Inhoudsopgave
Algemene inleiding ......................................................................................................................................... 4
Risico’s ................................................................................................................................................................. 4
Inleiding tot de sociale zekerheid .................................................................................................................... 5
Wat is sociale zekerheid? .................................................................................................................................... 5
Enkele kenmerken van de sociale zekerheid ........................................................................................................ 6
Stelsels van sociale zekerheid .............................................................................................................................. 6
Structuur van de sociale zekerheid ...................................................................................................................... 7
Onderwerping aan de sociale zekerheid (werknemers) à toepassingsgebeid ................................................... 8
Werknemer vs. zelfstandige .......................................................................................................................... 10
Het loon waarop de bijdragen worden geïnd .................................................................................................... 10
Financiering van de sociale zekerheid ............................................................................................................... 16
Verplichtingen van de werkgever ...................................................................................................................... 16
Kruispuntbank van de sociale zekerheid ............................................................................................................ 17
Handvest van de sociaal verzekerde.................................................................................................................. 18
Ziekte- en invaliditeitsverzekering ................................................................................................................ 18
Geneeskundige verzorging ................................................................................................................................ 19
Professionele risico’s – arbeidsongevallen en beroepsziekten ....................................................................... 25
Inleiding ............................................................................................................................................................. 25
Personeel toepassingsgebied ............................................................................................................................ 26
Materieel toepassingsgebied ............................................................................................................................ 26
Arbeidsongeval .............................................................................................................................................. 26
Beroepsziekte ................................................................................................................................................ 30
De fout van het slachtoffer ................................................................................................................................ 32
Schadevergoeding ............................................................................................................................................. 32
Algemeen ...................................................................................................................................................... 32
Medische en aanverwante kosten ................................................................................................................ 32
Schadeloosstelling bij arbeidsongeschiktheid ............................................................................................... 32
Schadeloosstelling bij overlijden ................................................................................................................... 35
Burgerlijke aansprakelijkheid ............................................................................................................................ 36
Procedure .......................................................................................................................................................... 38
Andere verplichtingen bij arbeidsongevallen .................................................................................................... 40
Werkloosheid (en arbeidsvoorziening) .......................................................................................................... 43
1
, Werkloosheidsverzekering................................................................................................................................. 43
Adm. Organisatie en personeel toepassingsgebied ...................................................................................... 43
Toelaatbaarheidsvoorwaarden ..................................................................................................................... 44
Toekenningsvoorwaarden ............................................................................................................................. 46
Bedrag van de werkloosheidsuitkering ......................................................................................................... 49
Bijzondere categorieën ................................................................................................................................. 50
Procedure ...................................................................................................................................................... 52
Overbruggingsrecht voor zelfstandigen ........................................................................................................ 52
SWT (werkloosheid met bedrijfstoeslag, het oude brugpensioen) ................................................................. 53
Gezinsbijslag en groeipakket ......................................................................................................................... 55
Algemeen........................................................................................................................................................... 55
Algemene Kinderbijslagwet ............................................................................................................................... 55
Rechthebbende ............................................................................................................................................. 55
Rechtgevend kind .......................................................................................................................................... 56
Bijslagtrekkende ............................................................................................................................................ 57
Gezinsbijlagen ............................................................................................................................................... 58
Gewaarborgde gezinsbijslag .......................................................................................................................... 60
Decreet Vlaamse Gezinsbijslag .......................................................................................................................... 60
Nieuwe kinderbijslagsysteem ........................................................................................................................ 60
Wat elk kind krijgt ......................................................................................................................................... 60
Extra ondersteuning ...................................................................................................................................... 61
Participatietoeslagen ..................................................................................................................................... 61
Groeipakket op maat van het gezin .............................................................................................................. 61
Groeipakket op maat van het kind ................................................................................................................ 62
De aanvraag ................................................................................................................................................... 63
