De leraar in de maatschappij
Inhoudsopgave
Introductieles................................................................................................................................................ 4
1. Leertraject: OMA 1..................................................................................................................................... 6
1.1. Pretest OMA..................................................................................................................................................6
1.2. E-cursus OMA................................................................................................................................................7
1.3. E-bijlage 1......................................................................................................................................................8
1.4. E-bijlage 2......................................................................................................................................................8
1.5. Powerpoint algemene structuur....................................................................................................................8
1.6. Powerpoint grondrechten...........................................................................................................................12
1.7. Quizlet begrippentrainer.............................................................................................................................15
1.8. Thema-oefening OMA 1 in het vrij onderwijs.............................................................................................18
1.9. Thema- oefening OMA 1 in het officieel onderwijs.....................................................................................18
2. Leertraject OMA 2.................................................................................................................................... 19
2.2. Test OMA 2..................................................................................................................................................19
2.3. E-cursus OMA 2-5........................................................................................................................................21
2.4. Powerpoint OMA 2A....................................................................................................................................21
2.5. Powerpoint OMA 2B gewoon basis- en secundair onderwijs......................................................................23
2.6. Powerpoint OMA 2C modernisering secundair onderwijs..........................................................................25
2.7. Begrippentrainer Quizlet OMA 2.................................................................................................................30
2.8. Thema-oefening OMA 2 in het basisonderwijs...........................................................................................33
2.9. Thema- oefening OMA 2 het gewoon secundair onderwijs........................................................................33
3. Leetraject OMA 3..................................................................................................................................... 34
3.1. Trajectfiche OMA 3......................................................................................................................................34
3.2. Test OMA 3..................................................................................................................................................35
3.3. Powerpoint M decreet.................................................................................................................................37
3.4. Decreet leersteun........................................................................................................................................40
3.5. Powerpoint De Ba- Ma- structuur in Europa en in Vlanderen.....................................................................45
3.6. Begrippentrainer Quizlet.............................................................................................................................50
3.7. Thema-oefening OMA 3 het buitengewoon secundair onderwijs..............................................................53
3.8. Thema-oefening OMA 3 het hoger onderwijs.............................................................................................54
3.9. Thema- oefening OMA 3 Bachelor-Master-structuur hoger onderwijs......................................................54
4. Leertraject OMA 4.................................................................................................................................... 56
4.1. Trajectfiche OMA 4......................................................................................................................................56
4.2. Test OMA 4..................................................................................................................................................56
1
, 4.3. Powerpoint OMA 4......................................................................................................................................57
4.4. Begrippentrainer OMA 4.............................................................................................................................64
4.5. Oefeningen..................................................................................................................................................65
4.5.1. Thema- oefening OMA 4 centra voor leerlingenbegeleiding..............................................................65
4.5.2. Thema- oefening OMA 4 het gelijke onderwijskansenbeleid..............................................................66
5. Leertraject OMA 5.................................................................................................................................... 68
5.1. Trajectfiche OMA 5......................................................................................................................................68
5.2. Test OMA 5..................................................................................................................................................68
5.3. Powerpoint OMA 5......................................................................................................................................69
5.4. Begrippentrainer OMA 5.............................................................................................................................71
5.5. Oefeningen OMA 5......................................................................................................................................73
5.5.1. Thema- oefening OMA 5 participatie in het onderwijs.......................................................................73
1. Welke stellingen in verband met de participatie op Vlaams niveau zijn correct?.....................................73
5.5.2. Thema- oefening OMA 5 levenslang en levensbreed leren.................................................................73
6. Synthese- oefeningen OMA 1-5................................................................................................................ 75
6.1. Begrippen....................................................................................................................................................75
6.2. Thema’s.......................................................................................................................................................75
7. Vragen- en oefensessie OMA 1-5.............................................................................................................. 78
