DEEL 1: Basisbeginselen
H1: Begrip en kenmerken van de belasting
1. Het begrip ‘belasting’
De belasting
= een bijdrage die volgens bepaalde rechtsregels door de overheid wordt opgelegd met
het oog op het verzamelen van financiële middelen die nodig zijn om uitgaven te doen
in het algemeen belang & voor zover die bijdrage bij wet / decreet als belasting wordt
erkend
2. Kenmerken van een belasting
2 hoofdkenmerken van belasting
• financieel doel
• publiekrechtelijk (dwingend karakter)
2.1. Het financieel doel
Belastingen -> dekken van overheidsuitgaven -> algemene draagwijdte
diensten van openbaar nut
2.2. Het dwingend karakter
Belastingen
• eenzijdig
• afdwingbaar
• niet-naleving -> sanctie
- administratieve sancties
- strafrechtelijke sancties
una via-principe
= iemand kan maar 1x bestraft worden
= inbreuken op de fiscale wetgeving kunnen uitsluitend ofwel via de
administratieve weg, ofwel via de strafrechtelijke weg kunnen worden
vervolgd
2.3. Overheidsinkomsten die geen belastingen zijn
Ontvangsten van overheid die niet voldoen aan beide kenmerken
≠ belastingen
,2.4. Retributie versus bijzondere vormen van belastingen
Retributie
= een vergoeding voor een geïndividualiseerde dienstverlening vanwege de overheid
die daarbij over een juridisch / feitelijk monopolie beschikt
≠ belasting
substantiële kenmerken
- rechtstreekse tegenprestatie van de openbare instelling
- daaraan verbonden persoonlijk voordeel van de gebruiker
Onderscheid tussen retributie & belasting: niet altijd eenvoudig te bepalen
Verhaalbelasting
= repartitiebelasting
= een vorm van belasting waarbij de overheid de gebruiker beoogt te treffen
grondslag: bepaalde uitgaven die door de belastingheffende overheid in het
algemeen belang worden verricht & bijgevolg aan allen ten goede kunnen komen
-> van bepaalde personen teruggevorderd o.g.v. onweerlegbaar vermoeden dat
zij er het meeste voordeel uit halen
Urbanisatiebelasting
= een belasting die bv voor wegverhandingen, het aanleggen van fiets- &/of
voetpaden & rioleringswerken wordt opgelegd aan alle inwoners van een bepaald
gebied (meestal een gemeente)
forfaitair aangerekend
niet gebonden aan de uitvoering van bepaalde werken op een bepaalde plaats &
een bepaald tijdstip
2.5. De parafiscale bijdragen
Als je werkt -> 2x bijdragen
FOD Financiën RSZ
belastingen sociale uitkeringen
BBSZ (bijzondere bijdragen soc. zekerh.)
fiscus int die & geeft die aan de RSZ
parafiscaliteit (grijze zone))
Parafiscale bijdragen
≠ belastingen -> want: opbrengst ervan komt niet in de rijksmiddelenbegroting
terecht
, H4: De functies van de belasting
Doel belastingen
• financiële functie
= het dekken van de overheidsuitgaven
• economische & sociale functie
= om de overheid toe te laten haar economische & sociale politiek te verwezenlijken
• heel wat andere functies
1. De financiële functie
Hoofdfunctie: financiële functie
belastingen: +- 94% van overheidsinkomsten
De te verwachten belastingopbrengsten: geraamd in jaarlijkse begroting
voor overheid essentieel: werkelijke belastingopbrengst zo goed mogelijk deze
geraamde opbrengst benadert
Belastingstelsel moet voldoen aan aantal normen van financiële techniek
• noodzaak aan een geregelde opbrengst
• noodzaak aan een eenvoudig belastingstelsel
• belastingschuld moet snel & goedkoop worden geïnd
• wetgever moet belastinggrens eerbiedigen (belastingplichtigen willen slechts max
aan belastingen dragen)
Eind dec: moet begroting goedgekeurd worden -> anders geen belastingen
2. De economische functie
Belastingheffing -> sterke invloed op onze economie
Voorbeelden
• prijsvorming
hoe meer belastingen op bepaald product worden geheven -> hoe duurder dit
product voor de consument wordt
• spaarwezen
toekenning van belastingvrijstellingen & -verminderingen -> aangezet: stortingen
aan pensioenkassen & levensverzekeringsmaatschappijen
• consumptie
hoge verbruiksbelasting op bepaalde goederen -> verbruik van deze goederen
dalen
• investeringen
zeer hoge belasting -> kapitaal- & ondernemingsvlucht -> tegengaan: tal van
maatregelen om investeringen langs fiscale weg aan te moedigen
• tewerkstelling
ondernemingen kunnen in functie van personeelsaangroei: deel van hun winst