Pensioenen ................................................................................................................................................... 63
Rustpensioen ..................................................................................................................................................... 63
Personeel toepassingsgebied ........................................................................................................................ 64
Voorwaarden ................................................................................................................................................. 64
Prestaties ....................................................................................................................................................... 65
Pensioenaanvraag-en beslissing .................................................................................................................... 67
Betaling.......................................................................................................................................................... 68
Overlevingspensioen.......................................................................................................................................... 68
Personeel toepassingsgebied ........................................................................................................................ 68
Voorwaarden ................................................................................................................................................. 68
Prestaties ....................................................................................................................................................... 69
Pensioenaanvraag ......................................................................................................................................... 69
Sociale bijstand ............................................................................................................................................. 69
Maatschappelijke integratie – leefloon ............................................................................................................. 69
OCMW – dienstverlening ................................................................................................................................... 72
Inkomensgarantie voor ouderen (IGO) .............................................................................................................. 74
2
,Tegemoetkoming aan personen met een handicap (TPH) ................................................................................ 74
Gewaarborgde gezinsbijslag (GGB) ................................................................................................................... 76
3
, Socialezekerheidsrecht
Algemene inleiding
Risico’s
Sociale zekerheid:
RSZ = Rijksdienst Sociale Zekerheid
à Staat in voor inning sociale zekerheidsbijdragen en voor de herverdeling over de sociale zekerheidstakken
Pensioen:
FDP = Federale Pensioendienst
Werkloosheid:
RVA = Rijksdienst voor Arbeidsvoorziening
VDAB = Vlaamse Dienst voor Arbeidsbemiddeling
+ vakorganisaties (vb: ABVV, ACLVB, ACV)
Arbeidsongevallen
Arbeidsongevallenverzekeraar: WG (verplicht)
Fedris = Federaal agentschap voor beroepsrisico’s
o Beroepsziekten
2 lijsten
- Veelvoorkomende (automatisch op de lijst)
- Minder voorkomende (hier dient een aanvraag te gebeuren)
o Arbeidsongevallen
Arbeidsongeschiktheid
à Omwille van psychische of fysieke toestand niet in staat zijn om te gaan werken
o Tijdelijk
o Periode mag niet langer zijn dan 1 jaar
Verschil met invaliditeit: vanaf 1 jaar ononderbroken ziekte
o Orgaan voor invaliditeit = RIZIV (Rijksdienst voor ziekte-en invaliditeitsverzekering)
o Ziekenfonds: voor dokterskosten etc.
- Geconventioneerde artsen: hangen vast aan conventie en mogen geen hogere erelonen vragen
- Niet-geconventioneerde artsen: mogen ereloon zelf bepalen
à Bij een ziekenhuisopname is dit van belang gezien vele hospitalisatieverzekeringen enkel instaan
voor kosten van geconventioneerde artsen.
Examen: hospitalisatieverzekering
Groeipakket
Voor kinderen
o Orgaan: Fons
Jaarlijkse vakantie
à Arbeiders
ßàBij bedienden wordt dit betaald door de overheid.
RJV = Rijksdienst Jaarlijkse Vakantie
4
Algemene inleiding ......................................................................................................................................... 4
Risico’s ................................................................................................................................................................. 4
Inleiding tot de sociale zekerheid .................................................................................................................... 5
Wat is sociale zekerheid? .................................................................................................................................... 5
Enkele kenmerken van de sociale zekerheid ........................................................................................................ 6
Stelsels van sociale zekerheid .............................................................................................................................. 6
Structuur van de sociale zekerheid ...................................................................................................................... 7
Onderwerping aan de sociale zekerheid (werknemers) à toepassingsgebeid ................................................... 8
Werknemer vs. zelfstandige .......................................................................................................................... 10
Het loon waarop de bijdragen worden geïnd .................................................................................................... 10
Financiering van de sociale zekerheid ............................................................................................................... 16
Verplichtingen van de werkgever ...................................................................................................................... 16
Kruispuntbank van de sociale zekerheid ............................................................................................................ 17
Handvest van de sociaal verzekerde.................................................................................................................. 18
Ziekte- en invaliditeitsverzekering ................................................................................................................ 18
Geneeskundige verzorging ................................................................................................................................ 19
Professionele risico’s – arbeidsongevallen en beroepsziekten ....................................................................... 25
Inleiding ............................................................................................................................................................. 25
Personeel toepassingsgebied ............................................................................................................................ 26
Materieel toepassingsgebied ............................................................................................................................ 26
Arbeidsongeval .............................................................................................................................................. 26
Beroepsziekte ................................................................................................................................................ 30
De fout van het slachtoffer ................................................................................................................................ 32
Schadevergoeding ............................................................................................................................................. 32
Algemeen ...................................................................................................................................................... 32
Medische en aanverwante kosten ................................................................................................................ 32
Schadeloosstelling bij arbeidsongeschiktheid ............................................................................................... 32
Schadeloosstelling bij overlijden ................................................................................................................... 35
