4.1
14-7-1789, Bastille te Parijs wordt bestormd en ingenomen door overgelopen soldaten van
de koning en het gewone volk.
Bastille staat symbool voor macht van de Koning (Lodewijk XVI), en dat haten ze.
Franse revolutie doel: iedere burger heeft evenveel rechten en plichten
Lodewijk XVI veroordeeld tot hoogverraad en onthoofd
lodewijk XIV gaf te veel geld uit aan pracht en praal en oorlogen (geld was op)
Alle opstand tegen de koningen leidde tot “verklaring van de rechten van de Mens en de
Burger”.
Belangrijke voorloper van hoe wij nu met elkaar omgaan.
Vroeger 3 standen
Burger, 3e stand, geen rechten
Guillotine: “menswaardige” manier van de doodstraf voor opstandelingen
4.2
1649, Frankrijk in oorlog met Spanje, kost veel geld, belastingen omhoog, opstanden,
Lodewijk XIV (11 jaar, op zn 15e gekroond) parijs verlaten.
Kardinaal Mazarin, adviseur koning en zijn moeder, zorgde voor verdeeldheid onder
opstandelingen, wat de koning redde.
Mazarin advies aan koning, beslis alles zelf! Dat deed hij na de dood van mazarin en de
ministers gehoorzaamden.
Hoge adel vertrouwt hij niet. Hij ging in Versailles wonen in een nieuw gebouwd paleis (1682
klaar). Grote feesten, adel verplicht mee doen, anders kreeg je nooit iets voor elkaar bij de
koning. Soms deelt hij gunsten uit, bijv bij het ontwaken en opstaan van de koning aanwezig
zijn. Hij liet adel en bedienden bij zijn paleis wonen om ze in de gaten te houden.
Werd je te machtig, sloot hij je op.
Hierna ergerde hij zich aan de protestanten (husgenoten) omdat ze vrijheid van godsdienst
hadden en soms eigen onderwijs en bestuur. Koning Hendrik IV had dat geregeld, het “Edict
van Nantes”. Ongeldig verklaard door hem en werden ze daarna gepest. Alle beroepen
verboden, gedwongen soldaten in huis te nemen die van alles stalen en kapot maakten.
Husgenoten moesten katholiek worden. Wilde je dat niet, dan vluchten. Bracht toen al een
grote migratie in gang.
Absolutisme, betekent: als iemand denkt dat hij alle macht in handen heeft en aan niemand
verantwoording is verschuldigd behalve aan god.
Minister v financien, Colbert (niet van Adel), schakelde wetenschappers in om meer te gaan
verdienen. Staalfabrieken oprichten, luxeproducten maken, uit allerlei landen vaklui laten
komen. Hiernaast betere belastinginning. Geestelijke en adel betaalden geen belasting,
hierom kochten rijke mensen adellijke titels maar Colbert verbood dat. Opzichters
(intendanten, 30 stuks) controleerden hierop. Zij krijgen de naam “De dertig tirannen”. De
14-7-1789, Bastille te Parijs wordt bestormd en ingenomen door overgelopen soldaten van
de koning en het gewone volk.
Bastille staat symbool voor macht van de Koning (Lodewijk XVI), en dat haten ze.
Franse revolutie doel: iedere burger heeft evenveel rechten en plichten
Lodewijk XVI veroordeeld tot hoogverraad en onthoofd
lodewijk XIV gaf te veel geld uit aan pracht en praal en oorlogen (geld was op)
Alle opstand tegen de koningen leidde tot “verklaring van de rechten van de Mens en de
Burger”.
Belangrijke voorloper van hoe wij nu met elkaar omgaan.
Vroeger 3 standen
Burger, 3e stand, geen rechten
Guillotine: “menswaardige” manier van de doodstraf voor opstandelingen
4.2
1649, Frankrijk in oorlog met Spanje, kost veel geld, belastingen omhoog, opstanden,
Lodewijk XIV (11 jaar, op zn 15e gekroond) parijs verlaten.
Kardinaal Mazarin, adviseur koning en zijn moeder, zorgde voor verdeeldheid onder
opstandelingen, wat de koning redde.
Mazarin advies aan koning, beslis alles zelf! Dat deed hij na de dood van mazarin en de
ministers gehoorzaamden.
Hoge adel vertrouwt hij niet. Hij ging in Versailles wonen in een nieuw gebouwd paleis (1682
klaar). Grote feesten, adel verplicht mee doen, anders kreeg je nooit iets voor elkaar bij de
koning. Soms deelt hij gunsten uit, bijv bij het ontwaken en opstaan van de koning aanwezig
zijn. Hij liet adel en bedienden bij zijn paleis wonen om ze in de gaten te houden.
Werd je te machtig, sloot hij je op.
Hierna ergerde hij zich aan de protestanten (husgenoten) omdat ze vrijheid van godsdienst
hadden en soms eigen onderwijs en bestuur. Koning Hendrik IV had dat geregeld, het “Edict
van Nantes”. Ongeldig verklaard door hem en werden ze daarna gepest. Alle beroepen
verboden, gedwongen soldaten in huis te nemen die van alles stalen en kapot maakten.
Husgenoten moesten katholiek worden. Wilde je dat niet, dan vluchten. Bracht toen al een
grote migratie in gang.
Absolutisme, betekent: als iemand denkt dat hij alle macht in handen heeft en aan niemand
verantwoording is verschuldigd behalve aan god.
Minister v financien, Colbert (niet van Adel), schakelde wetenschappers in om meer te gaan
verdienen. Staalfabrieken oprichten, luxeproducten maken, uit allerlei landen vaklui laten
komen. Hiernaast betere belastinginning. Geestelijke en adel betaalden geen belasting,
hierom kochten rijke mensen adellijke titels maar Colbert verbood dat. Opzichters
(intendanten, 30 stuks) controleerden hierop. Zij krijgen de naam “De dertig tirannen”. De
