WENDY
HENS
1
,CARDIALE KINESITHERAPIE
INLEIDING
CORONAIR LIJDEN
Ischaemische hartaandoeningen worden meestal veroorzaakt door levensstijl gerelateerde atherosclerose
Aderverkalking is een zwelling in de bloedvatwand tgv ophoping van
cholesterol en dode witte bloedcellen
Wanneer er een slagaderverkalking is in het hart zal dit ook zo zijn in elk
bloedvat in het lichaam
Hartkransslagader is aangedaan
Te weinig zuurstof, vooral wanneer hart sneller moet pompen
1. Binnenbekleding bloedvat
2. Ophoping van cholesterol, vet, dode WBC
3. Verkalkte kern
4. Bindweefsellaag
5. Spierlaag
RISICOFACTOREN
= Combinatie van factoren die worden geassocieerd met verhoogd risico op cardiovasculaire, ischemische
aandoening
Mannen ≥45j
Vrouwen ≥ 55j
Leeftijd Het verschil hierin komt doordat vrouwen meestal pas na de menopauze
cardiovasculaire klachten krijgen want hiervoor hadden ze een hormonale bescherming
tegen ischemische aandoeningen
Geslacht Prevalentie mannen > prevalentie vrouwen
CHD in eerste graad mannen < 55j, vrouwen < 65j
Familiaal
Problemen wanneer vader problemen had < 55j of wanneer moeder < 65j
LDL > 100 mg.dl-1
Dyslimidemie HDL < 40 mg.dL-1 (Opm: HDL > 60 mg.dL-1 = negatieve risicofactor!)
2 verschillende cholesterol waardes
BP ≥ 140/90 mm Hg
Hypertensie
Of anti- hypertensieve medicatie
Roken
Diabetes
Overgewicht: BMI > 25
Obesitas: BMI > 30
Metabool syndroom. = clustering risicofactoren
3 van de volgende
Obesitas *MO: mannen > 102 cm, vrouwen> 88 cm
*SBD≥130 mm Hg, DBD ≥ 85 mm Hg
*Trigl > 150 mg.dL-1
*HDL: mannen < 40 mg.dL-1, vrouwen < 50 mg.dL-1
*fasting glucose in blood ≥ 100 mg.dL-1
Sedentaire
levensstijl
Depressie
Type D persoonlijkheid (negatieve affectiviteit + sociale inhibitie)
Psychosociaa
Stress kan atherosclerose in de hand werken; vooral door de vasoconstrictie belang
l
van goed luisteren naar de patiënt en evt. doorsturen naar een psycholoog
BD↑, HR ↑, vasoconstrictie bij endotheliale dysfunctie
2
,HARTFALEN
Bij hartfalen kan het hart niet op voldoende wijze bloed rondpompen om het lichaam normaal te laten
functioneren
Symptomen: Moeheid, Kortademigheid, Gewichtstoename, Zwelling van de enkels, Frequent ‘s nachts opstaan
om te plassen, Vol gevoel in de bovenbuik, Opgezette buik die pijnlijk en gevoelig is, Verminderde eetlust,
Prikkelhoest, Overdag minder plassen
Systolisch hartfalen: probleem bij uitstootfase
- Symptomen HF bij verminderde ejectiefractie (LVEFLVEF>40%
Diastolisch hartfalen: probleem bij vullingsfase
- Symptomen HF bij bewaarde LVEF = HFpEF
Oorzaken:
Ischemie: één of meerdere infarcten
Langdurig verhoogde bloeddruk
Gestoorde klepwerking
Ritmeproblematiek
Na chemotherapie, toxiciteit
Ideopatisch
Viraal
Erfelijk
MULTIDISCIPLINAIRE BENADERING VAN DE HARTPATIËNT EN RISICOFACTOREN
VOEDING
Energie opname vs. energie verbruik
“Minder” consumeren van
Verzadigde vetzuren
Transvetzuren
Caloriedense voedingsmiddelen, kant-en-klaar gerechten
Alcohol
“Meer” consumeren van
Groenten en fruit
Noten, zaden, vette vis: in proportie
VETTEN: BELANG SATINES BIJ HARTPATIËNTEN
Statines verlagen het cholesterolgehalte in het bloed met 25-45% door het remmen van de aanmaak van
cholesterol in de lever.
