Samenvatting
leerdoelen
Onderzoeken
Volgens de Mastermatrijs,
kwartiel 3
Saxion Hogeschool Enschede, 2018
Koen ten Buuren
,Inhoudsopgave
Wetenschappelijk onderzoek ................................................................................................................. 3
Evidence based practice ..................................................................................................................... 3
1. Het vertalen van een praktische vraag of klinisch probleem in een onderzoeksvraag........... 3
2. Het zoeken en selecteren van wetenschappelijke literatuur om de vraag te behandelen .... 4
3. Het kritisch beoordelen van de gevonden artikelen en het interpreteren van de resultaten 4
4. Het nemen van een beslissing op grond van de beschikbare evidence .................................. 4
5. Het regelmatig evalueren van de kwaliteit van het proces van de evidence based practice . 4
Klinisch redeneren .............................................................................................................................. 5
Niveau’s van level of evidence ........................................................................................................ 5
Primaire en secundaire studies .......................................................................................................... 5
Studiedesigns ...................................................................................................................................... 6
Randomized controlled trial ............................................................................................................ 6
Cross-over ........................................................................................................................................ 6
Cohort .............................................................................................................................................. 6
Cross-sectional studies .................................................................................................................... 7
Case-control .................................................................................................................................... 7
Case series ....................................................................................................................................... 7
Statistiek en meetniveaus ...................................................................................................................... 8
Variabelen ........................................................................................................................................... 8
Categoriale variabele....................................................................................................................... 8
Continue variabele .......................................................................................................................... 8
Centrummaten en spreidingsmaten .................................................................................................. 9
Normale verdeling ........................................................................................................................... 9
Gemiddelde ..................................................................................................................................... 9
Mediaan........................................................................................................................................... 9
Modus.............................................................................................................................................. 9
Standaarddeviatie ........................................................................................................................... 9
Klinimetrie............................................................................................................................................. 10
Eigenschappen van een meetinstrument ........................................................................................ 10
Betrouwbaarheid........................................................................................................................... 10
Validiteit ........................................................................................................................................ 10
Responsiviteit ................................................................................................................................ 10
Verschillende soorten validiteit ....................................................................................................... 11
Face-validity (indruksvaliditeit) ..................................................................................................... 11
Content validity (inhoudsvaliditeit) ............................................................................................... 11
, Construct validity (begripsvaliditeit) ............................................................................................. 11
Criterium validity ........................................................................................................................... 11
Voorspellende waarden ................................................................................................................... 11
Incidentie ....................................................................................................................................... 11
Prevalentie..................................................................................................................................... 11
Sensitiviteit .................................................................................................................................... 11
Specificiteit .................................................................................................................................... 12
Positief voorspellende waarde ...................................................................................................... 12
Negatief voorspellende waarde .................................................................................................... 12
Het berekenen ............................................................................................................................... 12
Betrouwbaarheid .............................................................................................................................. 13
Interbeoordelaarsbetrouwbaarheid ............................................................................................. 13
Intrabeoordelaarsbetrouwbaarheid.............................................................................................. 13
Interne consistentie....................................................................................................................... 13
Maten voor betrouwbaarheid en correlatiematen ......................................................................... 13
Maten voor betrouwbaarheid ....................................................................................................... 13
Correlatiematen ............................................................................................................................ 14
, Wetenschappelijk onderzoek
“De student is in staat om te beschrijven wat ‘evidence based practice’ inhoudt, wat
de vijf stappen hierbij zijn en waarom het belangrijk is voor de patiënt, de
fysiotherapeut, het beroep en de financiers van fysiotherapeu tische zorg.”
Evidence based practice
Evidence based practice is het zorgvuldig, expliciet en oordeelkundig gebruik maken van het huidige
beste bewijsmateriaal, om beslissingen te kunnen nemen voor individuele patiënten.
De vijf stappen van evidence based practice
1) Het vertalen van een praktische vraag of klinisch probleem in een onderzoeksvraag,
2) Het zoeken en selecteren van wetenschappelijke literatuur om de vraag te beantwoorden,
3) Het kritisch beoordelen van de gevonden artikelen en het interpreteren van de resultaten,
4) Het nemen van een beslissing op de grond van de beschikbare evidence,
5) Het regelmatig evalueren van de kwaliteit van het proces van de evidence based practice.
