Hoofdstuk 6: Evolutie en antropologie
Over vreemde landen en volken
Mensen in verschillende tijden en verschillende culturen hebben in principe dezelfde cognitieve en
emotionele predisposities.
De biologie levert aldus de ruwe ‘vorm’ van menselijk gedrag die vervolgens door de cultuur van
specifieke ‘inhoud’ wordt voorzien. Door het leibandprincipe is deze culturele variatie gebonden aan
onze gemeenschappelijke menselijke natuur.
De universaliteit van emoties
In ‘Het uitdrukken van emoties bij mens en dier’ wat Darwin uitgaf na ‘De afstamming van de mens’
constateerde hij dat mensen in verschillende culturen hetzelfde repertoire aan basale
gemoedstoestanden vertonen. Deze emoties en bijbehorende gelaatsuitdrukkingen zijn volgens
Darwin aangeboren en niet aangeleerd.
Uit experimenten blijkt dat mensen gelaatsdrukkingen kunnen herkennen ook al komt de andere
persoon uit een land dat ver weg is met een compleet andere cultuur.
Door de universaliteit van emoties en emotie-uitdrukking trok Darwin deze conclusies:
1. Menselijke emoties en bijbehorende gelaatsuitdrukkingen zijn niet uniek. Er is sprake van
een continuïteit (= geleidelijke overgang van de ene naar de andere soort) tussen
soorten.
2. Verschillende mensenrassen hebben een gemeenschappelijke oorsprong.
Victoriaanse vooroordelen
Monogenese = Behelst de stelling dat alle mensenrassen dezelfde gemeenschappelijke oorsprong
hebben. (Darwin)
Polygenese = Mensenrassen hebben verschillende oorsprongen.
Polygenese en het multiregionale model zijn niet plausibel. H. Sapiens begon 100.000 jaar geleden
over de wereld uit te zwermen vanuit Afrika en onze soort is evolutionair en genetisch gezien jong en
homogeen. Verschillen tussen rassen zijn van recente datum.
Darwin ging uit van monogenese, maar vond niet dat alle mensenrassen gelijkwaardig zijn. Hij stelde
de blanke Europese man voorop.
In de 2de helft van de 19e eeuw waren er veel victoriaanse vooroordelen omtrent ras, sekse en sociale
afkomst. Sommige mensenrassen werden als biologisch inferieur beschouwd en armoede of
maatschappelijk succes werd aan een biologische oorzaak gekoppeld.
Over vreemde landen en volken
Mensen in verschillende tijden en verschillende culturen hebben in principe dezelfde cognitieve en
emotionele predisposities.
De biologie levert aldus de ruwe ‘vorm’ van menselijk gedrag die vervolgens door de cultuur van
specifieke ‘inhoud’ wordt voorzien. Door het leibandprincipe is deze culturele variatie gebonden aan
onze gemeenschappelijke menselijke natuur.
De universaliteit van emoties
In ‘Het uitdrukken van emoties bij mens en dier’ wat Darwin uitgaf na ‘De afstamming van de mens’
constateerde hij dat mensen in verschillende culturen hetzelfde repertoire aan basale
gemoedstoestanden vertonen. Deze emoties en bijbehorende gelaatsuitdrukkingen zijn volgens
Darwin aangeboren en niet aangeleerd.
Uit experimenten blijkt dat mensen gelaatsdrukkingen kunnen herkennen ook al komt de andere
persoon uit een land dat ver weg is met een compleet andere cultuur.
Door de universaliteit van emoties en emotie-uitdrukking trok Darwin deze conclusies:
1. Menselijke emoties en bijbehorende gelaatsuitdrukkingen zijn niet uniek. Er is sprake van
een continuïteit (= geleidelijke overgang van de ene naar de andere soort) tussen
soorten.
2. Verschillende mensenrassen hebben een gemeenschappelijke oorsprong.
Victoriaanse vooroordelen
Monogenese = Behelst de stelling dat alle mensenrassen dezelfde gemeenschappelijke oorsprong
hebben. (Darwin)
Polygenese = Mensenrassen hebben verschillende oorsprongen.
Polygenese en het multiregionale model zijn niet plausibel. H. Sapiens begon 100.000 jaar geleden
over de wereld uit te zwermen vanuit Afrika en onze soort is evolutionair en genetisch gezien jong en
homogeen. Verschillen tussen rassen zijn van recente datum.
Darwin ging uit van monogenese, maar vond niet dat alle mensenrassen gelijkwaardig zijn. Hij stelde
de blanke Europese man voorop.
In de 2de helft van de 19e eeuw waren er veel victoriaanse vooroordelen omtrent ras, sekse en sociale
afkomst. Sommige mensenrassen werden als biologisch inferieur beschouwd en armoede of
maatschappelijk succes werd aan een biologische oorzaak gekoppeld.
