VASTSTELLING VAN DE AFSTAMMING
MOEDERSZIJDE VADERSZIJDE/MEEMOEDERSZIJDE
HUWELIJKS BUITENHUWELIJKS
vermelding naam moeder in de ERKENNING
GEBOORTEAKTE (art. 319 en 325/4)
(art. 312) VERMOEDEN VAN + toestemming(en)
VADERSCHAP art. 329bis, § 2
ERKENNING (art. 315-317) + eventueel mededeling v/d akte
art. 319bis of 325/6
(art. 313)
VERMOEDEN VAN
MEEMOEDERSCHAP GERECHTELIJKE VASTSTELLING
GERECHTELIJKE VASTSTELLING (art. 325/2) (art. 322, 1stelid en 325/8, 1ste lid)
(art. 314) + recht van verzet
tenzij toepassing van art. 332quinquies
art. 316 en 316bis + bewijs
(zonder verklaring van art. 324 (drie manieren) of art.
handhaving) 325/9 (twee manieren)
+ eventueel betekening v/h vonnis
art. 322, 2de of 325/8, 2 de lid
+ art 332 ter, lid 1: titularissen
van deze vordering 1
+ art 331 ter: termijn
CASUSLES
Op het examen zal de casus wss gaan over de vaststelling van het
vaderschap of meemoederschap.
De schema’s zijn SUPER belangrijk voor het examen!!
Op het examen moet je altijd binnen 1 vakje blijven werken. Je mag de
artikels van erkenning dus niet beginnen mixen met gerechtelijke
vaststelling.
1
,OVERZICHT – VASTSTELLING VAN VADERSCHAP
Datum arrest Ongrondwettige
Nummer Context Inhoud Toetssteen
GwH wetsbepaling
onmogelijkheid tot toetsing belang
kind < 1 jaar in geding na art. 10-11 Gw.
16/12/2010 144/2010
art. 329bis, § 2 toestemmingsweigering
derde lid oud BW
02/07/2015 101/2015 marginale karakter van het art. 22bis
02/07/2015 102/2015
vaderlijke opportuniteitsoordeel lid 4 Gw.
erkenning
onmogelijkheid tot afwijzing
van de vordering tot 10-11 Gw. j° art. 8 en 14
14/07/2022 99/2022 art. 321 oud BW
vernietiging van een absoluut EVRM en art. 3.1 en 7.1 IVRK
incestueuze erkenning
onmogelijkheid tot directe
vroeger art. 323 (j° vaststelling vaderschap m.b.t.
29/10/2009 172/2009 vroeger art. 320, 4°) kind ° > 300 d. na FS v/d art. 10-11 Gw.
oud BW echtgenoten gevolgd door
EOT
bezit van staat als absolute
07/07/2011 122/2011 grond van niet-
ontvankelijkheid
vroeger art. 323 oud BW absolute karakter v/d art. 22 Gw.
voorwaarde zich in één van
02/06/2016 84/2016 onderzoek naar
de gevallen van vroeger art.
het vaderschap
320 oud BW te bevinden
absolute onmogelijkheid tot
09/08/2012 103/2012 art. 325 oud BW gerechtelijke vaststelling van
incestueus vaderschap
art. 10-11 Gw.
onmogelijkheid tot toetsing belang
03/05/2012 61/2012
kind < 1 jaar na verzet
art. 332quinquies,
§ 2 eerste lid oud BW
marginale karakter van de toetsing art. 22bis
07/03/2013 30/2013
aan het belang v/h kind na verzet lid 4 Gw.
Personen-, familie- en relatievermogensrecht – Prof. dr. Gerd Verschelden 2
Dit is een overzicht van alle arresten van het GwH waarin een
schending is vastgesteld in afstammingszaken. Sommige arresten zijn
doorstreept. Dat betekent dat de wetgever al is tegemoetgekomen aan
die rechtspraak.