7.1. Thema 1: modernisering van het secundair onderwijs...............................................................................79
7.2. Van M-decreet naar leersteundecreet........................................................................................................82
7.3. Het GOK-beleid............................................................................................................................................84
7.4. Onderwijs aan anderstaligen......................................................................................................................85
7.5. Thema 5: BAMA- structuur Hoger Onderwijs (inclusief graduaatopleidingen)..........................................86
7.6. Thema 6: participatie in het onderwijs.......................................................................................................88
8. Grote herhalingstoets OMA 1-5................................................................................................................ 90
9. Leertraject LEV....................................................................................................................................... 104
9.1. Trajectfiche................................................................................................................................................104
9.2. Powerpoint................................................................................................................................................105
9.2.1. LEV 1: algemeen loopbaanstatuut.....................................................................................................105
9.2.2. LEV 2: Functiebeschrijving, -evaluatie en sanctionering...................................................................111
9.2.3. LEV 3: algemene en specifieke plichten.............................................................................................116
10. Maatschappelijk Bewuste Leraar.......................................................................................................... 119
10.1. Introductie...............................................................................................................................................119
10.1.1. Maatschappelijk bewust via systeemdenken..................................................................................119
10.1.2. Maatschappelijk bewust via referentiekaders.................................................................................120
10.1.3. Maatschappelijk bewustzijn via sociaal- cultureel bewustzijn........................................................122
10.1.4. Maatschappelijk bewust via transversale thema’s..........................................................................122
10.2. Maatschappelijk bewuste leraar 1: (Super)-diversiteit...........................................................................122
10.2.1. Wat is diversiteit?............................................................................................................................122
10.2.2. Waarom leren omgaan met diversiteit in het onderwijs?...............................................................123
10.2.3. Leren voor diversiteit.......................................................................................................................123
10.2.4. Leren in diversiteit...........................................................................................................................124
2
, 10.2.5. Superdiversiteit als nieuwe grootstedelijke realiteit.......................................................................126
10.3. Maatschappelijk bewuste leraar 2: educatie voor duurzame ontwikkeling (EDO).................................129
10.3.1. Wat is EDO?.....................................................................................................................................129
10.3.2. 17 duurzame ontwikkelingsdoelstellingen......................................................................................130
10.4. Maatschappelijk bewuste leraar 3: cultuureducatie...............................................................................130
10.4.1. Wat is cultuureducatie?...................................................................................................................130
10.4.2. De cultuurspiegel.............................................................................................................................131
10.4.3. CANON cultureelcel.........................................................................................................................131
10.5. Maatschappelijk bewuste leraar 4: actief burgerschap..........................................................................131
11. Tussentijdse les.................................................................................................................................... 132
11.1. Stellingen OMA 1-5.................................................................................................................................132
11.2. Onderwijslandschapspel.........................................................................................................................134
11.3. WAAR/ NIET WAAR + MOTIVERING OMA 1 tot 5....................................................................................136
12. Slotles.................................................................................................................................................. 146
12.1. Stellingen LEV..........................................................................................................................................146
12.2. EXAMEN casus rechtspositie van de leraar............................................................................................150
12.3. EXAMEN minicasus deontologie.............................................................................................................152
12.4. Maatschappelijk bewuste leraar.............................................................................................................153
12.5. Stellingen OMA........................................................................................................................................154
3
, Onderwijs en maatschappij (OMA)
Leraar en verantwoordelijkheden (LEV)
Maatschappelijk bewuste leraar (MBL)
Introductieles
• gecombineerd onderwijs
• onderwijsperiode: vanaf lesweek 7 !
• concrete planning
• eindexamen
Overzicht traject
Inhoud
• OMA 1 : globale structuur van onderwijs en vorming in Vlaanderen, de bronnen van
onderwijsrecht, de grondrechten in het onderwijs
• OMA 2 : de beleidscyclus op onderwijsvlak, het basisonderwijs, het secundair
onderwijs
• OMA 3 : buitengewoon onderwijs, leersteundecreet (opvolger M-decreet), structuur
en organisatie hoger onderwijs
• OMA 4 + 5 : gelijke onderwijskansenbeleid, participatie in het onderwijs, permanente
vorming
• LEV 1-3 : statuut leraar/deontologie/aansprakelijkheid
• MBL 1-4 : diversiteit, EDO, cultuureducatie, burgerschap
Sleutelcompetenties als vertrekpunt voor de eindtermen/ minimumdoelen secundair
onderwijs
• competenties op het vlak van lichamelijk, geestelijk en emotioneel bewustzijn en op
vlak van lichamelijke, geestelijke en emotionele gezondheid;
• competenties in het Nederlands;
• competenties in andere talen;
• digitale competentie en mediawijsheid;
• sociaal-relationele competenties;
• competenties inzake wiskunde, exacte wetenschappen en technologie;
• burgerschapscompetenties met inbegrip van competenties inzake samenleven;
• competenties met betrekking tot historisch bewustzijn;
• competenties met betrekking tot ruimtelijk bewustzijn;
• competenties inzake duurzaamheid;
