Begrippen Forensische Psychologie
Week 1
Memory wars: traumatische (verdrongen) herinneringen is een van de meest
verhitte discussies binnen psychologie
Verdringing: psychologische verdedigingsmechanisme om met traumatische
gebeurtenis om te gaan
Think/No Think paradigma: onderzoeksmethode waarbij proefpersonen
geïnstrueerd wordt om bepaalde woorden te herinneren of te vergeten:
uiteindelijk minder woorden herinnerd die vergeten mochten worden
Implantatiemethode: suggereren van ernstige gebeurtenissen in iemands
jeugd die er niet waren
Forgot-it-all-along effect: eerder wel gesproken over de herinneringen maar
dat compleet vergeten zijn
Relabeling: een gebeurtenis eerst niet zien als traumatisch, maar op latere
leeftijd er toch een ander label aan geven
Schattingsvariabelen: variabelen die betrekking hebben op de fasen van
coderen en opslaan van geheugen
Systeemvariabelen: variabelen die betrekking hebben op de fase van
herinneringen ophalen
Yerkes-Dodson wet: stress vs. prestatie is U-vormig: gematigde stress heeft
optimale prestatie
Weapon focus effect: effect waarbij grootste focus op het wapen ligt en alle
details eromheen vervagen
Misinformation effect: blootstelling aan misleidende informatie na opslaan van
herinneringen
Accuracy-informativeness trade-off: van getuige enerzijds zoveel mogelijk
informatie willen hebben, anderzijds is nauwkeurigheid van belang --> balans
vinden
, Week 2
Cognitief interview: interviewen van getuige waarin meer controle aan
getuigen wordt gegeven, er wordt rekening gehouden met cognitieve
omstandigheden
Closed circuit television: kind kan vanaf een andere ruimte reageren op
vragen en dingen vertellen dan de verdachte
Pre-substantieve fase: voorbereidende fase op ooggetuige interview; omvat
regels over liegen, gokken en oefenen met geheugen ophalen
Substantieve fase: fase van het interview, echte punten worden hier
besproken. Er worden open- en specifieke vragen gesteld
Reid techniek: stappenplan van 9 stappen waarin de weerstand om te
bekennen wordt afgebroken. Gaat uit van schuld van de verdachte
Thema bouwen: om bekentenis te krijgen: verhaal van verdachte herhalen in
een vraagvorm en als de verdachte het er mee eens is heeft deze nagenoeg
bekend
Conversation management (CM): script dat gaat over het gedrag van agenten
voor, tijdens en na een interview
Onderzoekend interviewen: een eerlijke, dualistische en communicatieve
manier van ondervragingen om accurate en betrouwbare informatie te krijgen
PEACE model: voor objectieve waarheidsbevinding: plannen, uitleggen,
ophelderen, uitdagen, afronden en evalueren
Falsificatie: vorm van deceptie; al het vertelde is onwaar
Distorsie: vorm van deceptie; de waarheid wordt veranderd
Verborgenheid: vorm van deceptie; waarheid wordt verborgen gehouden
Emotionele benadering: benadering of iemand liegt; lieg emoties anders dan
waarheid emoties
Cognitieve lading benadering: benadering of iemand liegt; liegen vergt
mentaal meer dan de waarheid: taken die veel vergen = wegkijken
Controle benadering: benadering of iemand liegt; het zelf inperken van
duidelijke emoties bij liegen: controlerend gedrag wijst juist op deceptie
Zelf-presenterende perspectief: benadering of iemand liegt; leugenaars
krijgen een slecht gevoel van liegen, daarom extra geloofwaardig overkomen
Cognitive load approach: interpreteren leugendetectie: liegen kost veel
moeite, tijdens gesprek de taak geven om naar interviewer te blijven kijken
Unanticipated questions approach: interpreteren leugendetectie: leugenaar
bereid vaak verhaaltje voor, onvoorziene vragen maken duidelijk hoe de
