Samenvatting ALMZ - VRHv1: Voeding bij cardiologische pathologie

DIEETLEER: VOEDING BIJ CARDIOLOGISCHE
PATHOLOGIE
Voeding bij hypertensie
Voedingsmaatregelen en dieet
Energiebeperkt dieet
= om overgewicht en obesitas te voorkomen
Minder alcoholgebruik
 Bloeddruk stijgt evenredig met alcoholgebruik.
 Alcohol kan het effect van bloeddrukverlagende behandeling laten
afnemen.
 Matige drinkers hebben een lagere bloeddruk hebben dan
geheelonthouders: max 1-2 consumpties per dag, niet meer dan 10x/
week.
Meer visvetten gebruiken
= omega-3 vetzuren (onverzadigde vetten)
 Gunstig effect op bloeddruk
 Principes van gezonde voeding
o Minstens 1x per week vis eten
o Ook vette vis eten: makreel, paling, haring, forel, zalm enz.

Natriumbeperkt dieet
= geen extra zout toevoegen bij de bereiding van maaltijden.
 Bloeddrukverlagend effect: verschillend per persoon omdat de ene
persoon zoutgevoeliger is dan de andere.
o Zoutgevoeligheid: mate waarin een persoon het overtollige Na kan
uitscheiden uit het lichaam bij een grotere hoeveelheid zout in de
voeding.
 2 doeleinden
o Verlaging van bloeddruk
o Vermindering van vochtretentie: bv. verminderde hartfunctie en
verminderde lever- en nierfunctie.
 Soorten natriumbeperkte diëten: variërend van 400 tot 2400mg Na/
dag.
o Licht natriumbeperkt dieet: 2000-2400 mg Na/dag
 Bij het koken of aan tafel wordt er geen zout meer
toegevoegd.
 Geen gebruik maken van kant- en klare producten met veel
zout.
o Matig natriumbeperkt dieet: 1000-1200 mg Na/ dag
 Dezelfde richtlijnen als bij licht natriumbeperkt dieet.
 Er wordt natriumarm brood of natriumarm beleg gebruikt.
o Sterk natriumbeperkt dieet: 400 mg Na/ dag
 Wordt toegepast bij sterke decompensatie van het hart en
veel oedeem in het lichaam + oligurie of anurie.
 Praktische tips

, o Broodmaaltijd
 Natriumarm brood droogt snel af  goed bewaren, niet te
lang van voor klaar maken.
 Natriumarm beleg: sla, komkommer, radijs, tomaat,
tuinkruiden enz.
 Bruin-of volkorenbrood is smaakt beter dan wit.
o Warme maaltijd
 Gebruik maken van voeding met uitkomende smaak zoals ui,
prei en knoflook bij de bereiding.

Aandachtspunten voor begeleiding van zorgvragers met een
natriumbeperkt dieet
Belangrijke factoren voor het motiveren van patiënten:
 Na gaan of de patiënt zoutgevoelig is: kijken of dit dieet een invloed
heeft op de bloeddruk
 Natriumbeperkt dieet heeft veel praktische consequenties
o Meer aandacht voor bereiding
o Goede voorlichting en ondersteuning door zorgverleners
 Extra kalium, calcium en magnesium
o Kaliumrijke voeding: veel verse groenten en fruit
o Calcium rijke voeding: melkproducten  ze bevatten veel Na, dus
niet veel aan te raden.
 Speciale dieetproducten
o Kunstzout of dieetzout: het gebruik van dieetzout is niet zonder
risico is bij iedereen omwille van hoge Ka-gehalte.
o ‘natriumarm’ en ‘voor natriumarm dieet’: blikgroenten,
gemengde kruidenmengsels, mayonaise en ketchup.

Voeding bij hart- en vaatziekten
Evaluatie van het cardiovasculair risico (lezen)
= de kans om binnen de komende 10 jaar een coronair accident te krijgen wordt
bepaald.
 5 parameters: geslacht, leeftijd, tabaksgebruik, cholesterol en bloeddruk.
 Evaluatie a.d.h.v. SCORE-tabel

Voedingsmaatregelen en dieet bij cardiovasculaire aandoeningen
Niet enkel aandacht schenken aan de behandeling, maar ook aan de preventie!
Vooral de beïnvloedbare factoren moeten aangepakt worden.
 Aanpassing levenswijze
o Evenwichtige voeding gebruiken
o BMI <25 en geen abdominale obesitas hebben.
o Meer lichaamsbeweging
o Stoppen met roken
 Energiebalans: zorgen voor een gezond gewicht.
o Vet: inname van verzadigde vetzuren beperken en onverzadigde
vetzuren verhogen.
o Voedselcholesterol
o Matig zoutgebruik