4
Inhoudsopgave
Introductieles................................................................................................................................................ 4
1. Leertraject: OMA 1..................................................................................................................................... 6
1.1. Pretest OMA..................................................................................................................................................6
1.2. E-cursus OMA................................................................................................................................................7
1.3. E-bijlage 1......................................................................................................................................................8
1.4. E-bijlage 2......................................................................................................................................................8
1.5. Powerpoint algemene structuur....................................................................................................................8
1.6. Powerpoint grondrechten...........................................................................................................................12
1.7. Quizlet begrippentrainer.............................................................................................................................15
1.8. Thema-oefening OMA 1 in het vrij onderwijs.............................................................................................18
1.9. Thema- oefening OMA 1 in het officieel onderwijs.....................................................................................18
2. Leertraject OMA 2.................................................................................................................................... 19
2.2. Test OMA 2..................................................................................................................................................19
2.3. E-cursus OMA 2-5........................................................................................................................................21
2.4. Powerpoint OMA 2A....................................................................................................................................21
2.5. Powerpoint OMA 2B gewoon basis- en secundair onderwijs......................................................................23
2.6. Powerpoint OMA 2C modernisering secundair onderwijs..........................................................................25
2.7. Begrippentrainer Quizlet OMA 2.................................................................................................................30
2.8. Thema-oefening OMA 2 in het basisonderwijs...........................................................................................33
2.9. Thema- oefening OMA 2 het gewoon secundair onderwijs........................................................................33
3. Leetraject OMA 3..................................................................................................................................... 34
3.1. Trajectfiche OMA 3......................................................................................................................................34
3.2. Test OMA 3..................................................................................................................................................35
3.3. Powerpoint M decreet.................................................................................................................................37
3.4. Decreet leersteun........................................................................................................................................40
3.5. Powerpoint De Ba- Ma- structuur in Europa en in Vlanderen.....................................................................45
3.6. Begrippentrainer Quizlet.............................................................................................................................50
3.7. Thema-oefening OMA 3 het buitengewoon secundair onderwijs..............................................................53
3.8. Thema-oefening OMA 3 het hoger onderwijs.............................................................................................54
3.9. Thema- oefening OMA 3 Bachelor-Master-structuur hoger onderwijs......................................................54
4. Leertraject OMA 4.................................................................................................................................... 56
4.1. Trajectfiche OMA 4......................................................................................................................................56
4.2. Test OMA 4..................................................................................................................................................56
1
, 4.3. Powerpoint OMA 4......................................................................................................................................57
4.4. Begrippentrainer OMA 4.............................................................................................................................64
4.5. Oefeningen..................................................................................................................................................65
4.5.1. Thema- oefening OMA 4 centra voor leerlingenbegeleiding..............................................................65
4.5.2. Thema- oefening OMA 4 het gelijke onderwijskansenbeleid..............................................................66
5. Leertraject OMA 5.................................................................................................................................... 68
5.1. Trajectfiche OMA 5......................................................................................................................................68
5.2. Test OMA 5..................................................................................................................................................68
5.3. Powerpoint OMA 5......................................................................................................................................69
5.4. Begrippentrainer OMA 5.............................................................................................................................71
5.5. Oefeningen OMA 5......................................................................................................................................73
5.5.1. Thema- oefening OMA 5 participatie in het onderwijs.......................................................................73
1. Welke stellingen in verband met de participatie op Vlaams niveau zijn correct?.....................................73
5.5.2. Thema- oefening OMA 5 levenslang en levensbreed leren.................................................................73
6. Synthese- oefeningen OMA 1-5................................................................................................................ 75
6.1. Begrippen....................................................................................................................................................75
6.2. Thema’s.......................................................................................................................................................75
7. Vragen- en oefensessie OMA 1-5.............................................................................................................. 78
