Hoofdstuk 14
Verdeling van zorg- en opvoedingstaken, omgang en informatie
§1
De bijzondere in rechte beschermde relatie tussen ouders en kinderen is niet alleen van
belang als ouders en kinderen met elkaar 1 gezin vormen, maar ook als de ouders uit elkaar
gaan.
De regeling van het ouderschap na scheiding heeft betrekking op;
- De verdeling van zorg- en opvoedingstaken tussen ouders die gezamenlijk gezag
hebben
- Omgang voor ouders zonder gezag en personen die in nauwe persoonlijke
betrekking tot het kind staan
- Het recht op consultatie en informatie voor de ouders zonder gezag.
Contact tussen ouders en kinderen na scheiding is een belangrijk en door art. 8 EVRM
beschermd recht. Dat recht op contact en omgang van het kind met zijn ouders, ook als die
niet (meer) samenwonen, vloeit voort uit;
- Het zijn van gezagsdrager
- Het zijn van ouder
- Het hebben van een nauwe persoonlijke betrekking tot het kind.
Lees stukje 271/272 CAMERA
§2
Het gezagsrecht staat niet ter vrije bepaling van partijen. Dat neemt niet weg dat partijen wel
afspraken kunnen en moeten maken over de zorg en opvoeding, omgang en informatie, al is
de vrijheid die ze daarbij hebben aan bepaalde grenzen gebonden. In dit opzicht staat de
autonomie van ouders voorop. Komen ouders er niet uit, dan kan de rechter een regeling
vaststellen.
Gemaakte afspraken over de invulling van gezag en omgang zijn niet altijd afdwingbaar bij
niet nakoming. In dit verband speelt de vraag een rol of het afdwingen van nakoming in het
belang van het kind is. Het belang van het kind speelt vanzelfsprekend een belangrijke rol op
dit terrein.
Daarnaast is het veranderlijkheidsbeginsel relevant; als omstandigheden zijn gewijzigd kan
een ouder een verzoek tot het aanpassen van een afspraak of door de rechter vastgestelde
regeling opnieuw aan de rechter voorleggen.
De autonomie van de ouders, wordt beperkt door het beginsel van gezamenlijkheid van
gezag. Dragers van gezamenlijk gezag behoren alle belangrijke beslissingen samen te
nemen, ook als ze niet (meer) samen 1 gezin vormen.
Het beginsel van gezamenlijk wordt benadrukt met het recht van het kind op gelijkwaardig
ouderschap na scheiding en de plicht van ouders om de band met de andere ouder te
bevorderen. Ook is het opstellen en overleggen van een ouderschapsplan in de regel
verplicht.
In de wettelijke regels van gezag, omgang en informatie ligt het beschermingsbeginsel
besloten; de relatie tussen iedere ouder en het kind wordt, ook na een scheiding, in rechte
, beschermd door de normen te stellen voor de relatie tussen ouder en kind. Ook de plicht van
de ouder die de hoofdopvoeder van het kind is om het contact en de band met de andere
ouder te bevorderen, kan in dit licht worden gezien.
§3
In relatief korte tijd hebben zich op dit terrein grote maatschappelijke ontwikkelingen
voltrokken, die gevolgd zijn door aanpassing van het recht.
In 2009 is de wetgeving opnieuw ingrijpend aangepast door de invoering van de Wet
bevordering voortgezet ouderschap en zorgvuldige scheiding.
Een maatschappelijke ontwikkeling van de laatste jaren is de snelle opkomst van het co-
ouderschap.
§4
Het internationale recht heeft een belangrijke rol gespeeld in de ontwikkeling van het
omgangsrecht. In een lange reeks beslissingen heeft het EHRM in het verleden een recht op
omgang na scheiding erkend tussen ouder en kind. Dit recht van zowel het kind als de ouder
vloeit voort uit het recht op respect voor familie- en gezinsleven uit art. 8 EVRM. De laatste
jaren speelt art. 8 EVRM een belangrijke rol in rechtspraak over het niet-nakomen van
omgangsregelingen.
