Onderzoeken
Fysiotherapeutische vlaggen
Er zijn verschillende categorieën vlaggen die van pas komen binnen de fysiotherapie. Vaak worden
alleen de rode vlaggen van te voren uitgevraagd. Indien er een duidelijk aanwezige rode vlag is mag
de patiënt niet worden onderzocht of behandeld en dien je diegene door te sturen. Daarnaast spelen
gele vlaggen ook een groot belang, voornamelijk bij de behandeling. Daarnaast bestaan er nog
blauwe, zwarte en oranje vlaggen die ook van invloed kunnen zijn maar deze hoeven niet van te
voren uitgevraagd te worden.
Rode vlaggen: biomedische en somatische factoren
Gele vlaggen: psychologische en gedragsmatige factoren
Blauwe vlaggen: sociale factoren, ervaren perceptie van werk
Zwarte vlaggen: maatschappelijke en verzekeringstechnische factoren
Oranje vlaggen: psychologische en psychiatrische factoren
Rode vlaggen
- Koorts
- Algemeen onwelbevinden
- Onverklaarbaar gewichtsverlies (> 5 kg/ maand)
- Neurologische symptomen
- Neuropathische symptomen
- Trauma
- Langdurig gebruik corticosteroïden
- Kanker
- Nachtelijke pijn (die aanhoudt na veranderen van richting)
Gele vlaggen
- Overtuiging dat de pijn schadelijk is
- Pijnvermijdingsgedrag die het dagelijks functioneren verminderd
- Geneigdheid tot sombere stemming
- Verwachting dat passieve behandelingen beter helpen dan actieve participatie
- Neiging tot catastroferen
- Overtuigd dat de pijn oncontroleerbaar is
- Overmatig afhankelijk van hulpmiddelen en medicatie
- Een verleden met langdurig verzuim ten gevolge van pijnklachten
- Geschiedenis van medisch shoppen
- Depressie
,Anamnese algemeen
Functie/structuur:
- Wat zijn uw klachten?
- Hoe lang geleden zijn de klachten ontstaan?
- Waar dit de pijn precies? Kunt u dit met één vinger aanwijzen?
- Welk cijfer geeft u aan deze klachten van 0-10 waarbij 0 geen pijn is en 10 ondragelijke pijn?
- Hoe zijn de klachten ontstaan?
- Wat heeft u gedaan nadat de klachten zijn ontstaan?
- Wat is het beloop van de klachten, is het erger geworden of minder?
- Wanneer ervaart u deze klachten?
- Welke activiteiten doen de pijn verlichten?
- Welke activiteiten doen de pijn verergeren?
- Heeft u deze klachten al eerder ervaren?
- Heeft u al vaker een letsel gehad aan het betreffende lichaamsdeel?
Activiteiten:
- Welke activiteiten kunt u niet meer doen?
- Welke activiteiten zou u graag weer willen kunnen?
- Sport u? Kunt u deze nog uitvoeren?
- Wat doet u voor een werk/school? Kunt u deze nog uitvoeren?
- Heeft u nog hobby’s? Kunt u deze nog uitvoeren?
Participatie:
- Gaat u nog naar uw hobby, werk/school of sport voor de sociale contacten?
- Krijgt u nog bezoek of gaat u nog op bezoek bij anderen? Zo ja van wie en hoe vaak?
Persoonlijke factoren:
- Hoe kijkt u tegen de situatie aan?
- Wat denkt u er zelf aan te kunnen doen?
- Wat is uw leeftijd?
- Bent u bang? Dat het nog een keer gebeurt, dat het ernstig is etc.
- Ervaart u stress?
- Aandoeningen/ziektes in relatie tot de klachten?
Omgevingsfactoren:
- Hoe ziet uw thuissituatie eruit?
- Hoe ziet uw woonomgeving eruit?
- Familiebijzonderheden in relatie tot de klachten?
- Arbeidsomstandigheden?
- Beschikbaarheid van hulp(middelen)?
,Algemene hypothesen
Wanneer men hypotheses moet opstellen is het verstandig om een vaste volgorde aan te houden.