7.1. Thema 1: modernisering van het secundair onderwijs...............................................................................79
7.2. Van M-decreet naar leersteundecreet........................................................................................................82
7.3. Het GOK-beleid............................................................................................................................................84
7.4. Onderwijs aan anderstaligen......................................................................................................................85
7.5. Thema 5: BAMA- structuur Hoger Onderwijs (inclusief graduaatopleidingen)..........................................86
7.6. Thema 6: participatie in het onderwijs.......................................................................................................88
8. Grote herhalingstoets OMA 1-5................................................................................................................ 90
9. Leertraject LEV....................................................................................................................................... 104
9.1. Trajectfiche................................................................................................................................................104
9.2. Powerpoint................................................................................................................................................105
9.2.1. LEV 1: algemeen loopbaanstatuut.....................................................................................................105
9.2.2. LEV 2: Functiebeschrijving, -evaluatie en sanctionering...................................................................111
9.2.3. LEV 3: algemene en specifieke plichten.............................................................................................116
10. Maatschappelijk Bewuste Leraar.......................................................................................................... 119
10.1. Introductie...............................................................................................................................................119
10.1.1. Maatschappelijk bewust via systeemdenken..................................................................................119
10.1.2. Maatschappelijk bewust via referentiekaders.................................................................................120
10.1.3. Maatschappelijk bewustzijn via sociaal- cultureel bewustzijn........................................................122
10.1.4. Maatschappelijk bewust via transversale thema’s..........................................................................122
10.2. Maatschappelijk bewuste leraar 1: (Super)-diversiteit...........................................................................122
10.2.1. Wat is diversiteit?............................................................................................................................122
10.2.2. Waarom leren omgaan met diversiteit in het onderwijs?...............................................................123
10.2.3. Leren voor diversiteit.......................................................................................................................123
10.2.4. Leren in diversiteit...........................................................................................................................124
2
, 10.2.5. Superdiversiteit als nieuwe grootstedelijke realiteit.......................................................................126
10.3. Maatschappelijk bewuste leraar 2: educatie voor duurzame ontwikkeling (EDO).................................129
10.3.1. Wat is EDO?.....................................................................................................................................129
10.3.2. 17 duurzame ontwikkelingsdoelstellingen......................................................................................130
10.4. Maatschappelijk bewuste leraar 3: cultuureducatie...............................................................................130
10.4.1. Wat is cultuureducatie?...................................................................................................................130
10.4.2. De cultuurspiegel.............................................................................................................................131
10.4.3. CANON cultureelcel.........................................................................................................................131
10.5. Maatschappelijk bewuste leraar 4: actief burgerschap..........................................................................131
11. Tussentijdse les.................................................................................................................................... 132
11.1. Stellingen OMA 1-5.................................................................................................................................132
11.2. Onderwijslandschapspel.........................................................................................................................134
11.3. WAAR/ NIET WAAR + MOTIVERING OMA 1 tot 5....................................................................................136
12. Slotles.................................................................................................................................................. 146
12.1. Stellingen LEV..........................................................................................................................................146
12.2. EXAMEN casus rechtspositie van de leraar............................................................................................150
12.3. EXAMEN minicasus deontologie.............................................................................................................152
12.4. Maatschappelijk bewuste leraar.............................................................................................................153
12.5. Stellingen OMA........................................................................................................................................154
3
, Onderwijs en maatschappij (OMA)
Leraar en verantwoordelijkheden (LEV)
Maatschappelijk bewuste leraar (MBL)
Introductieles
• gecombineerd onderwijs
• onderwijsperiode: vanaf lesweek 7 !
• concrete planning
• eindexamen
Overzicht traject
Inhoud
• OMA 1 : globale structuur van onderwijs en vorming in Vlaanderen, de bronnen van
onderwijsrecht, de grondrechten in het onderwijs
• OMA 2 : de beleidscyclus op onderwijsvlak, het basisonderwijs, het secundair
onderwijs
• OMA 3 : buitengewoon onderwijs, leersteundecreet (opvolger M-decreet), structuur
en organisatie hoger onderwijs
• OMA 4 + 5 : gelijke onderwijskansenbeleid, participatie in het onderwijs, permanente
vorming
• LEV 1-3 : statuut leraar/deontologie/aansprakelijkheid
• MBL 1-4 : diversiteit, EDO, cultuureducatie, burgerschap
Sleutelcompetenties als vertrekpunt voor de eindtermen/ minimumdoelen secundair
onderwijs
• competenties op het vlak van lichamelijk, geestelijk en emotioneel bewustzijn en op
vlak van lichamelijke, geestelijke en emotionele gezondheid;
• competenties in het Nederlands;
• competenties in andere talen;
• digitale competentie en mediawijsheid;
• sociaal-relationele competenties;
• competenties inzake wiskunde, exacte wetenschappen en technologie;
• burgerschapscompetenties met inbegrip van competenties inzake samenleven;
• competenties met betrekking tot historisch bewustzijn;
• competenties met betrekking tot ruimtelijk bewustzijn;
• competenties inzake duurzaamheid;
4
