INHOUDSOPGAVE
Deel 1 – Wetgevend en ins/tu/oneel kader .................................................................................................... 2
De bank binnen het financiële landschap ............................................................................................................ 2
De belangrijkste spelers op de financiële markten in België ................................................................................ 4
De controlerende instellingen: naar een verscherpte controle ............................................................................ 7
Deel 2 – Belangrijkste financiële instrumenten voor par/culieren en ondernemingen .................................. 13
Betalingstechnieken........................................................................................................................................... 13
Sparen voor parAculieren .................................................................................................................................. 16
Kredieten aan parAculieren ............................................................................................................................... 18
Kredieten aan ondernemingen .......................................................................................................................... 23
Deel 3 - Beleggingsinstrumenten .................................................................................................................. 28
ObligaAes .......................................................................................................................................................... 28
Aandelen ........................................................................................................................................................... 33
Beleggingsfondsen ............................................................................................................................................ 36
Deel 4 - De beurs .......................................................................................................................................... 39
Beursindexen ..................................................................................................................................................... 41
SV Bank en Beurs 1
,DEEL 1 – WETGEVEND EN INSTITUTIONEEL KADER
DE BANK BINNEN HET FINANCIËLE LANDSCHAP
Geldschepping Omdat niet alle klanten op hetzelfde moment
hun geld komen opnemen, kan de bank een
groot deel van de spaargelden die ze van
klanten ontvangt, verder uitlenen. Er komt dus
meer geld in omloop.
Desintermediatie Geld lenen zonder tussenkomst van de bank.
Voorbeeld: crowdfunding
OPTIMA Een Gentse financiële planner die failliet ging
door strengere bankregels en niet meer
rendabel was.
NewB Een bank in wording. Is een Belgische
coöperatieve bank voor ethisch en duurzaam
bankieren. Het idee is ontstaan als reactie op
het klassieke bankieren dat werd gezien als de
aanleiding voor de crisis van 2008.
Gemengde banken Banken die zich zowel bezighouden met
kredietverleningen als het bezitten van
aandelen. Is nu verboden en moeten zich
opsplitsen.
Interbankenmarkt Een markt waarbij banken aan elkaar geld
lenen op korte termijn aan Euribor rente.
Euribor De basisrentevoet op de interbankenmarkt.
Debiteurenrisico Het risico dat de ontlener het geleende geld
niet meer kan terugbetalen.
SV Bank en Beurs 2
,Liquiditeitsrisico Het risico dat de bank onvoldoende financiële
middelen heeft om de opgevraagde sommen
terug te betalen. Voorbeeld: bij een ‘run on the
bank’
Renterisico De rentevoet die gevraagd werd aan de
ontlener kan niet telkens aangepast worden
wanneer de rentevoet op de markt wijzigt.
Wisselkoersrisico Het risico dat de waarde van munten zal
veranderen door een gewijzigde wisselkoers.
Bij verrichtingen met vreemde munten.
Wat zijn de drie traditionele functies van het bankwezen en hun risico’s?
1 Intermediafunctie: De kerntaak van een bank is spaargelden omzetten in
kredieten aan gezinnen, ondernemingen en overheden.
- Debiteurenrisico: Het risico dat de ontlener het geleende geld niet meer
kan terugbetalen.
- Liquiditeitsrisico: Het risico dat de bank onvoldoende financiële middelen
heeft om de opgevraagde sommen terug te betalen. Voorbeeld: bij een
‘run on the bank’
2 Transformatiefunctie: De bank heeft een rol als tussenpersoon tussen mensen die
geld opzij willen zetten voor een korte termijn en mensen die geld willen lenen
voor een lange termijn. Daarbij worden korte termijn financieringsbronnen
omgezet in lange termijn kredieten.
- Renterisico: De rentevoet die gevraagd werd aan de ontlener kan niet
telkens aangepast worden wanneer de rentevoet op de markt wijzigt.
3 Activeren van het betaalverkeer: Het binnenlandse betaalverkeer verloopt voor
een groot deel via girale en elektronische kanalen, die financiële instellingen
organiseren.
