Samenvatting Hoofdstuk 1: bouwstenen van het leren

Pathologie
H1: bouwstenen van het leren
Leerdoelen SKILLS
Omschrijven wat executieve functies (EF) zijn, en waarvoor we ze gebruiken
Hoogontwikkelde cogn. functies, om gedrag doelgericht te sturen

Gebruik: in nieuwe situaties, flexibel reageren, doel- en toekomstgericht gedrag op
effectieve wijze te uitvoeren



Inzien waarom EF van belang zijn voor het leren
Minder goed ontwikkelde EF  mindere schoolprestaties  vaker geen diploma


De twee types van EF benoemen en omschrijven
 Metacognitieve EF: de denkvaardigheden waarmee men doelen kiest en realiseert/ waarmee
men oplossingen voor problemen bedenkt
 -werkgeheugen
- planning
- organisatie
- timemanagement
- metacognitie


 Emotionele/motivationele EF: de affectieve kant vh executief functioneren, de vaardigheden
om gedrag bij te sturen en aan te passsen + coördinatie tss cognitie en emotie
 - responsinhibitie
- emotieregulatie
- volgehouden aandacht
- taakinitiatie
- doelgericht gedrag
- flexibiliteit


Het belang van de primaire EF duiden
Primaire EF = ontwikkelen zich vroeg  hogere-orde EF

 3 belangrijkste EF

 Responsinhibitie (impulsremming)
 Werkgeheugen
 (cognitieve) flexibiliteit

, De besproken EF beknopt toelichten, met voorbeelden uit het dagelijks leven van kinderen
Primaire EF

* Responsinhibitie: innerlijke ‘rem’ die verband houdt met onze mate van afleidbaarheid

 weerstand bieden aan een eerste impuls

Vb. antwoorden roepen, opdracht maken zonder uitleg, experiment snoepjes

* Werkgeheugen: mentale kladblok, waarop we informatie kort vasthouden en bewerken
≠ kortetermijngeheugen

*werkgeheugenmodel van Baddeley

 fonologische loop: systeem voor verbale info
 visueel-ruimtelijk werkgeheugen: systeem voor non-
verbale info
 episodische buffer: verbale & non-verbale info
combineren en opgeslaan
+ uitwisselingsplek episodische langetermijngeheugen
 Centrale verwerker: coördineren en reguleren van
systemen

Vb. 367 + 58 uit het hoofdrekenen (fonologische loop),
vraagstuk ‘wie komt eerst aan?’ (fonologisch en visueel-ruimtelijk werkgeheugen), welke
vorm match bij het voorbeeld (visueel-ruimtelijk werkgeheugen)



* Cognitieve flexibiliteit: nodig om creatief te denken en bepaalt mee ons probleemoplossend
vermogen

 op andere manieren reageren in bepaalde situaties, flexibel aanpassen

Vb. band plat van fiets ‘wat nu?’, ‘wat zou dit kunnen zijn in een fantasiespel?’, spel
hartjes/bloemetjes



Hogere EF


* Doelgericht gedrag: vermogen om een doel te kiezen en dit, zonder je te laten afleiden, te
realiseren

 komt vaak voor in sport (doel behalen)

Vb. gedrag van kind om koekje te krijgen