Dit kan aan de hand van het ICF model waarbij men dus de volgorde ‘functie/structuur-
activiteitenparticipatie-persoonlijk-omgeving’ kan aan houden. Maar dit kan ook aan de hand van het
standaard onderzoeksplan dus met de volgorde ‘anamnese-observatie-ADL-actief-passief-
toegevoegd’. Omdat de hypothesen worden getest door middel van het onderzoek lijkt het
verstandig om deze volgorde aan te houden. Hieronder zijn de algemene hypothesen door middel
van het onderzoeksplan weergegeven.
Anamnese:
- Ik verwacht een externe/interne locus of control
- Ik verwacht een passieve/actieve/vermijdende attributie
- Ik verwacht dat meneer/mevrouw niet meer kan deelnemen aan …
- Ik verwacht problemen in het huishouden
- Ik verwacht dat er sprake is van stress
- Ik verwacht dat er sprake is van angst
- Ik verwacht een overbezorgde partner
- Ik verwacht dat de patiënt de juiste/niet de juiste kennis heeft over de aandoening
- Ik verwacht een verstoorde nachtrust
Observatie:
- Ik verwacht een statiekafwijking
- Ik verwacht een gecompenseerde houding
- Ik verwacht atrofie te zien
- Ik verwacht verkleuring/zwelling
- Ik verwacht verhoogde temperatuur
- Ik verwacht palaptiepijn
- Ik verwacht een afwijkend adempatroon te zien
ADL:
- Ik verwacht moeite/compensatiegedrag bij …. (casusspecifiek)
Actief onderzoek:
- Ik verwacht een verminderde ROM in de richting …
Passief onderzoek:
- Ik verwacht een verminderde ROM in de richting …
Toegevoegde testen:
- Ik verwacht een positieve weerstandtest
- Ik verwacht een verminderde spierkracht van de …
- Ik verwacht een verkorte spierlengte van de ….
- Ik verwacht instabiliteit
- Ik verwacht een verstoorde balans/verminderd evenwicht
- Ik verwacht een verhoogd valrisico
- Ik verwacht een verminderde conditie
, - Ik verwacht vermoeidheid
- Ik verwacht een verminderde belastbaarheid / verstoorde belasting-belastbaarheids-balans
- Ik verwacht moeite met de transfers
- Ik verwacht een positieve …. test (hierbij kan elke relevante test in worden gevuld)
Fysiotherapeutische vlaggen
Er zijn verschillende categorieën vlaggen die van pas komen binnen de fysiotherapie. Vaak worden
alleen de rode vlaggen van te voren uitgevraagd. Indien er een duidelijk aanwezige rode vlag is mag
de patiënt niet worden onderzocht of behandeld en dien je diegene door te sturen. Daarnaast spelen
gele vlaggen ook een groot belang, voornamelijk bij de behandeling. Daarnaast bestaan er nog
blauwe, zwarte en oranje vlaggen die ook van invloed kunnen zijn maar deze hoeven niet van te
voren uitgevraagd te worden.
Rode vlaggen: biomedische en somatische factoren
Gele vlaggen: psychologische en gedragsmatige factoren
Blauwe vlaggen: sociale factoren, ervaren perceptie van werk
Zwarte vlaggen: maatschappelijke en verzekeringstechnische factoren
Oranje vlaggen: psychologische en psychiatrische factoren
Rode vlaggen
- Koorts
- Algemeen onwelbevinden
- Onverklaarbaar gewichtsverlies (> 5 kg/ maand)
- Neurologische symptomen
- Neuropathische symptomen
- Trauma
- Langdurig gebruik corticosteroïden
- Kanker
- Nachtelijke pijn (die aanhoudt na veranderen van richting)
Gele vlaggen
- Overtuiging dat de pijn schadelijk is
- Pijnvermijdingsgedrag die het dagelijks functioneren verminderd
- Geneigdheid tot sombere stemming
- Verwachting dat passieve behandelingen beter helpen dan actieve participatie
- Neiging tot catastroferen
- Overtuigd dat de pijn oncontroleerbaar is
- Overmatig afhankelijk van hulpmiddelen en medicatie
- Een verleden met langdurig verzuim ten gevolge van pijnklachten
- Geschiedenis van medisch shoppen
- Depressie
,Anamnese algemeen
Functie/structuur:
- Wat zijn uw klachten?
- Hoe lang geleden zijn de klachten ontstaan?
- Waar dit de pijn precies? Kunt u dit met één vinger aanwijzen?