2
,OVERZICHT – VASTSTELLING VAN VADERSCHAP
Datum arrest Ongrondwettige
Nummer Context Inhoud Toetssteen
GwH wetsbepaling
onmogelijkheid tot vaststelling
art. 332quinquies, § 3
07/02/2019 19/2019 medewensvaderschap na art. 10-11 en 22 Gw.
oud BW
MBV
art. 10-11, 22 en 22bis Gw. j°
28/11/2019 190/2019 afwezigheid toetsing belang
art. 332quinquies oud BW art. 8 EVRM
18/06/2020 92/2020 kind ingeval moeder als
onderzoek naar eiseres optreedt
het vaderschap
bestaan van een 30-jarige
17/10/2019 142/2019 art. 331ter oud BW verjaringstermijn art. 22 Gw. j° art. 8 EVRM
Personen-, familie- en relatievermogensrecht – Prof. dr. Gerd Verschelden 3
Dit zijn de belangrijkste arresten die we moeten kunnen gebruiken
naast de wetgeving.
3
, BETWISTING VAN DE AFSTAMMING
MOEDERSZIJDE VADERSZIJDE
Vermelding in de GEBOORTEAKTE VERMOEDEN VAN ERKENNING
(art. 312, § 2) VADERSCHAP (art. 330)
- bewijs van niet-bevalling door alle (art. 318)
wettelijke middelen I. Ontvankelijkheid (§ 1)
tenzij bezit van staat I. Ontvankelijkheid - geen bezit van staat
- geen bezit van staat (§ 1) - titularis
- titularis (§ 1) - termijn
ERKENNING - termijn (§ 2) - betwisting door erkennende man
(art. 330) zelf: wilsgebrek noodzakelijk
- betwisting door erkennende vrouw zelf: II. Gegrondheid
wilsgebrek noodzakelijk twee wijzen van II. Gegrondheid (§ 2)
- bewijs van niet-bevalling door alle betwisting: - bewijs niet-vaderschap erkenner
wettelijke middelen 1. eenvoudige verklaring door alle wettelijke middelen
tenzij bezit van staat (§ 3, tweede lid) Vordering door beweerde
2. tegenbewijs biologische vader/meemoeder:
(§ 3, eerste lid) art. 330, §§ 3-4
GERECHTELIJKE VASTSTELLING Vordering door beweerde GERECHTELIJKE VASTSTELLING
(art. 331decies ) biologische (art. 331decies )
- derdenverzet vader/meemoeder: - derdenverzet
art. 318, §§ 5-6
Personen-, familie- en relatievermogensrecht – Prof. dr. Gerd Verschelden 4
Betwisting van de afstamming
Ook SUPER belangrijk!
4
MOEDERSZIJDE VADERSZIJDE/MEEMOEDERSZIJDE
HUWELIJKS BUITENHUWELIJKS
vermelding naam moeder in de ERKENNING
GEBOORTEAKTE (art. 319 en 325/4)
(art. 312) VERMOEDEN VAN + toestemming(en)
VADERSCHAP art. 329bis, § 2
ERKENNING (art. 315-317) + eventueel mededeling v/d akte
art. 319bis of 325/6
(art. 313)
VERMOEDEN VAN
MEEMOEDERSCHAP GERECHTELIJKE VASTSTELLING
GERECHTELIJKE VASTSTELLING (art. 325/2) (art. 322, 1stelid en 325/8, 1ste lid)
(art. 314) + recht van verzet
tenzij toepassing van art. 332quinquies
art. 316 en 316bis + bewijs
(zonder verklaring van art. 324 (drie manieren) of art.
handhaving) 325/9 (twee manieren)
+ eventueel betekening v/h vonnis
art. 322, 2de of 325/8, 2 de lid
+ art 332 ter, lid 1: titularissen
van deze vordering 1
+ art 331 ter: termijn
CASUSLES
Op het examen zal de casus wss gaan over de vaststelling van het
vaderschap of meemoederschap.
De schema’s zijn SUPER belangrijk voor het examen!!
Op het examen moet je altijd binnen 1 vakje blijven werken. Je mag de
artikels van erkenning dus niet beginnen mixen met gerechtelijke
vaststelling.
1
,OVERZICHT – VASTSTELLING VAN VADERSCHAP
Datum arrest Ongrondwettige
Nummer Context Inhoud Toetssteen
GwH wetsbepaling
onmogelijkheid tot toetsing belang
kind < 1 jaar in geding na art. 10-11 Gw.
16/12/2010 144/2010
art. 329bis, § 2 toestemmingsweigering
derde lid oud BW
02/07/2015 101/2015 marginale karakter van het art. 22bis
02/07/2015 102/2015
vaderlijke opportuniteitsoordeel lid 4 Gw.
erkenning
onmogelijkheid tot afwijzing
van de vordering tot 10-11 Gw. j° art. 8 en 14
14/07/2022 99/2022 art. 321 oud BW
vernietiging van een absoluut EVRM en art. 3.1 en 7.1 IVRK
incestueuze erkenning
onmogelijkheid tot directe
vroeger art. 323 (j° vaststelling vaderschap m.b.t.
