Autismespectrumstoornis (ASS)
Inleiding
Begripsomschrijving
Neurobiologische ontwikkelingsstoornis
Stoornis in de informatieverwerking
‘typisch’ autistisch gedrag bestaat NIET
Autismespectrumstoornis
verschillende types: aantal kenmerken, ernst, aanvangsleeftijd,…
Lorna Wing (britse psychiater en pionier)
Triade van Wing
bekend in het werkveld en veel vermeld in literatuur
verouderd concept: nu DSM-5
DSM = soort woordenboek met definities van verschillende
stoornissen
DSM-IV: 4 subtypes + triade van Wing
DSM-5: geen subtypes meer + tweedeling
A. Persisterende deficiënties in B. beperkte, repetitieve
de sociale communicatie en gedragspatronen, interesses of
sociale interactie activiteiten
A. Persisterende deficiënties in de sociale communicatie en sociale interactie
Sociaal-emotionele wederkerigheid
Non-verbale communicatieve gedrag
Ontwikkelen, onderhouden en begrijpen van relaties
gesprekspartner niet goed kunnen inschatten
B. Beperkte, repetitieve gedragspatronen, interesses of activiteiten
1) Stereotiepe of repetitieve motorische bewegingen
vooral op jongere leeftijd (kinderen)
2) Routines of geritualiseerde patronen van verbaal of non-verbaal gedrag
veiligheid opzoeken door routines, moeite met veranderingen, moeite met
overgangen (vb van klas nr speelplaats)
3) Zeer beperkte, gefixeerde interesses die abnormaal intens of gefocust zijn
4) Hyper- of hyporeactiviteit op zintuigelijke prikkels of ongewone belangstelling
voor de zintuigelijke aspecten vd omgeving
, (vb oogcontact vermijden – vaak veel beweging in gezicht dus snel
overprikkeld)
C. De symptomen moeten aanwezig zijn in de vroege ontwikkelingsperiode
D. De symptomen leiden tot klinisch significante beperkingen in het sociale of
beroepsmatige functioneren of het functionere op andere belangrijke terreinen
E. De stoornissen kunnen niet worden verklaard door een verstandelijke beperking of
een globale ontwikkelingsstoornis
! Niet opgenomen in DSM-5 !
Naast de kernsymptomen zijn er ook vaak bijkomend problemen in de:
- motorische ontwikkeling
(vb. houterige bewegingen)
- taalontwikkeling
Prevalentie
* België:
- 0,6 – 0,7%
- ongeveer 3 à 4 jongen tov 1 meisje
waarom zo een groot verschil tss jongens en meisjes?
Meisjes kunnen de symptomen beter maskeren en compenseren
= onder dyagnose bij meisjes
Comorbiditeit
* 70 à 80% van de kinderen heeft een bijkomende stoornis
- 45-50% intellectueel niveau laag (IQ < 70)
- taalstoornis, ADHD, coördinatieontwikkelingsstoornis, angststoornis, depressie,
epilepsie, slaapstoornissen
Etiologie
o Genetisch: tot op heden geen exact gen aangeduid
mogelijks gaat het om samenspel van omgeving en genen
o Afwijkingen in de ontwikkeling/functioneren vd hersenen
vb afwijkingen tss verbindingen van cellen
o Psychologische, contextuele, culturele factoren
! bepaald gedrag wordt maar een probleem als de omgeving er een probleem van maakt
afh van als bepaald gedrag als een probleem wordt gezien gaan er meer diagnoses
zijn
Prognose
o Geneest niet , maar de ernst neemt wel af bij ouder worden
Inleiding
Begripsomschrijving
Neurobiologische ontwikkelingsstoornis
Stoornis in de informatieverwerking
‘typisch’ autistisch gedrag bestaat NIET
Autismespectrumstoornis
verschillende types: aantal kenmerken, ernst, aanvangsleeftijd,…
Lorna Wing (britse psychiater en pionier)
Triade van Wing
bekend in het werkveld en veel vermeld in literatuur
verouderd concept: nu DSM-5
DSM = soort woordenboek met definities van verschillende
stoornissen
DSM-IV: 4 subtypes + triade van Wing
DSM-5: geen subtypes meer + tweedeling
A. Persisterende deficiënties in B. beperkte, repetitieve
de sociale communicatie en gedragspatronen, interesses of
sociale interactie activiteiten
A. Persisterende deficiënties in de sociale communicatie en sociale interactie
Sociaal-emotionele wederkerigheid
Non-verbale communicatieve gedrag
Ontwikkelen, onderhouden en begrijpen van relaties
gesprekspartner niet goed kunnen inschatten
B. Beperkte, repetitieve gedragspatronen, interesses of activiteiten
1) Stereotiepe of repetitieve motorische bewegingen
vooral op jongere leeftijd (kinderen)
2) Routines of geritualiseerde patronen van verbaal of non-verbaal gedrag
veiligheid opzoeken door routines, moeite met veranderingen, moeite met
overgangen (vb van klas nr speelplaats)
3) Zeer beperkte, gefixeerde interesses die abnormaal intens of gefocust zijn
4) Hyper- of hyporeactiviteit op zintuigelijke prikkels of ongewone belangstelling
voor de zintuigelijke aspecten vd omgeving
, (vb oogcontact vermijden – vaak veel beweging in gezicht dus snel
overprikkeld)
C. De symptomen moeten aanwezig zijn in de vroege ontwikkelingsperiode
D. De symptomen leiden tot klinisch significante beperkingen in het sociale of
beroepsmatige functioneren of het functionere op andere belangrijke terreinen
E. De stoornissen kunnen niet worden verklaard door een verstandelijke beperking of
een globale ontwikkelingsstoornis
! Niet opgenomen in DSM-5 !
Naast de kernsymptomen zijn er ook vaak bijkomend problemen in de:
- motorische ontwikkeling
(vb. houterige bewegingen)
- taalontwikkeling
Prevalentie
* België:
- 0,6 – 0,7%
- ongeveer 3 à 4 jongen tov 1 meisje
waarom zo een groot verschil tss jongens en meisjes?
Meisjes kunnen de symptomen beter maskeren en compenseren
= onder dyagnose bij meisjes
Comorbiditeit
* 70 à 80% van de kinderen heeft een bijkomende stoornis
- 45-50% intellectueel niveau laag (IQ < 70)
- taalstoornis, ADHD, coördinatieontwikkelingsstoornis, angststoornis, depressie,
epilepsie, slaapstoornissen
Etiologie
o Genetisch: tot op heden geen exact gen aangeduid
mogelijks gaat het om samenspel van omgeving en genen
o Afwijkingen in de ontwikkeling/functioneren vd hersenen
vb afwijkingen tss verbindingen van cellen
o Psychologische, contextuele, culturele factoren
! bepaald gedrag wordt maar een probleem als de omgeving er een probleem van maakt
afh van als bepaald gedrag als een probleem wordt gezien gaan er meer diagnoses
zijn
Prognose
o Geneest niet , maar de ernst neemt wel af bij ouder worden