Burgerlijke aansprakelijkheid ............................................................................................................................ 36
Procedure .......................................................................................................................................................... 38
Andere verplichtingen bij arbeidsongevallen .................................................................................................... 40
Werkloosheid (en arbeidsvoorziening) .......................................................................................................... 43
1
, Werkloosheidsverzekering................................................................................................................................. 43
Adm. Organisatie en personeel toepassingsgebied ...................................................................................... 43
Toelaatbaarheidsvoorwaarden ..................................................................................................................... 44
Toekenningsvoorwaarden ............................................................................................................................. 46
Bedrag van de werkloosheidsuitkering ......................................................................................................... 49
Bijzondere categorieën ................................................................................................................................. 50
Procedure ...................................................................................................................................................... 52
Overbruggingsrecht voor zelfstandigen ........................................................................................................ 52
SWT (werkloosheid met bedrijfstoeslag, het oude brugpensioen) ................................................................. 53
Gezinsbijslag en groeipakket ......................................................................................................................... 55
Algemeen........................................................................................................................................................... 55
Algemene Kinderbijslagwet ............................................................................................................................... 55
Rechthebbende ............................................................................................................................................. 55
Rechtgevend kind .......................................................................................................................................... 56
Bijslagtrekkende ............................................................................................................................................ 57
Gezinsbijlagen ............................................................................................................................................... 58
Gewaarborgde gezinsbijslag .......................................................................................................................... 60
Decreet Vlaamse Gezinsbijslag .......................................................................................................................... 60
Nieuwe kinderbijslagsysteem ........................................................................................................................ 60
Wat elk kind krijgt ......................................................................................................................................... 60
Extra ondersteuning ...................................................................................................................................... 61
Participatietoeslagen ..................................................................................................................................... 61
Groeipakket op maat van het gezin .............................................................................................................. 61
Groeipakket op maat van het kind ................................................................................................................ 62
De aanvraag ................................................................................................................................................... 63
Pensioenen ................................................................................................................................................... 63
Rustpensioen ..................................................................................................................................................... 63
Personeel toepassingsgebied ........................................................................................................................ 64
Voorwaarden ................................................................................................................................................. 64
Prestaties ....................................................................................................................................................... 65
Pensioenaanvraag-en beslissing .................................................................................................................... 67
Betaling.......................................................................................................................................................... 68
Overlevingspensioen.......................................................................................................................................... 68
Personeel toepassingsgebied ........................................................................................................................ 68
Voorwaarden ................................................................................................................................................. 68
Prestaties ....................................................................................................................................................... 69
Pensioenaanvraag ......................................................................................................................................... 69
Sociale bijstand ............................................................................................................................................. 69
Maatschappelijke integratie – leefloon ............................................................................................................. 69
OCMW – dienstverlening ................................................................................................................................... 72
Inkomensgarantie voor ouderen (IGO) .............................................................................................................. 74
2
,Tegemoetkoming aan personen met een handicap (TPH) ................................................................................ 74
Gewaarborgde gezinsbijslag (GGB) ................................................................................................................... 76
3
, Socialezekerheidsrecht
Algemene inleiding
Risico’s
Sociale zekerheid:
RSZ = Rijksdienst Sociale Zekerheid
à Staat in voor inning sociale zekerheidsbijdragen en voor de herverdeling over de sociale zekerheidstakken
Pensioen:
FDP = Federale Pensioendienst
Werkloosheid:
RVA = Rijksdienst voor Arbeidsvoorziening
VDAB = Vlaamse Dienst voor Arbeidsbemiddeling
+ vakorganisaties (vb: ABVV, ACLVB, ACV)
Arbeidsongevallen
Arbeidsongevallenverzekeraar: WG (verplicht)
Fedris = Federaal agentschap voor beroepsrisico’s
o Beroepsziekten
2 lijsten
- Veelvoorkomende (automatisch op de lijst)
- Minder voorkomende (hier dient een aanvraag te gebeuren)
o Arbeidsongevallen
Arbeidsongeschiktheid
à Omwille van psychische of fysieke toestand niet in staat zijn om te gaan werken
o Tijdelijk
o Periode mag niet langer zijn dan 1 jaar
Verschil met invaliditeit: vanaf 1 jaar ononderbroken ziekte
o Orgaan voor invaliditeit = RIZIV (Rijksdienst voor ziekte-en invaliditeitsverzekering)
o Ziekenfonds: voor dokterskosten etc.
- Geconventioneerde artsen: hangen vast aan conventie en mogen geen hogere erelonen vragen
- Niet-geconventioneerde artsen: mogen ereloon zelf bepalen
à Bij een ziekenhuisopname is dit van belang gezien vele hospitalisatieverzekeringen enkel instaan
voor kosten van geconventioneerde artsen.
Examen: hospitalisatieverzekering
Groeipakket
Voor kinderen
o Orgaan: Fons
Jaarlijkse vakantie
à Arbeiders
ßàBij bedienden wordt dit betaald door de overheid.
RJV = Rijksdienst Jaarlijkse Vakantie
4