- Wisselkoersrisico: Bij verrichtingen met vreemde munten bestaat het risico
dat de waarde van munten zal veranderen door een gewijzigde wisselkoers.
SV Bank en Beurs 3
, Wat zijn de marktverruimende activiteiten die banken ontwikkelenden naast de
traditionele kernactiviteiten?
Door de wereldwijde concurrentie daalden de inkomsten van banken. Om die reden
moesten ze opzoek naar extra inkomsten:
1 Adviseur op het vlak van vermogensbeheer, fiscaal advies en beleggingsadvies.
2 Tussenpersoon, bijvoorbeeld bij ingewikkelde kapitaaloperaties, bij fusies en
herstructureringen. Hiervoor krijgt de bank een commissieloon.
3 Handelen in eigen naam op financiële markten: een deel van de ontvangen
deposito’s wordt belegd in allerlei effecten (aandelen, obligaties,…) en in vreemde
valuta.
4 Het beheer van gemeenschappelijke beleggingsfondsen
5 De verkoop van verzekeringsproducten
DE BELANGRIJKSTE SPELERS OP DE FINANCIËLE MARKTEN IN BELGIË
Branchevervaging Een financiële instelling verlaat haar oorspronkelijke
specialiteit en gaat opzoek naar inkomsten in aanverwante
sectoren. Voorbeeld: de laatste jaren is er geen verschil
meer tussen banken en spaarbanken.
Zakenbanken Banken die zich bezighouden met zeer uiteenlopende
activiteiten. Ze treden op als adviseurs bij overnames, fusies
en herstructureringen. Soms zijn ze gespecialiseerd in het
investeren van durfkapitaal/risicokapitaal.
Durfkapitaal Die groep van zakenbanken specialiseren zich in het
of venture capital financieren van jonge en snelgroeiende bedrijven
(hoog risico)
Private-equity Geld inzamelen bij externe financierders, soms op de beurs
of bij institutionele beleggers. Ze richten hiermee een privaat
fonds op om op korte termijn in verschillende bedrijven te
investeren. Beleggers hopen hiermee een hoog rendement te
realiseren.
SV Bank en Beurs 4
Deel 1 – Wetgevend en ins/tu/oneel kader .................................................................................................... 2
De bank binnen het financiële landschap ............................................................................................................ 2
De belangrijkste spelers op de financiële markten in België ................................................................................ 4
De controlerende instellingen: naar een verscherpte controle ............................................................................ 7
Deel 2 – Belangrijkste financiële instrumenten voor par/culieren en ondernemingen .................................. 13
Betalingstechnieken........................................................................................................................................... 13
Sparen voor parAculieren .................................................................................................................................. 16
Kredieten aan parAculieren ............................................................................................................................... 18
Kredieten aan ondernemingen .......................................................................................................................... 23
Deel 3 - Beleggingsinstrumenten .................................................................................................................. 28
ObligaAes .......................................................................................................................................................... 28
Aandelen ........................................................................................................................................................... 33
Beleggingsfondsen ............................................................................................................................................ 36
Deel 4 - De beurs .......................................................................................................................................... 39
Beursindexen ..................................................................................................................................................... 41
SV Bank en Beurs 1
,DEEL 1 – WETGEVEND EN INSTITUTIONEEL KADER
DE BANK BINNEN HET FINANCIËLE LANDSCHAP
Geldschepping Omdat niet alle klanten op hetzelfde moment
hun geld komen opnemen, kan de bank een
groot deel van de spaargelden die ze van
klanten ontvangt, verder uitlenen. Er komt dus
meer geld in omloop.
Desintermediatie Geld lenen zonder tussenkomst van de bank.
Voorbeeld: crowdfunding
OPTIMA Een Gentse financiële planner die failliet ging
door strengere bankregels en niet meer
rendabel was.
NewB Een bank in wording. Is een Belgische
coöperatieve bank voor ethisch en duurzaam
bankieren. Het idee is ontstaan als reactie op
het klassieke bankieren dat werd gezien als de
aanleiding voor de crisis van 2008.
Gemengde banken Banken die zich zowel bezighouden met
kredietverleningen als het bezitten van
aandelen. Is nu verboden en moeten zich
opsplitsen.
