Mondeling literatuur – VWO6
En we noemen hem – Marjolijn van Heemstra Niveau 3
Uitgebreide samenvatting De Amsterdamse theatermaker Marjolijn van
Heemstra erft op haar achttiende een ring van
een verre oom, die als 'bommenneef' op 5
december 1946 in Den Haag een aanslag op een
voormalige NSB'er pleegde. Ze moet wel
beloven haar eerste zoon naar hem te
vernoemen. Als ze vijftien jaar later zwanger
wordt, gaat ze op zoek naar het verhaal achter
de aanslag. Terwijl ze de weken van de
zwangerschap aftelt, ontdekt ze dat niets is wat
het lijkt.
Marjolijn komt uit een welgestelde familie waar
het verhaal over de 'bommenneef' Frans Julius
Johan verworden is tot anekdote en een
spreekbeurt. Ze erft zijn zegelring mits ze zijn
naam doorgeeft. Op haar 21ste raakt ze
ongewenst zwanger van een barman en laat ze
abortus plegen. In een vaste relatie met D. raakt
ze in verwachting van een zoon. Omdat D.
vernoemen onzin vindt, gaat Marjolijn op
onderzoek uit naar het heldenverhaal. Er zijn
nog 27 weken te gaan voordat ze bevallen moet.
Marjolijn begint haar zoektocht in de familie- en
vriendenkring. Ze verneemt dat Frans een kille
aristocratische jeugd heeft gehad en na de
oorlog kapitein in het leger werd. Van een verre
tante krijgt ze een doos met documenten van
Frans. Naast foto's vindt ze een scheidingsakte
van Frans en Carolina uit 1938. Ze bezoekt A,
een oude vriendin van Frans die over zijn
gevangenschap en gratie vertelt. Ze vult zijn
leven verder aan met drie huwelijken en een
eenzame dood in het Spaanse Vinaròs.
Ze geeft Marjolijn een blijk van waardering die
Frans kreeg van de United Nations. Thuis hangt
Marjolijn het certificaat op in de babykamer.
D. is onder de indruk en verbreedt het
onderzoek door krantenarchieven te
raadplegen. Uit 132 berichten die melding
maken van de 'De Sinterklaasmoorden' komt
een heel ander verhaal naar voren dan Marjolijn
kent. Frans was de aanstichter die anderen het
vuile werk liet doen, er waren meerdere
explosieven en de aanslag kost niet één, maar
drie personen het leven. Marjolijn is
ondersteboven en wil nu alles weten.
, Halverwege de zwangerschap stikt het in huis
van de muggen. Marjolijn komt erachter dat
Frans' tweede vrouw Nelly nog leeft. Zij vertelt
dat Frans op sinterklaasavond naar Brussel reed
om haar ten huwelijk te vragen. Volgens haar
was de bom bedoeld voor ene meneer Boer
omdat hij ongestraft Engelandvaarders had
verraden. Met deze gegevens gaat Marjolein
naar het Nationaal Archief in Den Haag, waar
onderzoek naar vermeende collaborateurs
wordt bewaard. Uit het dossier van François de
Boer blijkt niets van verraad, maar het
bijgevoegde lijkschouwing rapport van de
slachtoffers is schokkend. François en zijn vrouw
Greetje kwamen direct om bij de aanslag, hun
zeventienjarige dienstmeisje Jacoba Visser stierf
drie dagen later. Dat er geen sprake is van drie
verraders die omkwamen maar van het per
ongeluk doden van omstanders, zit Marjolijn
het meest dwars. Aan Herman, een oude man
die in het Archief het dossier van zijn vader
onderzoekt, vertelt Marjolijn daarom alleen de
overzichtelijke familielegende.
Om het verhaal rond te krijgen, gaat Marjolijn
opnieuw naar A. Zij vertelt dat de oorlog voor
Frans niet afgelopen was en zijn
rechtvaardigheidsgevoel hem verblindde. Als
verzachtende omstandigheid voert ze aan dat
hij moederliefde gemist heeft en een baby
verloor. In een dagbladarchief vindt Marjolijn
het overlijdensbericht van Frans junior die
slechts één dag leefde. Door zich voor te stellen
hoe Frans dat onderging, herbeleeft Marjolijn
haar abortus.
Marjolijn en D. ontvluchten de muggenplaag en
gaan naar Friesland. Ze bezoeken in Franeker
het Planetarium van Eise Eisinga, die ook een
zoontje verloor. Bij terugkomst in Amsterdam
blijkt Marjolijn zwangerschapshypertensie te
hebben en krijgt bedrust voorgeschreven. Ze
gaat toch stiekem naar Den Haag om het verslag
van de rechtszaak tegen Frans in te kijken.
Daaruit komt hij naar voren als een
plichtsgetrouwe Nederlander en als een
onbetrouwbaar sujet. De dood van Jacoba doet
hem niets. Een psycholoog verklaart dat Frans
aan illegaliteitspsychose lijdt. Hij wordt
staatsgevaarlijk geacht en opgesloten in
Leeuwarden.
