Samenvatting
Basisboek psychologie sociaal verbonden
Naam: Lisa Uiterdijk
Vak: Psychologie
,Inhoudsopgave
Hoofdstuk 1 Hoe onze hersenen en onze erfelijkheid werken ....................................................................... 3
Hoofdstuk 2 Hoe onze hersenen werken en zich ontwikkelen. .................................................................... 16
Hoofdstuk 3 Hoe wij waarnemen .............................................................................................................. 22
Hoofdstuk 4 Hoe wij leren door directie ervaring en door nadoen .............................................................. 25
Hoofdstuk 5 Hoe wij denken en leren ........................................................................................................ 32
Hoofdstuk 6: Hoe wij onthouden en vergeten ............................................................................................ 39
Hoofdstuk 7 Wat wij willen: motivatie....................................................................................................... 45
Hoofdstuk 8: Wat wij voelen: emoties ....................................................................................................... 52
Hoofdstuk 9: Hoe wij op elkaar lijken en van elkaar verschillen: persoonlijkheid ......................................... 59
Hoofdstuk 11 Hoe wij met elkaar omgaan ................................................................................................. 66
2
,Hoofdstuk 1 Hoe onze hersenen en onze erfelijkheid werken
1.1 Inleiding
De (frontale) cortex speelt een belangrijke bij de beleving van emoties. Een patiënt
met een beschadiging van de frontale cortex (bijv. tumor of herseninfarct) behoudt
veelal de vermogens om zich te bewegen, taal te gebruiken, objecten te herkennen
en zelfs nieuwe informatie te onthouden. Maar het worden opzichzelfstaande
capaciteiten; het vermogen dat een persoon heeft om deze capaciteiten op elkaar af
te stemmen is weggevallen. Ook kan het leiden tot een persoonlijkheidsverandering
en zorgen voor emotionele ontregeling zoals extreem angst.
Niet-aangeboren hersenletsel (NAH): is een verzamelnaam voor alle
beschadigingen die na de geboorte plaatsvinden. Hersenbeschadiging tijdens de
geboorte (door bijv. zuurstofgebrek) noemen we aangeboren hersenletsel. In
Nederland zijn er jaarlijks naar schatting zo’n 160.000 nieuwe gevallen van een of
andere vorm hersenletsel als gevolg van een herseninfarct, ongeluk, tumor,
hartstilstand, hersenbloeding of operatie. De gevolgen zijn heel verschillend
afhankelijk van de persoon en ernst van de beschadiging.
Evolutietheorie: dit is de natuurwetenschappelijke of biologische verklaring voor de
evolutie (of ontwikkeling) van het leven op aarde en het ontstaan en uitsterven van
soorten organismen op aarde. Ze beschrijft het proces waarbij erfelijke
eigenschappen binnen een populatie van organismen veranderen in de loop van de
generaties als gevolg van genetische variatie, voortplanting en natuurlijke selectie.
Een van de grondleggers van de theorie is Charles Darwin (1809-1882).
1.2 Hoe is ons zenuwstelsel opgebouwd?
De hersenen, het ruggenmerg en alle zenuwuiteinden en zenuwbanen in de rest van
ons lichaam noemen we het zenuwstelsel. Het zenuwstelsel is in feite een
besturings- en communicatiesysteem tussen de verschillende hersengebieden
onderling en tussen de hersenen en de spieren, organen en zintuigen van het
lichaam.
Het zenuwstelsel: is een besturingen en communicatiesysteem dat bij dieren en
mensen een coördinerende rol speelt bij alle handelingen, zoals het aansturen van
de spieren en het verwerken van zintuigelijke prikkels. Bij gewervelde dieren
waaronder mensen speelt het ook een belangrijke rol bij emotionele, motivationele
en cognitieve processen.
3
, In het zenuwstelsel onderscheiden we een aantal onderdelen
De belangrijkste onderverdeling is die tussen het centraal zenuwstelsel en het
perifeerzenuwstel. Centraal betekent in het midden. Perifeer betekent aan de zijkant.
