WIJKANALYSE RIVIERENWIJK
,Inhoudsopgave
Hoofdstuk 1. Voorbereidende opdracht 1: termen.................................................4
Expertisegebied wijkverpleegkundige.................................................................4
Zelfmanagement................................................................................................. 4
Shared decision making...................................................................................... 5
Wijkgezondheidsprofiel....................................................................................... 5
Informele zorg..................................................................................................... 5
Multimorbiditeit................................................................................................... 6
Selectieve preventie............................................................................................ 6
Diversiteit............................................................................................................ 6
Gezondheidsbevorderaar.................................................................................... 7
Integraal werken in de wijk................................................................................. 7
Hoofdstuk 2. Voorbereidende opdracht 2: uiteenzetting........................................8
Hoofdstuk 3. Stap 1: afbakening wijk...................................................................10
Hoofdstuk 4. Stap 2: observeer wijk.....................................................................11
Geschiedenis..................................................................................................... 11
De bevolkingssamenstelling.............................................................................. 12
Fysieke omgeving............................................................................................. 14
Gezondheidsvoorzieningen............................................................................... 18
Economie........................................................................................................... 19
Vervoer en veiligheid........................................................................................ 21
Politiek en bestuur............................................................................................. 22
Communicatie................................................................................................... 23
Onderwijs/educatie............................................................................................ 23
Ontspanning...................................................................................................... 24
Hoofdstuk 5. Stap 3: verzamel relevante gegevens over de wijk.........................25
De bevolkingssamenstelling.............................................................................. 25
Sociaal Economische Status (SES)....................................................................28
Informele netwerken......................................................................................... 32
Gezondheidsproblemen en -risico’s...................................................................36
Samenwerking van verschillende disciplines....................................................39
Hoofdstuk 6. Stap 4: breng de lokale sociale kaart in beeld.................................41
De sociale kaart................................................................................................. 41
Welzijnsvoorzieningen....................................................................................... 42
Zorgvoorzieningen............................................................................................ 44
Sport en recreatievoorzieningen.......................................................................47
,Literatuurlijst........................................................................................................ 48
Hoofdstuk 6: Stap 5: advies wethouder................................................................60
, Hoofdstuk 1. Voorbereidende opdracht 1: termen
Expertisegebied wijkverpleegkundige
In de wijk wordt er veel samengewerkt met zorgverleners van elk niveau, waarvan drie soorten
wijkverpleegkundigen; de generalistische wijkverpleegkundige, de gespecialiseerde
wijkverpleegkundige en de master-opgeleide verpleegkundige (Kennisplein Zorg voor Beter, 2022b).
De wijkverpleegkundige is een cruciale speler in de eerstelijnsgezondheidszorg en speelt een grote
rol in preventie op medisch gebied. De verantwoordelijkheid van de wijkverpleegkundige omvat het
gehele verpleegkundige zorgproces, dat de zorgprofessional stevig onderbouwd. Er zijn zeven
competenties waarover de wijkverpleegkundige bezit: zorgverlener, gezondheidsbevorderaar,
communicator, samenwerkingspartner, reflectieve zorgprofessional, organisator en professional en
kwaliteitsbevorderaar (Rosendal, 2019).
Tijdens het maken van een wijkanalyse is het belangrijk vanuit de competenties van de
wijkverpleegkundige te werken. Het gewenste resultaat van de wijkanalyse is het bevorderen van de
kwaliteit van zorg/ gezondheid/ instanties wegens een brief aan de wethouder, en is dus de
belangrijkste reden om een wijkanalyse uit te voeren.
Zelfmanagement
Volgens Ouwens et al. (2012) is zelfmanagement “Het zorgen voor jezelf, los van ziekte of
gezondheid.”. In een zorgsituatie wordt zelfmanagement vaak gedefinieerd als zelfstandig uitvoeren
van activiteiten om de gezondheid te maximaliseren (Ouwens et al., 2012). Het is belangrijk om
zelfmanagement niet te verwarren met zelfredzaamheid, wat puur het kunnen onderhouden van het
leven is (kennisplein zorg voor beter, 2022b).
Het is belangrijk om de mate van zelfmanagement te onderzoeken in de wijk van de wijkanalyse
omdat zo ook een inschatting gemaakt kan worden over hulpbehoevendheid. Personen die niet in
staat zijn tot zelfmanagement of motivatie en niet over aanwezige randvoorwaarden beschikken
(GGZ standaarden, z.d.), zijn slechter in gezondheid volgens de definitie van positieve gezondheid.
Slechtere positieve gezondheid in de wijk kan leiden tot conclusies over medische problemen of
andere problematiek onder de bevolking van de wijk.
