Samenvatting Examenkatern thema Koude Oorlog

Koude oorlog 1945-1991


1 Tijdelijk bondgenootschap tussen Oost en West valt na Tweede Wereldoorlog uiteen

Onderling wantrouwen tussen Oost en West vóór 1945
SU en VS stonden met bondgenoten tegenover elkaar
Westen en SU veel redenen om elkaar te wantrouwen:
 1917: SU sluit tijdens WO I apart vrede met Dui
Bondgenoten van SU beschouwden dit als verraad
Westen stuurde troepen naar SU om communisme ten val te brengen, communisten winnen
in 1922

 1919: in Moskou werd de Komintern opgericht
Doel was om een wereldrevolutie te bevorderen: westen voelde zich bedreigd

 SU voelde zich bedreigd door het westen
SU bang dat westen een einde wilde maken aan communisme: kapitalistische omsingeling

 1938: Stalin trok als conclusie uit de Conferentie van München dat de SU niet op hulp van
West-Europa hoefde te rekenen bij een Dui aanval

 AUG 1939: Molotov Von Ribben Trop Pact

 SEP 1939: Polen werd door de SU en Dui aangevallen/verdeeld

Wantrouwen tussen kapitalisme en communisme

SU Westen

Sociale verhoudingen Klassenloze samenleving Gelaagde samenleving

Houding tegenover Nastreven van communistische Respecteren van andere
andere landen wereldrevolutie regeringsvormen mits deze de eigen
regeringsvorm niet bedreigen

Politieke stelsel Communistische partijdictatuur Parlementaire meer partijen
democratie

Staat versus individu Totalitaire staat Democratie / individuele vrijheid

Economie Planeconomie: economische Markteconomie: ondernemers
staatscontrole met behulp van bezitten grond en bedrijven willen zo
vijfjarenplannen groot mogelijke winst

, Wantrouwen tussen Oost en West tijdens WO II versterkt
SU en VS werden allebei bij oorlog betrokken:
 22 JUN 1941: Dui schond verbond met SU en viel SU binnen

 7 DEC 1941: VS werd erbij betrokken toen Japan de haven van Pearl Harbor op Hawaii
aanviel

Japan, Duitsland, Italië → Asmogendheden, As Rome-Berlijn

Geallieerde bondgenootschap was door een gemeenschappelijke vijand: Derde Rijk van Hitler

Wantrouwen werd versterkt door 2 kwesties:
 Het tweede front
1941: Dui viel SU binnen
SU wilde een tweede front: kwam pas in juni 1944
Volgens Stalin stelde het Westen met opzet de invasie uit om eigen krachten te sparen en die
van de SU te verzwakken

 De Poolse kwestie
Wantrouwen van Westen nam toe door gebeurtenissen in Polen tijdens de WO
o SU gaf zijn gebied in Polen niet terug na de oorlog
o 1943: SU vermoorde Poolse officieren en andere Polen
o 1944: Poolse verzet kwam in Warschau in opstand tegen Dui, SU kwam niet te hulp
terwijl Sovjet-leger dicht bij de stad was
o SU hielp in Polen de communistische regering aan de macht


De Conferentie van Potsdam: besluiten over Duitsland na moeizame onderhandelingen
FEB 1945: Grote Drie (VS, Eng, SU) hielden Conferentie in Jalta op de Krim over de voortzetting van de
oorlog en de toekomst van Dui en Europa

8 MEI 1945: Duitse Rijk capituleerde, einde WO II

JUL 1945: Conferentie van Potsdam

Voor toekomst Dui hadden het Westen en de SU verschillende doelen:
 SU wilde Dui militair zwak houden, hoge herstelbetalingen, regering die niet tegen de SU was

 Westen wilde dat Dui in eigen behoefte zou kunnen voorzien, democratische regering en
geen herstelbetalingen