verdachte zich echt gedraagt
Week 1
Memory wars: traumatische (verdrongen) herinneringen is een van de meest
verhitte discussies binnen psychologie
Verdringing: psychologische verdedigingsmechanisme om met traumatische
gebeurtenis om te gaan
Think/No Think paradigma: onderzoeksmethode waarbij proefpersonen
geïnstrueerd wordt om bepaalde woorden te herinneren of te vergeten:
uiteindelijk minder woorden herinnerd die vergeten mochten worden
Implantatiemethode: suggereren van ernstige gebeurtenissen in iemands
jeugd die er niet waren
Forgot-it-all-along effect: eerder wel gesproken over de herinneringen maar
dat compleet vergeten zijn
Relabeling: een gebeurtenis eerst niet zien als traumatisch, maar op latere
leeftijd er toch een ander label aan geven
Schattingsvariabelen: variabelen die betrekking hebben op de fasen van
coderen en opslaan van geheugen
Systeemvariabelen: variabelen die betrekking hebben op de fase van
herinneringen ophalen
Yerkes-Dodson wet: stress vs. prestatie is U-vormig: gematigde stress heeft
optimale prestatie
Weapon focus effect: effect waarbij grootste focus op het wapen ligt en alle
details eromheen vervagen
Misinformation effect: blootstelling aan misleidende informatie na opslaan van
herinneringen
Accuracy-informativeness trade-off: van getuige enerzijds zoveel mogelijk
informatie willen hebben, anderzijds is nauwkeurigheid van belang --> balans
vinden
, Week 2
Cognitief interview: interviewen van getuige waarin meer controle aan
getuigen wordt gegeven, er wordt rekening gehouden met cognitieve
omstandigheden
Closed circuit television: kind kan vanaf een andere ruimte reageren op
vragen en dingen vertellen dan de verdachte
Pre-substantieve fase: voorbereidende fase op ooggetuige interview; omvat
regels over liegen, gokken en oefenen met geheugen ophalen
Substantieve fase: fase van het interview, echte punten worden hier
besproken. Er worden open- en specifieke vragen gesteld
Reid techniek: stappenplan van 9 stappen waarin de weerstand om te
bekennen wordt afgebroken. Gaat uit van schuld van de verdachte
Thema bouwen: om bekentenis te krijgen: verhaal van verdachte herhalen in
een vraagvorm en als de verdachte het er mee eens is heeft deze nagenoeg
bekend
Conversation management (CM): script dat gaat over het gedrag van agenten
voor, tijdens en na een interview
Onderzoekend interviewen: een eerlijke, dualistische en communicatieve
manier van ondervragingen om accurate en betrouwbare informatie te krijgen
PEACE model: voor objectieve waarheidsbevinding: plannen, uitleggen,
ophelderen, uitdagen, afronden en evalueren
Falsificatie: vorm van deceptie; al het vertelde is onwaar
Distorsie: vorm van deceptie; de waarheid wordt veranderd
Verborgenheid: vorm van deceptie; waarheid wordt verborgen gehouden
Emotionele benadering: benadering of iemand liegt; lieg emoties anders dan
waarheid emoties
Cognitieve lading benadering: benadering of iemand liegt; liegen vergt
mentaal meer dan de waarheid: taken die veel vergen = wegkijken
Controle benadering: benadering of iemand liegt; het zelf inperken van
duidelijke emoties bij liegen: controlerend gedrag wijst juist op deceptie
Zelf-presenterende perspectief: benadering of iemand liegt; leugenaars
krijgen een slecht gevoel van liegen, daarom extra geloofwaardig overkomen
Cognitive load approach: interpreteren leugendetectie: liegen kost veel
moeite, tijdens gesprek de taak geven om naar interviewer te blijven kijken
Unanticipated questions approach: interpreteren leugendetectie: leugenaar
bereid vaak verhaaltje voor, onvoorziene vragen maken duidelijk hoe de
verdachte zich echt gedraagt