,Inhoudsopgave
Hoofdstuk 1. Voorbereidende opdracht 1: termen.................................................4
Expertisegebied wijkverpleegkundige.................................................................4
Zelfmanagement................................................................................................. 4
Shared decision making...................................................................................... 5
Wijkgezondheidsprofiel....................................................................................... 5
Informele zorg..................................................................................................... 5
Multimorbiditeit................................................................................................... 6
Selectieve preventie............................................................................................ 6
Diversiteit............................................................................................................ 6
Gezondheidsbevorderaar.................................................................................... 7
Integraal werken in de wijk................................................................................. 7
Hoofdstuk 2. Voorbereidende opdracht 2: uiteenzetting........................................8
Hoofdstuk 3. Stap 1: afbakening wijk...................................................................10
Hoofdstuk 4. Stap 2: observeer wijk.....................................................................11
Geschiedenis..................................................................................................... 11
De bevolkingssamenstelling.............................................................................. 12
Fysieke omgeving............................................................................................. 14
Gezondheidsvoorzieningen............................................................................... 18
Economie........................................................................................................... 19
Vervoer en veiligheid........................................................................................ 21
Politiek en bestuur............................................................................................. 22
Communicatie................................................................................................... 23
Onderwijs/educatie............................................................................................ 23
Ontspanning...................................................................................................... 24
Hoofdstuk 5. Stap 3: verzamel relevante gegevens over de wijk.........................25
De bevolkingssamenstelling.............................................................................. 25
Sociaal Economische Status (SES)....................................................................28
Informele netwerken......................................................................................... 32
Gezondheidsproblemen en -risico’s...................................................................36
Samenwerking van verschillende disciplines....................................................39
Hoofdstuk 6. Stap 4: breng de lokale sociale kaart in beeld.................................41
De sociale kaart................................................................................................. 41
Welzijnsvoorzieningen....................................................................................... 42
Zorgvoorzieningen............................................................................................ 44
Sport en recreatievoorzieningen.......................................................................47
,Literatuurlijst........................................................................................................ 48
Hoofdstuk 6: Stap 5: advies wethouder................................................................60
, Hoofdstuk 1. Voorbereidende opdracht 1: termen
Expertisegebied wijkverpleegkundige
In de wijk wordt er veel samengewerkt met zorgverleners van elk niveau, waarvan drie soorten
wijkverpleegkundigen; de generalistische wijkverpleegkundige, de gespecialiseerde
wijkverpleegkundige en de master-opgeleide verpleegkundige (Kennisplein Zorg voor Beter, 2022b).
De wijkverpleegkundige is een cruciale speler in de eerstelijnsgezondheidszorg en speelt een grote
rol in preventie op medisch gebied. De verantwoordelijkheid van de wijkverpleegkundige omvat het
gehele verpleegkundige zorgproces, dat de zorgprofessional stevig onderbouwd. Er zijn zeven
competenties waarover de wijkverpleegkundige bezit: zorgverlener, gezondheidsbevorderaar,
communicator, samenwerkingspartner, reflectieve zorgprofessional, organisator en professional en
kwaliteitsbevorderaar (Rosendal, 2019).
Tijdens het maken van een wijkanalyse is het belangrijk vanuit de competenties van de
wijkverpleegkundige te werken. Het gewenste resultaat van de wijkanalyse is het bevorderen van de
kwaliteit van zorg/ gezondheid/ instanties wegens een brief aan de wethouder, en is dus de
belangrijkste reden om een wijkanalyse uit te voeren.
Zelfmanagement
Volgens Ouwens et al. (2012) is zelfmanagement “Het zorgen voor jezelf, los van ziekte of
gezondheid.”. In een zorgsituatie wordt zelfmanagement vaak gedefinieerd als zelfstandig uitvoeren
van activiteiten om de gezondheid te maximaliseren (Ouwens et al., 2012). Het is belangrijk om
zelfmanagement niet te verwarren met zelfredzaamheid, wat puur het kunnen onderhouden van het
leven is (kennisplein zorg voor beter, 2022b).
Het is belangrijk om de mate van zelfmanagement te onderzoeken in de wijk van de wijkanalyse
omdat zo ook een inschatting gemaakt kan worden over hulpbehoevendheid. Personen die niet in
staat zijn tot zelfmanagement of motivatie en niet over aanwezige randvoorwaarden beschikken
(GGZ standaarden, z.d.), zijn slechter in gezondheid volgens de definitie van positieve gezondheid.
Slechtere positieve gezondheid in de wijk kan leiden tot conclusies over medische problemen of
andere problematiek onder de bevolking van de wijk.