Interbankenmarkt Een markt waarbij banken aan elkaar geld
lenen op korte termijn aan Euribor rente.
Euribor De basisrentevoet op de interbankenmarkt.
Debiteurenrisico Het risico dat de ontlener het geleende geld
niet meer kan terugbetalen.
SV Bank en Beurs 2
,Liquiditeitsrisico Het risico dat de bank onvoldoende financiële
middelen heeft om de opgevraagde sommen
terug te betalen. Voorbeeld: bij een ‘run on the
bank’
Renterisico De rentevoet die gevraagd werd aan de
ontlener kan niet telkens aangepast worden
wanneer de rentevoet op de markt wijzigt.
Wisselkoersrisico Het risico dat de waarde van munten zal
veranderen door een gewijzigde wisselkoers.
Bij verrichtingen met vreemde munten.
Wat zijn de drie traditionele functies van het bankwezen en hun risico’s?
1 Intermediafunctie: De kerntaak van een bank is spaargelden omzetten in
kredieten aan gezinnen, ondernemingen en overheden.
- Debiteurenrisico: Het risico dat de ontlener het geleende geld niet meer
kan terugbetalen.
- Liquiditeitsrisico: Het risico dat de bank onvoldoende financiële middelen
heeft om de opgevraagde sommen terug te betalen. Voorbeeld: bij een
‘run on the bank’
2 Transformatiefunctie: De bank heeft een rol als tussenpersoon tussen mensen die
geld opzij willen zetten voor een korte termijn en mensen die geld willen lenen
voor een lange termijn. Daarbij worden korte termijn financieringsbronnen
omgezet in lange termijn kredieten.
- Renterisico: De rentevoet die gevraagd werd aan de ontlener kan niet
telkens aangepast worden wanneer de rentevoet op de markt wijzigt.
3 Activeren van het betaalverkeer: Het binnenlandse betaalverkeer verloopt voor
een groot deel via girale en elektronische kanalen, die financiële instellingen
organiseren.
- Wisselkoersrisico: Bij verrichtingen met vreemde munten bestaat het risico
dat de waarde van munten zal veranderen door een gewijzigde wisselkoers.
SV Bank en Beurs 3
, Wat zijn de marktverruimende activiteiten die banken ontwikkelenden naast de
traditionele kernactiviteiten?
Door de wereldwijde concurrentie daalden de inkomsten van banken. Om die reden
moesten ze opzoek naar extra inkomsten:
1 Adviseur op het vlak van vermogensbeheer, fiscaal advies en beleggingsadvies.
2 Tussenpersoon, bijvoorbeeld bij ingewikkelde kapitaaloperaties, bij fusies en
herstructureringen. Hiervoor krijgt de bank een commissieloon.
3 Handelen in eigen naam op financiële markten: een deel van de ontvangen
deposito’s wordt belegd in allerlei effecten (aandelen, obligaties,…) en in vreemde
valuta.
4 Het beheer van gemeenschappelijke beleggingsfondsen
5 De verkoop van verzekeringsproducten
DE BELANGRIJKSTE SPELERS OP DE FINANCIËLE MARKTEN IN BELGIË
Branchevervaging Een financiële instelling verlaat haar oorspronkelijke
specialiteit en gaat opzoek naar inkomsten in aanverwante
sectoren. Voorbeeld: de laatste jaren is er geen verschil
meer tussen banken en spaarbanken.
Zakenbanken Banken die zich bezighouden met zeer uiteenlopende
activiteiten. Ze treden op als adviseurs bij overnames, fusies
en herstructureringen. Soms zijn ze gespecialiseerd in het
investeren van durfkapitaal/risicokapitaal.
Durfkapitaal Die groep van zakenbanken specialiseren zich in het
of venture capital financieren van jonge en snelgroeiende bedrijven
(hoog risico)
Private-equity Geld inzamelen bij externe financierders, soms op de beurs
of bij institutionele beleggers. Ze richten hiermee een privaat
fonds op om op korte termijn in verschillende bedrijven te
investeren. Beleggers hopen hiermee een hoog rendement te
realiseren.
SV Bank en Beurs 4
