Samenvatting
Ethics in care and education
The eutyphro Dillema – Plato = Meta-ethical (want we denken nar wat de
natuur van de ethiek is)
- Gaat over de aard van moraliteit en religie
- Is iets goed omdat ..
1. God het gebiedt God zou de meeste gruwelijke dingen kunnen gebieden
2. Gebiedt God omdat het goed is Goedheid is buiten God en voor ons én God
om te ontdekken
Typen Moraliteit
1. Meta-ethiek (nadenken over waar ethiek vandaan komt)
2. Normatieve ethiek
Gaat over wat goed en fout is en hoe we ons moeten gedragen, een
handleiding welke regels en principes we moeten gebruiken.
3. Toegepaste ethiek
Gaat over niet alleen denken over ethiek maar ook kijken hoe we dit toepassen
in ons dagelijkse leven (wetten, gedragscodes (=codes of conduct), medische
ethiek, onderzoeksethiek etc..
Natural law (vorm van normatieve ethiek)
- Er zijn bepaalde principes die voor alle mensen gelden gewoon omdat ze mens zijn.
De natuurlijke regels los van de wetten (bv. Je doet geen ander pijn).
- Mensen die hierin geloven denken dat we de regels kunnen ontdekken door naar de
natuur te kijken (logisch en menselijk) harmonieuze en rechtvaardige samenleving.
Kant
‘All our knowledge begins with the senses, proceeds then tot he understanding, and
ends with reason. There is nothing higher than reason.’
(Onze kennis begint met de zintuigen, gaat verder naar begrip en eindigt bij de rede.
Er is niets hoger dan rede)
Epistemological violence (Teo)
‘When empirical data are interpreted as showing the inferiority of or problematizes the
other, even when data allow for equally viable alternative interpretations’
- Feiten worden gebruikt om minderheid of problemen van een ander te bewijzen,
wanneer de data ook voor hele andere alternatieven gebruikt kan worden.
Fact to value
- Feit naar waarde
- Wolff: Als we van feit naar waarde gaan, stoppen we er vaak meer waardes bij.
2 manieren om te kijken naar moraliteit
1. Universalisme (moreel realisme, objectivisme) = moraliteit is voor iedereen
hetzelfde
2. Cultureel relativisme; verschilt per cultuur/persoon
Cultureel Relativisme
- Goed en kwaad is altijd verbonden met een specifieke cultuur. Daarom: Het is altijd
verkeerd om morele ideeën van een ene cultuur op te leggen (=impose) aan een
andere cultuur.
- Maar, door het toevoegen van een algemene waarde nemen we afstand van het
, relativisme (We denken niet langer dat alles afhankelijk is van persoonlijke meningen
of standpunten)
- Pseudo-relativisme: Er is minstens eén universele waarde, en dat is het recht dat elke
cultuur heeft op morele zelfbepaling.
Issues
- Geen enkele cultuurgroep is homogeen (intersectionaliteit = Mensen hebben niet
slechts eén identiteit, maar verschillende identiteiten die op elkaar inwerken, de mens
is complex).
- Er zijn niet altijd overeengekomen morele standpunten binnen een groep
- De morele overtuigingen van een persoon zijn niet per se het resultaat van de
waarden van de groep (vrije, kritische gedachten kunnen overal toe leiden). Dat wat
iemand gelooft over goed en fout hoeft niet altijd te komen door de groep maar kan
ook doordat iedereen vrij en kritisch kan denken en daar zelf conclusies aan kan
verbinden.
Modest (bescheiden) relativism
Er zijn bepaalde morele principes, sommige universeel (=cultureel relativisme) maar
ook principes die niet universeel zijn en verschillen tussen groepen/culturen:
- Een kernmoraliteit die universeel is:
De waarde van samenwerking
Het oplossen van conflicten
Idealen voor een goed leven
- Sociale, niet-universele praktijken
4 Paradigma’s (worden in volgende hoofdstukken uitgewerkt) (Algemeen-
Kenmerken en Kritiek)
1. Utilitarianisme (Bentham & Stuart Mill)
2. Deontology (Kant)
3. Waardenethiek (Aristoteles)
4. Ethiek van zorg (Held)
Ethics in care and education
The eutyphro Dillema – Plato = Meta-ethical (want we denken nar wat de
natuur van de ethiek is)
- Gaat over de aard van moraliteit en religie
- Is iets goed omdat ..
