Awb
Bijzonder bestuursrecht: bevat regels die speciaal zijn opgesteld voor de bijzondere
gebieden waarop het openbaar bestuur actief is.
- Vreemdelingenrecht, belastingrecht, milieurecht