DragonDaan
Hoofdstuk 7: interventies om barrière dagelijks leven op te ruimen
7.1: ernstige problemen thuis hoeven geen barrière te zijn
Veel kinderen met onverwerkte trauma ervaren problemen in het dagelijkse leven. De
slapende honden methode houdt de voorbereidende behandeling, de stabilisatiefase, zo kort
mogelijk. Het idee hierachter is dat door de traumabehandeling de symptomen en het
probleemgedrag in het dagelijkse leven wordt verminderd. Als het dagelijkse leven geen
barrière vormt, dan wordt het afgeraden om vooraf aan de traumabehandeling aan te
werken. Wanneer de problemen in het dagelijkse leven wel een barrière vormen kan er met
behulp van de slapende honden methoden gewerkt worden aan het veranderen van de
omstandigheden van het kind, zodat de situatie stabiel genoeg is om tot traumabehandeling
te komen. Na de traumabehandeling kan er, in de integratiefase, worden gewerkt aan
problemen die nog moeten worden opgelost, zodat het kind veilig en gezond kan opgroeien.
7.2: barrière 2a- thuis
De barrière thuis bestaat uit meerdere aspecten. Een kind kan bijvoorbeeld zorgen hebben
over zijn letterlijke woonplaats: een aankomende verhuizing of een uithuisplaatsing, maar ook
zaken als een rechtzaak het krijgen van een broertje of zusje, gescheiden ouders, naar een
andere school gaan of een familielid dat ziek of stervende is. In deze gevallen heeft in kind
vaak zijn energie nodig om te overleven en is er geen energie voor traumaverwerking. Een
aantal kinderen wil, ondanks een onstabiele thuissituatie, hun traumatische ervaringen
verwerken.
Het komt echter ook voor dat de ouders of verzorgers van het kind bang zijn dat de klachten
van het kind verergerend. Wanneer een kind overwegend externaliserend gedrag laat zien,
dan neemt het probleemgedrag meeste tijdens de traumaverwerking snel af. Wanneer er
echter sprake is van overwegende internaliserende klachten of dissociëren, kan kunnen
klachten eerst (fors) toenemen, voordat deze afnemen. Vaak helpt psycho-educatie om de
zorgen van ouders, kinderen en verzorgers te verminderen. Daarnaast kan psycho-educatie
helpen om het stressniveau bij ouders en verzorgers te verlagen en daarmee hun draagkracht
te vergroten. De draagkracht voor ouders kan ook worden versterkt door het opstellen van
een ‘compensatieplan’. Dit is een plan waarbij ouders door het netwerk worden ontlast in
dagelijkse taken, zoals wassen of koken en de zorg voor andere kinderen in huis, zodat de
ouder het kind kan bijstaan in de therapie en eventueel verergering van het probleemgedrag
kan opvangen. Hiervoor kan eventueel de metafoor van de auto en het water (blz. 139/140)
worden gebruikt.
Sommige kinderen en jongeren staan niet open voor therapie. Met name voor jongeren die
zich aan het gezag van ouders onttrekken, kan het lastig zijn om hen te motiveren voor
therapie. Vaak kan er via de hechtingsrelatie met een van de ouders gewerkt worden. Als
deze hechtingsfiguur het belang van therapie onderkent, zal het kind eerder meegaan in de
wens van de hechtingsfiguur en zich opener tegenover therapie opstellen.
Sommige getraumatiseerde kinderen ontwikkelen eetproblemen, zoals anorexia, boulimia of
eetbuien. Een van de lange termijngevolgen van traumatisering in de jeugd is overgewicht.
Eetproblemen vormen zelden een barrière voor traumabehandeling. Enkel wanneer het voor
kinderen levensbedreigend is als zij een aantal kilo zouden afvallen tijdens de
traumaverwerking, is het noodzakelijk om hier vooraf aan de traumabehandeling op te
interveniëren. Eetproblemen kunnen verschillende oorzaken hebben, begrenzing in eten en
het aanleren van effectieve emotieregulatie strategieën kunnen helpen zijn.
Het komt ook voor dat getraumatiseerde kinderen, door hun chaotische binnenwereld, het
lastig vinden om hun buitenwereld te organiseren. Ze vergeten therapieafspraken, huiswerk of
opdrachten. Het lukt hen niet goed om structuur aan te brengen en hun aandacht te richten.
Psycho-educatie, die uitleg en erkenning geeft over hoe dit is ontstaan en wat het in stand
houdt kan kinderen helpen.