1. Het vertalen van een praktische vraag of klinisch probleem in een onderzoeksvraag
Dit wordt gedaan aan de hand van de PICO-methode
PICO
Voordat artikelen opgezocht kunnen worden, moet eerst een duidelijke onderzoeksvraag
geformuleerd worden. Wanneer dit niet wordt gedaan is het resultaat, ofwel de verkregen
informatie, vaak te globaal met een te grote hoeveelheid informatie, of zelfs weinig tot helemaal niet
relevant. Om dit te voorkomen wordt gebruik gemaakt van de PICO-methode.
De PICO-methode is een richtlijn die de gebruiker er voor laat zorgen dat diegene van te voren goed
weet wat hij/zij wilt weten. PICO is een afkorting, en staat voor:
P Patient/population/problem Patiënt/populatie/probleem
I Intervention Interventie
C Comparison Vergelijking
O Outcome Uitkomst
Tabel 1: De PICO-methode
Met de PICO-methode kan een ‘beantwoorde vraag’ gevormd worden. Zo’n vraag, gecombineerd
met de juiste zoektermen in de juiste combinatie en volgorde, leidt tot goede, relevante resultaten.
De P:
De P spreekt eigenlijk voor zich: hierin wordt de patiënt of patiëntgroep (populatie) benoemd en/of
het probleem wat zich afspeelt. Per PICO-Model kan maar één patiënt(groep) geformuleerd worden.
Dit houdt in dat voor elke nieuwe patiënt(groep), een nieuw PICO-model opgesteld moet worden.
De I:
De interventie is het plan van aanpak. Hierin worden de methodes, geschikt voor de patiënt(groep)
of het probleem, beschreven.
De C:
De C duidt op een variabele die, in vergelijking tot andere onderzoeken, wel of niet gebruikt wordt.
Het wordt met name gebruikt om de zoekresultaten specifieker te maken, of om het aantal
zoekresultaten uit te dunnen.
leerdoelen
Onderzoeken
Volgens de Mastermatrijs,
kwartiel 3
Saxion Hogeschool Enschede, 2018
Koen ten Buuren
,Inhoudsopgave
Wetenschappelijk onderzoek ................................................................................................................. 3
Evidence based practice ..................................................................................................................... 3
1. Het vertalen van een praktische vraag of klinisch probleem in een onderzoeksvraag........... 3
2. Het zoeken en selecteren van wetenschappelijke literatuur om de vraag te behandelen .... 4
3. Het kritisch beoordelen van de gevonden artikelen en het interpreteren van de resultaten 4
4. Het nemen van een beslissing op grond van de beschikbare evidence .................................. 4
5. Het regelmatig evalueren van de kwaliteit van het proces van de evidence based practice . 4
Klinisch redeneren .............................................................................................................................. 5
Niveau’s van level of evidence ........................................................................................................ 5
Primaire en secundaire studies .......................................................................................................... 5
Studiedesigns ...................................................................................................................................... 6
Randomized controlled trial ............................................................................................................ 6
Cross-over ........................................................................................................................................ 6
Cohort .............................................................................................................................................. 6
Cross-sectional studies .................................................................................................................... 7
Case-control .................................................................................................................................... 7
Case series ....................................................................................................................................... 7
Statistiek en meetniveaus ...................................................................................................................... 8
Variabelen ........................................................................................................................................... 8
Categoriale variabele....................................................................................................................... 8
Continue variabele .......................................................................................................................... 8
Centrummaten en spreidingsmaten .................................................................................................. 9
Normale verdeling ........................................................................................................................... 9
Gemiddelde ..................................................................................................................................... 9
Mediaan........................................................................................................................................... 9
Modus.............................................................................................................................................. 9
Standaarddeviatie ........................................................................................................................... 9
Klinimetrie............................................................................................................................................. 10
Eigenschappen van een meetinstrument ........................................................................................ 10