Ook art. 9 lid 3 IVRK, dat betrekking heft op het recht van het kind om op regelmatige basis
contact met de beide ouders te hebben, getuigt van het belang van dit recht.
§5
Voor de regeling van zorg- en opvoedingstaken en omgang moet een onderscheid gemaakt
worden tussen twee situaties;
- De ouders hebben gezamenlijk gezag; of
- De ouders hebben dat niet.
Voor deze gevallen gelden deels verschillende regels.
Het merendeel van de ouders heeft gezamenlijk gezag over hun kinderen, dat na de
scheiding doorloopt. Dat houdt in dat beide ouders ook na de scheiding verantwoordelijk
blijven voor de opvoeding en zorg voor de kinderen.
Rondom de scheiding dient door de ouders beslist te worden hoe aan de
verantwoordelijkheid vorm wordt gegeven en waar het kind hoofdverblijf krijgt.
Veelvoorkomend is de optie dat het kind hoofverblijf heeft bij de ene ouder en regelmatig
naar de andere ouder gaat, de zogenoemde klassieke omgangsregeling.
Co-ouderschap is de andere optie die in opkomst is; dat is een verblijfsregeling waarbij het
kind ongeveer evenveel tijd verblijft bij beide ouders.
In sommige gevallen heeft een ouder(s) geen gezag. In die gevallen wordt nog steeds te
term ‘omgang’ gebruikt voor het contact tussen een ouder die geen gezag heeft en zijn kind.
Kwesties rondom omgang kunnen dus losstaan van een scheiding. Daarnaast is het
omgangsrecht ook belangrijk voor degenen die niet de juridische ouder van een kind is, maar
wel in nauwe persoonlijke betrekking tot het kind staat. Het omgangsrecht is dus niet alleen
relevant voor de relatie tussen ouder en kind, maar ook voor anderen die i een nauwe
persoonlijke betrekking tot het kind staan.
§6
Verdeling van zorg- en opvoedingstaken, omgang en informatie
§1
De bijzondere in rechte beschermde relatie tussen ouders en kinderen is niet alleen van
belang als ouders en kinderen met elkaar 1 gezin vormen, maar ook als de ouders uit elkaar
gaan.
De regeling van het ouderschap na scheiding heeft betrekking op;
- De verdeling van zorg- en opvoedingstaken tussen ouders die gezamenlijk gezag
hebben
- Omgang voor ouders zonder gezag en personen die in nauwe persoonlijke
betrekking tot het kind staan
- Het recht op consultatie en informatie voor de ouders zonder gezag.
Contact tussen ouders en kinderen na scheiding is een belangrijk en door art. 8 EVRM
beschermd recht. Dat recht op contact en omgang van het kind met zijn ouders, ook als die
niet (meer) samenwonen, vloeit voort uit;
- Het zijn van gezagsdrager
- Het zijn van ouder
- Het hebben van een nauwe persoonlijke betrekking tot het kind.
Lees stukje 271/272 CAMERA
§2
Het gezagsrecht staat niet ter vrije bepaling van partijen. Dat neemt niet weg dat partijen wel
afspraken kunnen en moeten maken over de zorg en opvoeding, omgang en informatie, al is
de vrijheid die ze daarbij hebben aan bepaalde grenzen gebonden. In dit opzicht staat de
autonomie van ouders voorop. Komen ouders er niet uit, dan kan de rechter een regeling
vaststellen.
Gemaakte afspraken over de invulling van gezag en omgang zijn niet altijd afdwingbaar bij
niet nakoming. In dit verband speelt de vraag een rol of het afdwingen van nakoming in het
belang van het kind is. Het belang van het kind speelt vanzelfsprekend een belangrijke rol op
dit terrein.
Daarnaast is het veranderlijkheidsbeginsel relevant; als omstandigheden zijn gewijzigd kan
een ouder een verzoek tot het aanpassen van een afspraak of door de rechter vastgestelde
regeling opnieuw aan de rechter voorleggen.