vrijstellen
H1: Begrip en kenmerken van de belasting
1. Het begrip ‘belasting’
De belasting
= een bijdrage die volgens bepaalde rechtsregels door de overheid wordt opgelegd met
het oog op het verzamelen van financiële middelen die nodig zijn om uitgaven te doen
in het algemeen belang & voor zover die bijdrage bij wet / decreet als belasting wordt
erkend
2. Kenmerken van een belasting
2 hoofdkenmerken van belasting
• financieel doel
• publiekrechtelijk (dwingend karakter)
2.1. Het financieel doel
Belastingen -> dekken van overheidsuitgaven -> algemene draagwijdte
diensten van openbaar nut
2.2. Het dwingend karakter
Belastingen
• eenzijdig
• afdwingbaar
• niet-naleving -> sanctie
- administratieve sancties
- strafrechtelijke sancties
una via-principe
= iemand kan maar 1x bestraft worden
= inbreuken op de fiscale wetgeving kunnen uitsluitend ofwel via de
administratieve weg, ofwel via de strafrechtelijke weg kunnen worden
vervolgd
2.3. Overheidsinkomsten die geen belastingen zijn
Ontvangsten van overheid die niet voldoen aan beide kenmerken
≠ belastingen
,2.4. Retributie versus bijzondere vormen van belastingen
Retributie
= een vergoeding voor een geïndividualiseerde dienstverlening vanwege de overheid
die daarbij over een juridisch / feitelijk monopolie beschikt
≠ belasting
substantiële kenmerken
- rechtstreekse tegenprestatie van de openbare instelling
- daaraan verbonden persoonlijk voordeel van de gebruiker
Onderscheid tussen retributie & belasting: niet altijd eenvoudig te bepalen
Verhaalbelasting
= repartitiebelasting
= een vorm van belasting waarbij de overheid de gebruiker beoogt te treffen
grondslag: bepaalde uitgaven die door de belastingheffende overheid in het
algemeen belang worden verricht & bijgevolg aan allen ten goede kunnen komen
-> van bepaalde personen teruggevorderd o.g.v. onweerlegbaar vermoeden dat
zij er het meeste voordeel uit halen
Urbanisatiebelasting
= een belasting die bv voor wegverhandingen, het aanleggen van fiets- &/of
voetpaden & rioleringswerken wordt opgelegd aan alle inwoners van een bepaald
gebied (meestal een gemeente)
forfaitair aangerekend
niet gebonden aan de uitvoering van bepaalde werken op een bepaalde plaats &
een bepaald tijdstip
2.5. De parafiscale bijdragen
Als je werkt -> 2x bijdragen
FOD Financiën RSZ
belastingen sociale uitkeringen
BBSZ (bijzondere bijdragen soc. zekerh.)
fiscus int die & geeft die aan de RSZ
parafiscaliteit (grijze zone))
Parafiscale bijdragen
≠ belastingen -> want: opbrengst ervan komt niet in de rijksmiddelenbegroting
terecht
, H4: De functies van de belasting
Doel belastingen
• financiële functie
= het dekken van de overheidsuitgaven
• economische & sociale functie
= om de overheid toe te laten haar economische & sociale politiek te verwezenlijken
• heel wat andere functies
1. De financiële functie
Hoofdfunctie: financiële functie
belastingen: +- 94% van overheidsinkomsten
De te verwachten belastingopbrengsten: geraamd in jaarlijkse begroting
voor overheid essentieel: werkelijke belastingopbrengst zo goed mogelijk deze
geraamde opbrengst benadert
Belastingstelsel moet voldoen aan aantal normen van financiële techniek
• noodzaak aan een geregelde opbrengst
• noodzaak aan een eenvoudig belastingstelsel
• belastingschuld moet snel & goedkoop worden geïnd
• wetgever moet belastinggrens eerbiedigen (belastingplichtigen willen slechts max
aan belastingen dragen)
Eind dec: moet begroting goedgekeurd worden -> anders geen belastingen
2. De economische functie
Belastingheffing -> sterke invloed op onze economie
Voorbeelden
• prijsvorming
hoe meer belastingen op bepaald product worden geheven -> hoe duurder dit
product voor de consument wordt
• spaarwezen
toekenning van belastingvrijstellingen & -verminderingen -> aangezet: stortingen
aan pensioenkassen & levensverzekeringsmaatschappijen
• consumptie
hoge verbruiksbelasting op bepaalde goederen -> verbruik van deze goederen
dalen
• investeringen
zeer hoge belasting -> kapitaal- & ondernemingsvlucht -> tegengaan: tal van
maatregelen om investeringen langs fiscale weg aan te moedigen
• tewerkstelling
ondernemingen kunnen in functie van personeelsaangroei: deel van hun winst
vrijstellen