Betrouwbaarheid........................................................................................................................... 10
Validiteit ........................................................................................................................................ 10
Responsiviteit ................................................................................................................................ 10
Verschillende soorten validiteit ....................................................................................................... 11
Face-validity (indruksvaliditeit) ..................................................................................................... 11
Content validity (inhoudsvaliditeit) ............................................................................................... 11
, Construct validity (begripsvaliditeit) ............................................................................................. 11
Criterium validity ........................................................................................................................... 11
Voorspellende waarden ................................................................................................................... 11
Incidentie ....................................................................................................................................... 11
Prevalentie..................................................................................................................................... 11
Sensitiviteit .................................................................................................................................... 11
Specificiteit .................................................................................................................................... 12
Positief voorspellende waarde ...................................................................................................... 12
Negatief voorspellende waarde .................................................................................................... 12
Het berekenen ............................................................................................................................... 12
Betrouwbaarheid .............................................................................................................................. 13
Interbeoordelaarsbetrouwbaarheid ............................................................................................. 13
Intrabeoordelaarsbetrouwbaarheid.............................................................................................. 13
Interne consistentie....................................................................................................................... 13
Maten voor betrouwbaarheid en correlatiematen ......................................................................... 13
Maten voor betrouwbaarheid ....................................................................................................... 13
Correlatiematen ............................................................................................................................ 14
, Wetenschappelijk onderzoek
“De student is in staat om te beschrijven wat ‘evidence based practice’ inhoudt, wat
de vijf stappen hierbij zijn en waarom het belangrijk is voor de patiënt, de
fysiotherapeut, het beroep en de financiers van fysiotherapeu tische zorg.”
Evidence based practice
Evidence based practice is het zorgvuldig, expliciet en oordeelkundig gebruik maken van het huidige
beste bewijsmateriaal, om beslissingen te kunnen nemen voor individuele patiënten.
De vijf stappen van evidence based practice
1) Het vertalen van een praktische vraag of klinisch probleem in een onderzoeksvraag,
2) Het zoeken en selecteren van wetenschappelijke literatuur om de vraag te beantwoorden,
3) Het kritisch beoordelen van de gevonden artikelen en het interpreteren van de resultaten,
4) Het nemen van een beslissing op de grond van de beschikbare evidence,
5) Het regelmatig evalueren van de kwaliteit van het proces van de evidence based practice.
1. Het vertalen van een praktische vraag of klinisch probleem in een onderzoeksvraag
Dit wordt gedaan aan de hand van de PICO-methode
PICO
Voordat artikelen opgezocht kunnen worden, moet eerst een duidelijke onderzoeksvraag
geformuleerd worden. Wanneer dit niet wordt gedaan is het resultaat, ofwel de verkregen
informatie, vaak te globaal met een te grote hoeveelheid informatie, of zelfs weinig tot helemaal niet
relevant. Om dit te voorkomen wordt gebruik gemaakt van de PICO-methode.
De PICO-methode is een richtlijn die de gebruiker er voor laat zorgen dat diegene van te voren goed
weet wat hij/zij wilt weten. PICO is een afkorting, en staat voor:
P Patient/population/problem Patiënt/populatie/probleem
I Intervention Interventie
C Comparison Vergelijking
O Outcome Uitkomst
Tabel 1: De PICO-methode
Met de PICO-methode kan een ‘beantwoorde vraag’ gevormd worden. Zo’n vraag, gecombineerd
met de juiste zoektermen in de juiste combinatie en volgorde, leidt tot goede, relevante resultaten.
De P:
De P spreekt eigenlijk voor zich: hierin wordt de patiënt of patiëntgroep (populatie) benoemd en/of
het probleem wat zich afspeelt. Per PICO-Model kan maar één patiënt(groep) geformuleerd worden.
Dit houdt in dat voor elke nieuwe patiënt(groep), een nieuw PICO-model opgesteld moet worden.
De I:
De interventie is het plan van aanpak. Hierin worden de methodes, geschikt voor de patiënt(groep)
of het probleem, beschreven.
De C:
De C duidt op een variabele die, in vergelijking tot andere onderzoeken, wel of niet gebruikt wordt.
Het wordt met name gebruikt om de zoekresultaten specifieker te maken, of om het aantal
zoekresultaten uit te dunnen.