Omdat een getuige heeft beweerd dat de
En we noemen hem – Marjolijn van Heemstra Niveau 3
Uitgebreide samenvatting De Amsterdamse theatermaker Marjolijn van
Heemstra erft op haar achttiende een ring van
een verre oom, die als 'bommenneef' op 5
december 1946 in Den Haag een aanslag op een
voormalige NSB'er pleegde. Ze moet wel
beloven haar eerste zoon naar hem te
vernoemen. Als ze vijftien jaar later zwanger
wordt, gaat ze op zoek naar het verhaal achter
de aanslag. Terwijl ze de weken van de
zwangerschap aftelt, ontdekt ze dat niets is wat
het lijkt.
Marjolijn komt uit een welgestelde familie waar
het verhaal over de 'bommenneef' Frans Julius
Johan verworden is tot anekdote en een
spreekbeurt. Ze erft zijn zegelring mits ze zijn
naam doorgeeft. Op haar 21ste raakt ze
ongewenst zwanger van een barman en laat ze
abortus plegen. In een vaste relatie met D. raakt
ze in verwachting van een zoon. Omdat D.
vernoemen onzin vindt, gaat Marjolijn op
onderzoek uit naar het heldenverhaal. Er zijn
nog 27 weken te gaan voordat ze bevallen moet.
Marjolijn begint haar zoektocht in de familie- en
vriendenkring. Ze verneemt dat Frans een kille
aristocratische jeugd heeft gehad en na de
oorlog kapitein in het leger werd. Van een verre
tante krijgt ze een doos met documenten van
Frans. Naast foto's vindt ze een scheidingsakte
van Frans en Carolina uit 1938. Ze bezoekt A,
een oude vriendin van Frans die over zijn
gevangenschap en gratie vertelt. Ze vult zijn
leven verder aan met drie huwelijken en een
eenzame dood in het Spaanse Vinaròs.
Ze geeft Marjolijn een blijk van waardering die
Frans kreeg van de United Nations. Thuis hangt
Marjolijn het certificaat op in de babykamer.
D. is onder de indruk en verbreedt het
onderzoek door krantenarchieven te
raadplegen. Uit 132 berichten die melding
maken van de 'De Sinterklaasmoorden' komt
een heel ander verhaal naar voren dan Marjolijn
kent. Frans was de aanstichter die anderen het
vuile werk liet doen, er waren meerdere
explosieven en de aanslag kost niet één, maar
drie personen het leven. Marjolijn is
ondersteboven en wil nu alles weten.
, Halverwege de zwangerschap stikt het in huis
van de muggen. Marjolijn komt erachter dat
Frans' tweede vrouw Nelly nog leeft. Zij vertelt
dat Frans op sinterklaasavond naar Brussel reed
om haar ten huwelijk te vragen. Volgens haar
was de bom bedoeld voor ene meneer Boer
omdat hij ongestraft Engelandvaarders had
verraden. Met deze gegevens gaat Marjolein
naar het Nationaal Archief in Den Haag, waar
onderzoek naar vermeende collaborateurs
wordt bewaard. Uit het dossier van François de
Boer blijkt niets van verraad, maar het
bijgevoegde lijkschouwing rapport van de
slachtoffers is schokkend. François en zijn vrouw
Greetje kwamen direct om bij de aanslag, hun
zeventienjarige dienstmeisje Jacoba Visser stierf
drie dagen later. Dat er geen sprake is van drie
verraders die omkwamen maar van het per
ongeluk doden van omstanders, zit Marjolijn
het meest dwars. Aan Herman, een oude man
die in het Archief het dossier van zijn vader
onderzoekt, vertelt Marjolijn daarom alleen de
overzichtelijke familielegende.
Om het verhaal rond te krijgen, gaat Marjolijn
opnieuw naar A. Zij vertelt dat de oorlog voor
Frans niet afgelopen was en zijn
rechtvaardigheidsgevoel hem verblindde. Als
verzachtende omstandigheid voert ze aan dat
hij moederliefde gemist heeft en een baby
verloor. In een dagbladarchief vindt Marjolijn
het overlijdensbericht van Frans junior die
slechts één dag leefde. Door zich voor te stellen
hoe Frans dat onderging, herbeleeft Marjolijn
haar abortus.
Marjolijn en D. ontvluchten de muggenplaag en
gaan naar Friesland. Ze bezoeken in Franeker
het Planetarium van Eise Eisinga, die ook een
zoontje verloor. Bij terugkomst in Amsterdam
blijkt Marjolijn zwangerschapshypertensie te
hebben en krijgt bedrust voorgeschreven. Ze
gaat toch stiekem naar Den Haag om het verslag
van de rechtszaak tegen Frans in te kijken.
Daaruit komt hij naar voren als een
plichtsgetrouwe Nederlander en als een
onbetrouwbaar sujet. De dood van Jacoba doet
hem niets. Een psycholoog verklaart dat Frans
aan illegaliteitspsychose lijdt. Hij wordt
staatsgevaarlijk geacht en opgesloten in
Leeuwarden.
Omdat een getuige heeft beweerd dat de
