Aantekening college 1 (fysiologie zenuwstelsel deel 1)
Algemeen
Algemene functies
Verzorgt integratie met lichaamsfuncties in samenwerking met het hormoonstelsel
Leer de algemene vijf functies van het zenuwstelsel:
- regulatie activiteiten weefsels en organen
- coördinatie activiteiten weefsels en organen
- regulatie en coördinatie van vegetatieve functies
- coördinatie met de buitenwereld
- coördinatie psychische functies
Werking
Je kunt het in drieën verdelen:
1 sensorische input: opvangen van prikkels door sensoren
Sensor = gespecialiseerde cel dat gevoelig is voor een
bepaalde verandering, wat hij dan waarneemt.
Deze sensor zet deze waarneming om in een elektrisch
impuls; signaal. Dit signaal wordt doorgestuurd naar
centraal zenuwstelsel via zenuwen
2 verwerking
= beoordeling sensorische informatie en bepaalt de
reactie die gegeven moet worden (in het centrale
zenuwstelsel)
3 motorische output = het aansturen van
effectoren/doelwitorganen, met de remmende of
stimulerende impulsen. De effectoren van motorische zijn
altijd klieren en spieren
Indelingen
Anatomische indeling
Op basis van bouw en ligging, wordt onderverdeeld in centraal en perifeer zenuwstelsel
Centraal = schedel of wervelkolom: omgeven door benig weefsel
Perifeer = alles buiten het centraal, ze verbinden centraal met perifeer (je lichaam)
Socrative
De grensstreng is onderdeel van het perifeer zenuwstelsel, dit betekent: de wervelkolom is onderdeel
van het perifeer
Grotere hersenen liggen in het centraal
Hersenstam liggen in het centraal
Hersenzenuwen liggen in het perifeer, wordt vaak fout beantwoordt!
Kleine hersenen liggen in het centraal
Ruggenmerg ligt in centraal
Ruggenmergzenuwen liggen in het perifeer, wordt vaak fout beantwoordt!
Tussenhersenen centraal
Zenuwen vegetatief zenuwstelsel is perifeer
Centraal perifeer
- grote hersenen - hersenzenuwen
- tussenhersenen - ruggenmergzenuwen
- hersenstam - grensstreng
- kleine hersenen - zenuwen vegetatief zenuwstelsel
, - ruggenmerg
Fysiologische indeling
= op basis van functie, drie soorten indelingen:
- Integratie = lichaam als geheel laten functioneren
Kun je indelen in animaal en vegetatief:
Vegetatief = niet beïnvloedbaar
Effectoren; glad spierweefsel, hartspierweefsel, klierweefsel
Voorbeeld: bloeddruk, darmactiviteit, adem
Animaal = willekeurig
Effectoren; dwarsgestreepte spieren (skeletspieren)
Van het vegetatieve systeem zijn ongeveer vijf stelsels waarbij de homeostase van de interne milieu
wordt gereguleerd:
1. circulatiestelsel
2. spijsverteringsstelsel
3. urinewegstelsel
4. ademhalingsstelsel
5. huid
Vegetatief wordt weer onderverdeeld in sympathisch en parasympatisch, dit zijn elkaars
antagonisten; toenemende activiteit van het een leidt tot verminderd activiteit van het ander.
Voorbeeld: Bloedvaten in spieren vernauwen als je
passief bent: parasympatisch, want je spieren
hebben dan weinig bloed nodig
Bloedvaten in spijsvertering verwijden als je
passief bent: omdat je daar bloed nodig hebt.
