Immunologie gezondheidswetenschappen samenvatting

Immunologie hoorcolleges samenvatting
Hoofdstuk 1: Elements of the immune system and their roles in defense

Het immuunsysteem is noodzakelijk om infecties te overleven
Pathogenen: virussen, bacteriën, schimmels en parasieten

Veel pathogenen komen lichaam binnen via de mucosale weefsels → speciale
verdedigingsmechanismen

2 soorten immuunsysteem: Innate en adaptief

Autoimmuunziekten: immuunresponsen tegen ‘zelf’
Allergie: immuunresponsen tegen onschuldige moleculen

In het immuunsysteem moet er continu een balans tussen activatie en inactivatie gezocht worden
- Immuniteit versus tolerantie
- Aan/uitzetten

Antigen: molecuul of fragment van een molecuul dat herkend wordt door T en B-cellen van het
immuun systeem
Epitope: het minimale gedeelte van een antigen wat herkent wordt

3 afweer niveaus:
1e lijns: huid, mucosale membranen, chemische stoffen
2e lijns: fagocytose, complement, interferon, ontsteking, koorts
3e lijns: lymfocyten, antilichamen

Eigenschappen van innate immuunsysteem (aspecifiek):
- Herkenning  Wat?
- Snel op gang  Initiatie
- In het weefsel  Waar?
- Influx van immuuncellen  Hoe?
- Macrofagen, neutrofielen, NK-cellen, complement activatie  Welke cellen?

Eigenschappen van adaptieve immuunsysteem (specifiek):
- Geheugen  Wat?
- Langzaam op gang  Initiatie
- Lymfoide weefsels voor nodig  Waar?
- Opbouwen van geheugen cellulaire en humorale respons  Hoe?
- T en B-cellen, antilichamen  Welke cellen?


Ontsteking (inflammatie):
- Influx van cellen:
o Macrofagen
o Neutrofielen
- Fagocytose → eliminatie bacteriën

1

, - Signalering door uitscheiden van oplosbare eiwitten (cytokines) → door effector cel
- Vasodilatie door endotheel activatie

Cytokines:
- Kleine eiwitjes
- Celdeling en activatie  Effect
- Autocrien of paracrien

Chemokines:
- Kleine eiwitjes
- Migratie  Effect
- Autrocrien of paracrien

Complement systeem:
- Oplosbare (serum) eiwitten binden aan pathogenen  Wat?
- Versterking van fagocytose+aantrekken van cellen naar de plaats van infectie  Effect?
o Herkenning pathogeen bij effector cellen
o Aantrekking van effector cellen (die pathogeen opnemen en vernietigen)

Naieve T en B-cellen:
- Allemaal unieke receptor (TCR, BCR)
- Specifieke clonen groeien uit bij herkenning van antigen → clonale expansie
o Er ontstaan effector lymfocyten → eliminering van pathogeen
o Er ontstaan ook memory lymfocyten

Innate cellen: Adaptive cellen:
- NK cel→killen virus infecteerde cellen - Lymfocyt→antilich. maken(B) of cytotoxisch
of helpen(T)
- Neutrofiel→fagocytose - Plasma cel→antilichamen productie
- Eosionfiel
- Basofiel
- Dendritische cel→ activator T cellen, initiator adaptief immuunsysteem
- Mest cel→ parasieten killen door histamine
- Monocyt→ voorloper van macrofaag
- Macrofaag→fagocytose, activatie T cellen




2

,Neutrofielen liggen bewaard in beenmerg en gaan bacteriën killen bij een infectie, daarna sterven ze
in het weefsel en worden ze opgeruimd door macrofagen

Macrofagen fagocyteren bacteria als de antigenen aan de receptoren binden. Als een bacterieel
component aan de signalling receptors gaat zitten, produceert de macrofaag inflammaire cytokines

Primair lymfoide orgaan:
- Beenmerg → vorming van de B-cellen  Humorale (antilichaam) respons
- Thymus → vorming (educatie) van de T-cellen  Cellulaire respons

Secundair lymfoide orgaan:
- Filter voor de lymfevloeistof en cellen uit de weefsels
- Organen waar pathogenen herkend worden door het adaptieve immuunsysteem
o Lymfeklieren
o Milt
o GALT (Peyerse platen) in de darmen

Clonale selectie en expansie:
- Aanmaak van B en T-cel in beenmerg en thymus
- Herkenning van pathogeen in de secundaire lymfoide weefsels
- Terminatie van pathogeen in perifere weefsels

Recirculatie:
Naieve T en B-cellen recirculeren zo: arterie→secundair lymfoid orgaan → lymfe → bloed
Activatie van T en B-cellen in secundaire lymfoide organen
Effector en memory T en B-cellen recirculeren zo: arterie → weefsels → afferent lymfe vat →
secundaire lymfoide orgaan → efferent lymfevat → bloed

B-cellen bevinden zich meer aan de buitenkant van lymfeknoop
T-cellen bevinden zich meer aan de binnenkant van lymfeknoop

Filteren lymfevloeistof in secundair lymfoid orgaan → DC en MQ zijn APC’s en fagocyteren antigeen
→ T-cel wordt geactiveerd in drainerende lymfeklier

T-cellen herkennen alleen bij presentatie door APC  cellulair
B-cellen herkennen intacte antigenen  humoraal

Antistof = B-cell receptor, uitgescheiden antistof is identiek aan de plasmacel receptor




3

,Antilichaam functies:
- Neutralisatie → bacteriële toxines worden ingesloten door Ag en gefagocyteerd
- Opsonisatie → bacterie wordt als geheel omsingelt en gefagocyteerd
o Kan ook met behulp van complement!

B-cellen scheiden antilichamen uit
T-cellen differentieren in CD8 (cytotoxisch) of CD4 (Th1 en Th2)
- CD8 → doden van virus geïnfecteerde cellen
- Th1 → activeren geïnfecteerde macrofagen → bacterie dood
- Th2 → Activeren antigeen specifieke B-cellen




4

, Hoofdstuk 2/3: Het innate immuunsysteem

Fysieke barrières:
- Mechanische barrières: huid, haren nagels
- Chemische barrières: lage pH, mucus, enzymen
- Microbiologische barrières: normale flora van de huid en darmen

Bij Multiple Sclerose reageert het lichaam op myeline antigenen

70% van alle leukocyten (witte bloedcellen) behoren tot het innate immuunsysteem
30% is lymfocyt
(negeer kleuren)




➔ Th1


Extracellulaire innate immuunrespons: complement activatie
- Plasma eiwitten→ 30 verschillende  Wat is het?
- C3 splitst in:  Hoe werkt het?
o C3a → trekt fagocyterende cellen aan → inflammatie
o C3b → binding aan bacterie=complement fixatie→ opsonizatie


1. spontane hydrolyse van C3
-Factor B bindt
-Factor D splitst C3 in C3a en C3b
-Factor P versterkt

2. MBL Mannose-binding lectine herkent
mannose op bacterie
-binding van MBL aan mannose activeert
MASP-2
-Splitsing van C2 en C4 tot C3 convertase
-Splitsing van C3 in C3a en C3b

3. C-reactief protein (CRP) of antistof bindt
aan pathogeen (C1)

5