Pagina 1 van 4
Hoofdstuk 7: interventies om barrière dagelijks leven op te ruimen
7.1: ernstige problemen thuis hoeven geen barrière te zijn
Veel kinderen met onverwerkte trauma ervaren problemen in het dagelijkse leven. De
slapende honden methode houdt de voorbereidende behandeling, de stabilisatiefase, zo kort
mogelijk. Het idee hierachter is dat door de traumabehandeling de symptomen en het
probleemgedrag in het dagelijkse leven wordt verminderd. Als het dagelijkse leven geen
barrière vormt, dan wordt het afgeraden om vooraf aan de traumabehandeling aan te
werken. Wanneer de problemen in het dagelijkse leven wel een barrière vormen kan er met
behulp van de slapende honden methoden gewerkt worden aan het veranderen van de
omstandigheden van het kind, zodat de situatie stabiel genoeg is om tot traumabehandeling
te komen. Na de traumabehandeling kan er, in de integratiefase, worden gewerkt aan
problemen die nog moeten worden opgelost, zodat het kind veilig en gezond kan opgroeien.
7.2: barrière 2a- thuis
De barrière thuis bestaat uit meerdere aspecten. Een kind kan bijvoorbeeld zorgen hebben
over zijn letterlijke woonplaats: een aankomende verhuizing of een uithuisplaatsing, maar ook
zaken als een rechtzaak het krijgen van een broertje of zusje, gescheiden ouders, naar een
andere school gaan of een familielid dat ziek of stervende is. In deze gevallen heeft in kind
vaak zijn energie nodig om te overleven en is er geen energie voor traumaverwerking. Een
aantal kinderen wil, ondanks een onstabiele thuissituatie, hun traumatische ervaringen
verwerken.
Het komt echter ook voor dat de ouders of verzorgers van het kind bang zijn dat de klachten
van het kind verergerend. Wanneer een kind overwegend externaliserend gedrag laat zien,
dan neemt het probleemgedrag meeste tijdens de traumaverwerking snel af. Wanneer er
echter sprake is van overwegende internaliserende klachten of dissociëren, kan kunnen
klachten eerst (fors) toenemen, voordat deze afnemen. Vaak helpt psycho-educatie om de
zorgen van ouders, kinderen en verzorgers te verminderen. Daarnaast kan psycho-educatie
helpen om het stressniveau bij ouders en verzorgers te verlagen en daarmee hun draagkracht
te vergroten. De draagkracht voor ouders kan ook worden versterkt door het opstellen van
een ‘compensatieplan’. Dit is een plan waarbij ouders door het netwerk worden ontlast in
dagelijkse taken, zoals wassen of koken en de zorg voor andere kinderen in huis, zodat de
ouder het kind kan bijstaan in de therapie en eventueel verergering van het probleemgedrag
kan opvangen. Hiervoor kan eventueel de metafoor van de auto en het water (blz. 139/140)
worden gebruikt.
Sommige kinderen en jongeren staan niet open voor therapie. Met name voor jongeren die
zich aan het gezag van ouders onttrekken, kan het lastig zijn om hen te motiveren voor
therapie. Vaak kan er via de hechtingsrelatie met een van de ouders gewerkt worden. Als
deze hechtingsfiguur het belang van therapie onderkent, zal het kind eerder meegaan in de
wens van de hechtingsfiguur en zich opener tegenover therapie opstellen.
Sommige getraumatiseerde kinderen ontwikkelen eetproblemen, zoals anorexia, boulimia of
eetbuien. Een van de lange termijngevolgen van traumatisering in de jeugd is overgewicht.
Eetproblemen vormen zelden een barrière voor traumabehandeling. Enkel wanneer het voor
kinderen levensbedreigend is als zij een aantal kilo zouden afvallen tijdens de
traumaverwerking, is het noodzakelijk om hier vooraf aan de traumabehandeling op te
interveniëren. Eetproblemen kunnen verschillende oorzaken hebben, begrenzing in eten en
het aanleren van effectieve emotieregulatie strategieën kunnen helpen zijn.
Het komt ook voor dat getraumatiseerde kinderen, door hun chaotische binnenwereld, het
lastig vinden om hun buitenwereld te organiseren. Ze vergeten therapieafspraken, huiswerk of
opdrachten. Het lukt hen niet goed om structuur aan te brengen en hun aandacht te richten.
Psycho-educatie, die uitleg en erkenning geeft over hoe dit is ontstaan en wat het in stand
houdt kan kinderen helpen.
Pagina 1 van 4