- Welk cijfer geeft u aan deze klachten van 0-10 waarbij 0 geen pijn is en 10 ondragelijke pijn?
- Hoe zijn de klachten ontstaan?
- Wat heeft u gedaan nadat de klachten zijn ontstaan?
- Wat is het beloop van de klachten, is het erger geworden of minder?
- Wanneer ervaart u deze klachten?
- Welke activiteiten doen de pijn verlichten?
- Welke activiteiten doen de pijn verergeren?
- Heeft u deze klachten al eerder ervaren?
- Heeft u al vaker een letsel gehad aan het betreffende lichaamsdeel?
Activiteiten:
- Welke activiteiten kunt u niet meer doen?
- Welke activiteiten zou u graag weer willen kunnen?
- Sport u? Kunt u deze nog uitvoeren?
- Wat doet u voor een werk/school? Kunt u deze nog uitvoeren?
- Heeft u nog hobby’s? Kunt u deze nog uitvoeren?
Participatie:
- Gaat u nog naar uw hobby, werk/school of sport voor de sociale contacten?
- Krijgt u nog bezoek of gaat u nog op bezoek bij anderen? Zo ja van wie en hoe vaak?
Persoonlijke factoren:
- Hoe kijkt u tegen de situatie aan?
- Wat denkt u er zelf aan te kunnen doen?
- Wat is uw leeftijd?
- Bent u bang? Dat het nog een keer gebeurt, dat het ernstig is etc.
- Ervaart u stress?
- Aandoeningen/ziektes in relatie tot de klachten?
Omgevingsfactoren:
- Hoe ziet uw thuissituatie eruit?
- Hoe ziet uw woonomgeving eruit?
- Familiebijzonderheden in relatie tot de klachten?
- Arbeidsomstandigheden?
- Beschikbaarheid van hulp(middelen)?
,Algemene hypothesen
Wanneer men hypotheses moet opstellen is het verstandig om een vaste volgorde aan te houden.
Dit kan aan de hand van het ICF model waarbij men dus de volgorde ‘functie/structuur-
activiteitenparticipatie-persoonlijk-omgeving’ kan aan houden. Maar dit kan ook aan de hand van het
standaard onderzoeksplan dus met de volgorde ‘anamnese-observatie-ADL-actief-passief-
toegevoegd’. Omdat de hypothesen worden getest door middel van het onderzoek lijkt het
verstandig om deze volgorde aan te houden. Hieronder zijn de algemene hypothesen door middel
van het onderzoeksplan weergegeven.
Anamnese:
- Ik verwacht een externe/interne locus of control
- Ik verwacht een passieve/actieve/vermijdende attributie
- Ik verwacht dat meneer/mevrouw niet meer kan deelnemen aan …
- Ik verwacht problemen in het huishouden
- Ik verwacht dat er sprake is van stress
- Ik verwacht dat er sprake is van angst
- Ik verwacht een overbezorgde partner
- Ik verwacht dat de patiënt de juiste/niet de juiste kennis heeft over de aandoening
- Ik verwacht een verstoorde nachtrust
Observatie:
- Ik verwacht een statiekafwijking
- Ik verwacht een gecompenseerde houding
- Ik verwacht atrofie te zien
- Ik verwacht verkleuring/zwelling
- Ik verwacht verhoogde temperatuur
- Ik verwacht palaptiepijn
- Ik verwacht een afwijkend adempatroon te zien
ADL:
- Ik verwacht moeite/compensatiegedrag bij …. (casusspecifiek)
Actief onderzoek:
- Ik verwacht een verminderde ROM in de richting …
Passief onderzoek:
- Ik verwacht een verminderde ROM in de richting …
Toegevoegde testen:
- Ik verwacht een positieve weerstandtest
- Ik verwacht een verminderde spierkracht van de …
- Ik verwacht een verkorte spierlengte van de ….
- Ik verwacht instabiliteit
- Ik verwacht een verstoorde balans/verminderd evenwicht
- Ik verwacht een verhoogd valrisico
- Ik verwacht een verminderde conditie
, - Ik verwacht vermoeidheid
- Ik verwacht een verminderde belastbaarheid / verstoorde belasting-belastbaarheids-balans
- Ik verwacht moeite met de transfers
- Ik verwacht een positieve …. test (hierbij kan elke relevante test in worden gevuld)
