7. Kwaadaardige tumoren
7.1 Algemene begrippen over maligne tumoren
Kwaadaardige/maligne tumoren/kanker ontstaat doordat er
ongecontroleerde celdeling/mitosen zijn waardoor er tumoren gevormd
worden.
In situ/niet invasief
= als het basaalmembraam intact is kan de tumor zich per definitie niet
uitzaaien/is deze nog niet uitgezaaid
Invasief
= als het basaalmembraam doorbroken is en daardoor kan te tumor zich
wel uitzaaien
Differentiatiegraad
= mate waarin een cel zich na de mitose kan ontwikkelen tot een
nieuwe cel van dezelfde soort
(Hoe sneller de mitosen, zoals bij kanker, hoe minder goede de cellen
zich kunnen ontwikkelen (hoe minder goed je gaat zien welke cel het
eigenlijk had moeten zijn) en hoe sneller de tumor zal groeien)
5-jaarsoverleving
= drukt uit hoe groot de kans is dat je na 5j nog in leven bent
Stadiëring/stadia
= bestaat voor elke tumor en is bepalend voor de prognose, therapie en
nabehandeling
Staging
= onderzoeken die nodig zijn om te bepalen in welk stadium de ziekte
zich bevindt
Voorbeschikkende/predisponerende factoren
= factoren die er voor zorgen dat je een hoger risico hebt om een
bepaalde tumor te ontwikkelen
Sentinelklierprocedure
= de sentinelklier/schildwachtklier is de eerste lymfelkier die in
verbinden staat met de tumor en van daaruit kunnen ze zich dan
verspreiden en indien deze dan normaal is hoeven we geen verdere
lymfeklieren weg te nemen en als die wel tumorcellen bevat moeten we
andere lymfeklieren wegnemen
33
, 7.2 Vulvacarcinoom
Voorbeschikkende factoren:
- >70j
- obesitas
- hypertensie
- diabetes
- HPV-infectie (cervix carcinoom ontstaat altijd uit een HPV-infectie bij
vulvacarcinomen is dat 50/50)
Bijna alle vulvacarcinomen ontstaan uit plaveiselepitheel en daarom
noemen we ze ook wel een plaveiselcarcinoon. Bij een vulvacarcinoom is
er eerst dysplasie dan heb je het voorstadium met de CISI (= carcinoma
in situ)of VIN (= vulvaire intra-epitheliale neoplasie) en als laastste heb je
dan het invasief vulvacarcinoom. In het voorstadium volstaat het meestal
om het weg te snijden (= excisie). De invasieve vulvacarcinomen zijn
vaak goed gedifferentieerd en groeien traag.
Symptomen:
- wonde die niet geneest
- jeuk
- pijn
- dyspareünie
Een vulvacarcinoom groeit/breidt zich uit via directe doorgroei (= via
aanliggende organen), lymfogene uitbreiding (= via lymfeklieren) of
hematogene uitbreiding (= via bloedbaan = GEVAARLIJK!).
Bij een vulvacarcinoom heeft het geen nut om chemo te gaan geven.
7.3 Vagina carcinoom
IS MEGA ZELDZAAM!
Een primair vaginecarcinoom ontstaat meestal uit plaveiselepitheel, dus
we noemen het ook weer een plaveiselcarcinoom.
Chirurgische ingrijpen heeft hier eigenlijk weinig zin, maar men gaat hier
bestralen (= radiotherapie).
Vroegen waren er zwangeren die DES namen om eeen miskraam te
voorkomen en leidde tot dochters waarbij er klieren in de vagina
aanwezig waren wat normaal niet zo is en door een T-vormig cavum uteri.
De T-vormige uterus verhoogd de kans op een miskraam en
vroeggeboorte. Men heeft dit ontstekt doordat deze vrouwen
adenocarcinoom kregen.
34
7.1 Algemene begrippen over maligne tumoren
Kwaadaardige/maligne tumoren/kanker ontstaat doordat er
ongecontroleerde celdeling/mitosen zijn waardoor er tumoren gevormd
worden.
In situ/niet invasief
= als het basaalmembraam intact is kan de tumor zich per definitie niet
uitzaaien/is deze nog niet uitgezaaid
Invasief
= als het basaalmembraam doorbroken is en daardoor kan te tumor zich
wel uitzaaien
Differentiatiegraad
= mate waarin een cel zich na de mitose kan ontwikkelen tot een
nieuwe cel van dezelfde soort
(Hoe sneller de mitosen, zoals bij kanker, hoe minder goede de cellen
zich kunnen ontwikkelen (hoe minder goed je gaat zien welke cel het
eigenlijk had moeten zijn) en hoe sneller de tumor zal groeien)
5-jaarsoverleving
= drukt uit hoe groot de kans is dat je na 5j nog in leven bent
Stadiëring/stadia
= bestaat voor elke tumor en is bepalend voor de prognose, therapie en
nabehandeling
Staging
= onderzoeken die nodig zijn om te bepalen in welk stadium de ziekte
zich bevindt
Voorbeschikkende/predisponerende factoren
= factoren die er voor zorgen dat je een hoger risico hebt om een
bepaalde tumor te ontwikkelen
Sentinelklierprocedure
= de sentinelklier/schildwachtklier is de eerste lymfelkier die in
verbinden staat met de tumor en van daaruit kunnen ze zich dan
verspreiden en indien deze dan normaal is hoeven we geen verdere
lymfeklieren weg te nemen en als die wel tumorcellen bevat moeten we
andere lymfeklieren wegnemen
33
, 7.2 Vulvacarcinoom
Voorbeschikkende factoren:
- >70j
- obesitas
- hypertensie
- diabetes
- HPV-infectie (cervix carcinoom ontstaat altijd uit een HPV-infectie bij
vulvacarcinomen is dat 50/50)
Bijna alle vulvacarcinomen ontstaan uit plaveiselepitheel en daarom
noemen we ze ook wel een plaveiselcarcinoon. Bij een vulvacarcinoom is
er eerst dysplasie dan heb je het voorstadium met de CISI (= carcinoma
in situ)of VIN (= vulvaire intra-epitheliale neoplasie) en als laastste heb je
dan het invasief vulvacarcinoom. In het voorstadium volstaat het meestal
om het weg te snijden (= excisie). De invasieve vulvacarcinomen zijn
vaak goed gedifferentieerd en groeien traag.
Symptomen:
- wonde die niet geneest
- jeuk
- pijn
- dyspareünie
Een vulvacarcinoom groeit/breidt zich uit via directe doorgroei (= via
aanliggende organen), lymfogene uitbreiding (= via lymfeklieren) of
hematogene uitbreiding (= via bloedbaan = GEVAARLIJK!).
Bij een vulvacarcinoom heeft het geen nut om chemo te gaan geven.
7.3 Vagina carcinoom
IS MEGA ZELDZAAM!
Een primair vaginecarcinoom ontstaat meestal uit plaveiselepitheel, dus
we noemen het ook weer een plaveiselcarcinoom.
Chirurgische ingrijpen heeft hier eigenlijk weinig zin, maar men gaat hier
bestralen (= radiotherapie).
Vroegen waren er zwangeren die DES namen om eeen miskraam te
voorkomen en leidde tot dochters waarbij er klieren in de vagina
aanwezig waren wat normaal niet zo is en door een T-vormig cavum uteri.
De T-vormige uterus verhoogd de kans op een miskraam en
vroeggeboorte. Men heeft dit ontstekt doordat deze vrouwen
adenocarcinoom kregen.
34