De autonomie van de ouders, wordt beperkt door het beginsel van gezamenlijkheid van
gezag. Dragers van gezamenlijk gezag behoren alle belangrijke beslissingen samen te
nemen, ook als ze niet (meer) samen 1 gezin vormen.
Het beginsel van gezamenlijk wordt benadrukt met het recht van het kind op gelijkwaardig
ouderschap na scheiding en de plicht van ouders om de band met de andere ouder te
bevorderen. Ook is het opstellen en overleggen van een ouderschapsplan in de regel
verplicht.
In de wettelijke regels van gezag, omgang en informatie ligt het beschermingsbeginsel
besloten; de relatie tussen iedere ouder en het kind wordt, ook na een scheiding, in rechte
, beschermd door de normen te stellen voor de relatie tussen ouder en kind. Ook de plicht van
de ouder die de hoofdopvoeder van het kind is om het contact en de band met de andere
ouder te bevorderen, kan in dit licht worden gezien.
§3
In relatief korte tijd hebben zich op dit terrein grote maatschappelijke ontwikkelingen
voltrokken, die gevolgd zijn door aanpassing van het recht.
In 2009 is de wetgeving opnieuw ingrijpend aangepast door de invoering van de Wet
bevordering voortgezet ouderschap en zorgvuldige scheiding.
Een maatschappelijke ontwikkeling van de laatste jaren is de snelle opkomst van het co-
ouderschap.
§4
Het internationale recht heeft een belangrijke rol gespeeld in de ontwikkeling van het
omgangsrecht. In een lange reeks beslissingen heeft het EHRM in het verleden een recht op
omgang na scheiding erkend tussen ouder en kind. Dit recht van zowel het kind als de ouder
vloeit voort uit het recht op respect voor familie- en gezinsleven uit art. 8 EVRM. De laatste
jaren speelt art. 8 EVRM een belangrijke rol in rechtspraak over het niet-nakomen van
omgangsregelingen.
Ook art. 9 lid 3 IVRK, dat betrekking heft op het recht van het kind om op regelmatige basis
contact met de beide ouders te hebben, getuigt van het belang van dit recht.
§5
Voor de regeling van zorg- en opvoedingstaken en omgang moet een onderscheid gemaakt
worden tussen twee situaties;
- De ouders hebben gezamenlijk gezag; of
- De ouders hebben dat niet.
Voor deze gevallen gelden deels verschillende regels.
Het merendeel van de ouders heeft gezamenlijk gezag over hun kinderen, dat na de
scheiding doorloopt. Dat houdt in dat beide ouders ook na de scheiding verantwoordelijk
blijven voor de opvoeding en zorg voor de kinderen.
Rondom de scheiding dient door de ouders beslist te worden hoe aan de
verantwoordelijkheid vorm wordt gegeven en waar het kind hoofdverblijf krijgt.
Veelvoorkomend is de optie dat het kind hoofverblijf heeft bij de ene ouder en regelmatig
naar de andere ouder gaat, de zogenoemde klassieke omgangsregeling.
Co-ouderschap is de andere optie die in opkomst is; dat is een verblijfsregeling waarbij het
kind ongeveer evenveel tijd verblijft bij beide ouders.
In sommige gevallen heeft een ouder(s) geen gezag. In die gevallen wordt nog steeds te
term ‘omgang’ gebruikt voor het contact tussen een ouder die geen gezag heeft en zijn kind.
Kwesties rondom omgang kunnen dus losstaan van een scheiding. Daarnaast is het
omgangsrecht ook belangrijk voor degenen die niet de juridische ouder van een kind is, maar
wel in nauwe persoonlijke betrekking tot het kind staat. Het omgangsrecht is dus niet alleen
relevant voor de relatie tussen ouder en kind, maar ook voor anderen die i een nauwe
persoonlijke betrekking tot het kind staan.
§6