1. God het gebiedt God zou de meeste gruwelijke dingen kunnen gebieden
2. Gebiedt God omdat het goed is Goedheid is buiten God en voor ons én God
om te ontdekken
Typen Moraliteit
1. Meta-ethiek (nadenken over waar ethiek vandaan komt)
2. Normatieve ethiek
Gaat over wat goed en fout is en hoe we ons moeten gedragen, een
handleiding welke regels en principes we moeten gebruiken.
3. Toegepaste ethiek
Gaat over niet alleen denken over ethiek maar ook kijken hoe we dit toepassen
in ons dagelijkse leven (wetten, gedragscodes (=codes of conduct), medische
ethiek, onderzoeksethiek etc..
Natural law (vorm van normatieve ethiek)
- Er zijn bepaalde principes die voor alle mensen gelden gewoon omdat ze mens zijn.
De natuurlijke regels los van de wetten (bv. Je doet geen ander pijn).
- Mensen die hierin geloven denken dat we de regels kunnen ontdekken door naar de
natuur te kijken (logisch en menselijk) harmonieuze en rechtvaardige samenleving.
Kant
‘All our knowledge begins with the senses, proceeds then tot he understanding, and
ends with reason. There is nothing higher than reason.’
(Onze kennis begint met de zintuigen, gaat verder naar begrip en eindigt bij de rede.
Er is niets hoger dan rede)
Epistemological violence (Teo)
‘When empirical data are interpreted as showing the inferiority of or problematizes the
other, even when data allow for equally viable alternative interpretations’
- Feiten worden gebruikt om minderheid of problemen van een ander te bewijzen,
wanneer de data ook voor hele andere alternatieven gebruikt kan worden.
Fact to value
- Feit naar waarde
- Wolff: Als we van feit naar waarde gaan, stoppen we er vaak meer waardes bij.
2 manieren om te kijken naar moraliteit
1. Universalisme (moreel realisme, objectivisme) = moraliteit is voor iedereen
hetzelfde
2. Cultureel relativisme; verschilt per cultuur/persoon
Cultureel Relativisme
- Goed en kwaad is altijd verbonden met een specifieke cultuur. Daarom: Het is altijd
verkeerd om morele ideeën van een ene cultuur op te leggen (=impose) aan een
andere cultuur.
- Maar, door het toevoegen van een algemene waarde nemen we afstand van het
, relativisme (We denken niet langer dat alles afhankelijk is van persoonlijke meningen
of standpunten)
- Pseudo-relativisme: Er is minstens eén universele waarde, en dat is het recht dat elke
cultuur heeft op morele zelfbepaling.
Issues
- Geen enkele cultuurgroep is homogeen (intersectionaliteit = Mensen hebben niet
slechts eén identiteit, maar verschillende identiteiten die op elkaar inwerken, de mens
is complex).
- Er zijn niet altijd overeengekomen morele standpunten binnen een groep
- De morele overtuigingen van een persoon zijn niet per se het resultaat van de
waarden van de groep (vrije, kritische gedachten kunnen overal toe leiden). Dat wat
iemand gelooft over goed en fout hoeft niet altijd te komen door de groep maar kan
ook doordat iedereen vrij en kritisch kan denken en daar zelf conclusies aan kan
verbinden.
Modest (bescheiden) relativism
Er zijn bepaalde morele principes, sommige universeel (=cultureel relativisme) maar
ook principes die niet universeel zijn en verschillen tussen groepen/culturen:
- Een kernmoraliteit die universeel is:
De waarde van samenwerking
Het oplossen van conflicten
Idealen voor een goed leven
- Sociale, niet-universele praktijken
4 Paradigma’s (worden in volgende hoofdstukken uitgewerkt) (Algemeen-
Kenmerken en Kritiek)
1. Utilitarianisme (Bentham & Stuart Mill)
2. Deontology (Kant)
3. Waardenethiek (Aristoteles)
4. Ethiek van zorg (Held)