Het centraal zenuwstelsel: bestaat uit de hersenen en het ruggenmerg. Het bevindt
zich centraal in ons lichaam.
Het perifeer zenuwstelsel: bestaat uit de zenuwbanen die informatie transporteren
van onze zintuigen naar onze hersenen of ruggenmerg. De oogzenuw is een
voorbeeld ervan. Daarnaast bevat het ook alle zenuwbanen die opdrachten
verplaatsen van ons ruggenmerg of onze hersenen naar onze spieren.
1.3 .1 Waaruit bestaat ons zenuwstelsel?
Het centraal zenuwstelsel bestaat uit de hersenen en het ruggenmerg. Bij
volwassenen wegen de hersenen gemiddeld 1300-1400 gram. Mannen hebben in
het algemeen een groter lichaam en daarom zijn de hersenen ook groter (zegt niks
over de intelligentie).
Hersenen: worden ook wel het brein genoemd. Het is dat deel van het centraal
zenuwstelsel dat zich in het hoofd bevindt.
Het ruggenmerg brengt contact tot stand tussen de hersenen en de rest van het
lichaam. Het loopt vanaf de onderkant van de hersenen naar het onderste gedeelte
van de rug. Het ligt binnen de wervelkolom. Bij volwassenen is het ruggenmerg zo’n
45-50 cm lang, weegt ongeveer 35-50 gram en heeft een doorsnede van 1 cm.
Ruggenmerg: bevindt zich in de wervelkolom. Het is een bundel zenuwbanen
waarmee informatie wordt ontvangen en verplaatst.
Onze hersenen zitten in een stevige schedel om ze te beschermen. Tussen de
schedel en de hersenmassa zit een holte die is gevuld met vloeistof (cerebrospinaal
vocht genaamd). Het vocht heeft een schok dempende functie.
Schedel: is een botstructuur die vormgeeft aan het hoofd of de ko va een mens of
dier. De belangrijkste functie is het beschermen van de hersenen.
Hoe belangrijk is het gewicht van onze hersenen?
4
Basisboek psychologie sociaal verbonden
Naam: Lisa Uiterdijk
Vak: Psychologie
,Inhoudsopgave
Hoofdstuk 1 Hoe onze hersenen en onze erfelijkheid werken ....................................................................... 3
Hoofdstuk 2 Hoe onze hersenen werken en zich ontwikkelen. .................................................................... 16
Hoofdstuk 3 Hoe wij waarnemen .............................................................................................................. 22
Hoofdstuk 4 Hoe wij leren door directie ervaring en door nadoen .............................................................. 25
Hoofdstuk 5 Hoe wij denken en leren ........................................................................................................ 32
Hoofdstuk 6: Hoe wij onthouden en vergeten ............................................................................................ 39
Hoofdstuk 7 Wat wij willen: motivatie....................................................................................................... 45
Hoofdstuk 8: Wat wij voelen: emoties ....................................................................................................... 52
Hoofdstuk 9: Hoe wij op elkaar lijken en van elkaar verschillen: persoonlijkheid ......................................... 59
Hoofdstuk 11 Hoe wij met elkaar omgaan ................................................................................................. 66
2
,Hoofdstuk 1 Hoe onze hersenen en onze erfelijkheid werken
1.1 Inleiding
De (frontale) cortex speelt een belangrijke bij de beleving van emoties. Een patiënt
met een beschadiging van de frontale cortex (bijv. tumor of herseninfarct) behoudt
veelal de vermogens om zich te bewegen, taal te gebruiken, objecten te herkennen
en zelfs nieuwe informatie te onthouden. Maar het worden opzichzelfstaande
capaciteiten; het vermogen dat een persoon heeft om deze capaciteiten op elkaar af
te stemmen is weggevallen. Ook kan het leiden tot een persoonlijkheidsverandering
en zorgen voor emotionele ontregeling zoals extreem angst.