LIGGING beiden gaan van hersenen naar periferie (naar
organen), maar verschillen:
Sympathisch (oranje)
- Ganglia liggen dichtbij het wervelkolom (de cellichamen
liggen dichtbij het wervelkolom)
- Preganglionaire zenuwvezels zijn kort (van ganglia naar
ruggenmerg)
- Postganglionaire zenuwvezels zijn lang (van ganglia naar
organen)
Parasympathisch (blauw)
- Ganglion liggen dicht of binnen bij een orgaan
- Lange preganglionaire vezels
- Korte postganglionaire vezel
Algemeen
Algemene functies
Verzorgt integratie met lichaamsfuncties in samenwerking met het hormoonstelsel
Leer de algemene vijf functies van het zenuwstelsel:
- regulatie activiteiten weefsels en organen
- coördinatie activiteiten weefsels en organen
- regulatie en coördinatie van vegetatieve functies
- coördinatie met de buitenwereld
- coördinatie psychische functies
Werking
Je kunt het in drieën verdelen:
1 sensorische input: opvangen van prikkels door sensoren
Sensor = gespecialiseerde cel dat gevoelig is voor een
bepaalde verandering, wat hij dan waarneemt.
Deze sensor zet deze waarneming om in een elektrisch
impuls; signaal. Dit signaal wordt doorgestuurd naar
centraal zenuwstelsel via zenuwen
2 verwerking
= beoordeling sensorische informatie en bepaalt de
reactie die gegeven moet worden (in het centrale
zenuwstelsel)
3 motorische output = het aansturen van
effectoren/doelwitorganen, met de remmende of
stimulerende impulsen. De effectoren van motorische zijn
altijd klieren en spieren
Indelingen
Anatomische indeling
Op basis van bouw en ligging, wordt onderverdeeld in centraal en perifeer zenuwstelsel
Centraal = schedel of wervelkolom: omgeven door benig weefsel
Perifeer = alles buiten het centraal, ze verbinden centraal met perifeer (je lichaam)
Socrative
De grensstreng is onderdeel van het perifeer zenuwstelsel, dit betekent: de wervelkolom is onderdeel
van het perifeer
Grotere hersenen liggen in het centraal
Hersenstam liggen in het centraal
Hersenzenuwen liggen in het perifeer, wordt vaak fout beantwoordt!
Kleine hersenen liggen in het centraal
Ruggenmerg ligt in centraal
Ruggenmergzenuwen liggen in het perifeer, wordt vaak fout beantwoordt!
Tussenhersenen centraal
Zenuwen vegetatief zenuwstelsel is perifeer
Centraal perifeer
- grote hersenen - hersenzenuwen
- tussenhersenen - ruggenmergzenuwen
- hersenstam - grensstreng
- kleine hersenen - zenuwen vegetatief zenuwstelsel
, - ruggenmerg
Fysiologische indeling
= op basis van functie, drie soorten indelingen:
- Integratie = lichaam als geheel laten functioneren
Kun je indelen in animaal en vegetatief:
Vegetatief = niet beïnvloedbaar
Effectoren; glad spierweefsel, hartspierweefsel, klierweefsel
Voorbeeld: bloeddruk, darmactiviteit, adem
Animaal = willekeurig
Effectoren; dwarsgestreepte spieren (skeletspieren)
Van het vegetatieve systeem zijn ongeveer vijf stelsels waarbij de homeostase van de interne milieu
wordt gereguleerd:
1. circulatiestelsel
2. spijsverteringsstelsel
3. urinewegstelsel
4. ademhalingsstelsel
5. huid
Vegetatief wordt weer onderverdeeld in sympathisch en parasympatisch, dit zijn elkaars
antagonisten; toenemende activiteit van het een leidt tot verminderd activiteit van het ander.
Voorbeeld: Bloedvaten in spieren vernauwen als je
passief bent: parasympatisch, want je spieren
hebben dan weinig bloed nodig
Bloedvaten in spijsvertering verwijden als je
passief bent: omdat je daar bloed nodig hebt.
LIGGING beiden gaan van hersenen naar periferie (naar
organen), maar verschillen:
Sympathisch (oranje)
- Ganglia liggen dichtbij het wervelkolom (de cellichamen
liggen dichtbij het wervelkolom)
- Preganglionaire zenuwvezels zijn kort (van ganglia naar
ruggenmerg)
- Postganglionaire zenuwvezels zijn lang (van ganglia naar
organen)
Parasympathisch (blauw)
- Ganglion liggen dicht of binnen bij een orgaan
- Lange preganglionaire vezels
- Korte postganglionaire vezel