29/10/2009 172/2009 vroeger art. 320, 4°) kind ° > 300 d. na FS v/d art. 10-11 Gw.
oud BW echtgenoten gevolgd door
EOT
bezit van staat als absolute
07/07/2011 122/2011 grond van niet-
ontvankelijkheid
vroeger art. 323 oud BW absolute karakter v/d art. 22 Gw.
voorwaarde zich in één van
02/06/2016 84/2016 onderzoek naar
de gevallen van vroeger art.
het vaderschap
320 oud BW te bevinden
absolute onmogelijkheid tot
09/08/2012 103/2012 art. 325 oud BW gerechtelijke vaststelling van
incestueus vaderschap
art. 10-11 Gw.
onmogelijkheid tot toetsing belang
03/05/2012 61/2012
kind < 1 jaar na verzet
art. 332quinquies,
§ 2 eerste lid oud BW
marginale karakter van de toetsing art. 22bis
07/03/2013 30/2013
aan het belang v/h kind na verzet lid 4 Gw.
Personen-, familie- en relatievermogensrecht – Prof. dr. Gerd Verschelden 2
Dit is een overzicht van alle arresten van het GwH waarin een
schending is vastgesteld in afstammingszaken. Sommige arresten zijn
doorstreept. Dat betekent dat de wetgever al is tegemoetgekomen aan
die rechtspraak.
2
,OVERZICHT – VASTSTELLING VAN VADERSCHAP
Datum arrest Ongrondwettige
Nummer Context Inhoud Toetssteen
GwH wetsbepaling
onmogelijkheid tot vaststelling
art. 332quinquies, § 3
07/02/2019 19/2019 medewensvaderschap na art. 10-11 en 22 Gw.
oud BW
MBV
art. 10-11, 22 en 22bis Gw. j°
28/11/2019 190/2019 afwezigheid toetsing belang
art. 332quinquies oud BW art. 8 EVRM
18/06/2020 92/2020 kind ingeval moeder als
onderzoek naar eiseres optreedt
het vaderschap
bestaan van een 30-jarige
17/10/2019 142/2019 art. 331ter oud BW verjaringstermijn art. 22 Gw. j° art. 8 EVRM
Personen-, familie- en relatievermogensrecht – Prof. dr. Gerd Verschelden 3
Dit zijn de belangrijkste arresten die we moeten kunnen gebruiken
naast de wetgeving.
3
, BETWISTING VAN DE AFSTAMMING
MOEDERSZIJDE VADERSZIJDE
Vermelding in de GEBOORTEAKTE VERMOEDEN VAN ERKENNING
(art. 312, § 2) VADERSCHAP (art. 330)
- bewijs van niet-bevalling door alle (art. 318)
wettelijke middelen I. Ontvankelijkheid (§ 1)
tenzij bezit van staat I. Ontvankelijkheid - geen bezit van staat
- geen bezit van staat (§ 1) - titularis
- titularis (§ 1) - termijn
ERKENNING - termijn (§ 2) - betwisting door erkennende man
(art. 330) zelf: wilsgebrek noodzakelijk
- betwisting door erkennende vrouw zelf: II. Gegrondheid
wilsgebrek noodzakelijk twee wijzen van II. Gegrondheid (§ 2)
- bewijs van niet-bevalling door alle betwisting: - bewijs niet-vaderschap erkenner
wettelijke middelen 1. eenvoudige verklaring door alle wettelijke middelen
tenzij bezit van staat (§ 3, tweede lid) Vordering door beweerde
2. tegenbewijs biologische vader/meemoeder:
(§ 3, eerste lid) art. 330, §§ 3-4
GERECHTELIJKE VASTSTELLING Vordering door beweerde GERECHTELIJKE VASTSTELLING
(art. 331decies ) biologische (art. 331decies )
- derdenverzet vader/meemoeder: - derdenverzet
art. 318, §§ 5-6
Personen-, familie- en relatievermogensrecht – Prof. dr. Gerd Verschelden 4
Betwisting van de afstamming
Ook SUPER belangrijk!
4