Niet-aangeboren hersenletsel (NAH): is een verzamelnaam voor alle
beschadigingen die na de geboorte plaatsvinden. Hersenbeschadiging tijdens de
geboorte (door bijv. zuurstofgebrek) noemen we aangeboren hersenletsel. In
Nederland zijn er jaarlijks naar schatting zo’n 160.000 nieuwe gevallen van een of
andere vorm hersenletsel als gevolg van een herseninfarct, ongeluk, tumor,
hartstilstand, hersenbloeding of operatie. De gevolgen zijn heel verschillend
afhankelijk van de persoon en ernst van de beschadiging.
Evolutietheorie: dit is de natuurwetenschappelijke of biologische verklaring voor de
evolutie (of ontwikkeling) van het leven op aarde en het ontstaan en uitsterven van
soorten organismen op aarde. Ze beschrijft het proces waarbij erfelijke
eigenschappen binnen een populatie van organismen veranderen in de loop van de
generaties als gevolg van genetische variatie, voortplanting en natuurlijke selectie.
Een van de grondleggers van de theorie is Charles Darwin (1809-1882).
1.2 Hoe is ons zenuwstelsel opgebouwd?
De hersenen, het ruggenmerg en alle zenuwuiteinden en zenuwbanen in de rest van
ons lichaam noemen we het zenuwstelsel. Het zenuwstelsel is in feite een
besturings- en communicatiesysteem tussen de verschillende hersengebieden
onderling en tussen de hersenen en de spieren, organen en zintuigen van het
lichaam.
Het zenuwstelsel: is een besturingen en communicatiesysteem dat bij dieren en
mensen een coördinerende rol speelt bij alle handelingen, zoals het aansturen van
de spieren en het verwerken van zintuigelijke prikkels. Bij gewervelde dieren
waaronder mensen speelt het ook een belangrijke rol bij emotionele, motivationele
en cognitieve processen.
3
, In het zenuwstelsel onderscheiden we een aantal onderdelen
De belangrijkste onderverdeling is die tussen het centraal zenuwstelsel en het
perifeerzenuwstel. Centraal betekent in het midden. Perifeer betekent aan de zijkant.
Het centraal zenuwstelsel: bestaat uit de hersenen en het ruggenmerg. Het bevindt
zich centraal in ons lichaam.
Het perifeer zenuwstelsel: bestaat uit de zenuwbanen die informatie transporteren
van onze zintuigen naar onze hersenen of ruggenmerg. De oogzenuw is een
voorbeeld ervan. Daarnaast bevat het ook alle zenuwbanen die opdrachten
verplaatsen van ons ruggenmerg of onze hersenen naar onze spieren.
1.3 .1 Waaruit bestaat ons zenuwstelsel?
Het centraal zenuwstelsel bestaat uit de hersenen en het ruggenmerg. Bij
volwassenen wegen de hersenen gemiddeld 1300-1400 gram. Mannen hebben in
het algemeen een groter lichaam en daarom zijn de hersenen ook groter (zegt niks
over de intelligentie).
Hersenen: worden ook wel het brein genoemd. Het is dat deel van het centraal
zenuwstelsel dat zich in het hoofd bevindt.
Het ruggenmerg brengt contact tot stand tussen de hersenen en de rest van het
lichaam. Het loopt vanaf de onderkant van de hersenen naar het onderste gedeelte
van de rug. Het ligt binnen de wervelkolom. Bij volwassenen is het ruggenmerg zo’n
45-50 cm lang, weegt ongeveer 35-50 gram en heeft een doorsnede van 1 cm.
Ruggenmerg: bevindt zich in de wervelkolom. Het is een bundel zenuwbanen
waarmee informatie wordt ontvangen en verplaatst.
Onze hersenen zitten in een stevige schedel om ze te beschermen. Tussen de
schedel en de hersenmassa zit een holte die is gevuld met vloeistof (cerebrospinaal
vocht genaamd). Het vocht heeft een schok dempende functie.
Schedel: is een botstructuur die vormgeeft aan het hoofd of de ko va een mens of
dier. De belangrijkste functie is het beschermen van de hersenen.
Hoe belangrijk is het gewicht van onze hersenen?
4