Bij patiënten die reeds gekend zijn met kransslagaderlijden, wordt het doorgaans toegevoegd aan de therapie
(ongeacht het cholesterolniveau). Bij hartpatiënten streeft men naar een LDL-C van 70 mg/dl.
Bijwerkingen: spierpijnen of -krampen, die van voorbijgaande aard kunnen zijn., Maag- en darmklachten,
Vermoeidheid, Hoofdpijn, Duizeligheid
Meest voorkomende stof- en merknamen:
Atorvastatine (Atorvastatine ®, Lipitor ®, Totalip ®)
Simvastatine (Simvastatine ®, Cholemed ®, Zocor ®)
Rosuvastatine (Crestor ®)
Pravastatine (Pravastatine ®, Prareduct ®)
SOCIALE OF PSYCHOLOGISCHE ONDERSTEUNIG/INTERVENTIES/ROOKSTOP
3
, (Tijdelijke) arbeidsongeschiktheid, (deeltijdse) werkhervatting
Interventie bij angststoornissen
Herwinnen emotioneel evenwicht (binnen relatie, gezin, sociale omgeving, werk, …)
Leren omgaan met de hartziekte
Therapietrouwheid
Rookstop
…
Wanneer iemand bv is neergevallen na een inspanning kan hij zeer angstig zijn om terug opnieuw inspanningen
te doen.
Defibrillator fouten waarbij het toestel onnodige schokken toedient bv bij een inspanning patiënt gaat
mentale problemen ontwikkelen voor het toestel
FYSIEKE ACTIVITEIT
Doelen Omschrijving
1. Het leren kennen van de De patiënt kan in zijn dagelijks leven zelfstandig omgaan met zijn eigen
eigen fysieke grenzen fysieke grenzen. Door de patiënt te confronteren met zijn objectieve en
subjectieve grenzen leert de patiënt wat zijn fysieke belastbaarheid is,
ofwel wat zijn fysieke grenzen zijn
2. Het leren omgaan met De patiënt kan in verschillende beweginssituaties en tijdens diverse vormen
fysieke beperkingen van belasting omgaan met zijn eigen fysieke beperkingen.
Door de patiënt te confronteren met zijn fysieke beperkingen leert de
patiënt met deze beperkingen omgaan. Dit doel kan alleen worden bereikt
als de patiënt komt tot acceptatie van de situatie. De dosering van de
bewegingsbelasting gaat in samenspraak met de patiënt.
Actieve betrokkenheid is gewenst om deze dosering te vertalen naar de
praktijk van alledag.
3. Het optimaliseren van het De patiënt bereikt het gewenste niveau van belastbaarheid, ofwel de
inspanningsvermogen belastbaarheid van de patiënt verbetert zodanig dat hij kan functioneren op
het gewenste of haalbare niveau tijdens algemene dagelijkse
levensverrichtingen, werk, sport en/of hobby
4. Het beoefenen van De fysiotherapeut kan veranderingen van het inspanningsvermogen
diagnostiek evalueren in de tijd en vaststellen wat de samenhang is tussen de klachten
en de objectiveerbare afwijkingen.
5. Het overwinnen van angst De patiënt krijgt ervaring met beweging, waardoor de angst voor
voor lichamelijke inspanning inspanning vermindert, zowel tijdens als na de hartrevalidatie (en de kans
op werkhervatting toeneemt).
6. Het De patiënt ontwikkelt plezier in bewegen. De fysiotherapeut begeleidt de
ontwikkelen/onderhouden van patiënt in het thuis actief zijn. Dit vermindert de risicofactor ‘inactieve
een lichamelijk actieve leefstijl leefstijl’. De patiënt leert om beweegactiviteiten te integreren in zijn
dagelijks leefpatroon.
Het streven is dat de patiënt de activiteiten als een vaste gewoonte gaat
ervaren, zodat hij daarmee doorgaat in fase III.
FYSIEKE ACTIVITEIT: EXERCISE BASED REHABILITATION
4
HENS
1
,CARDIALE KINESITHERAPIE
INLEIDING
CORONAIR LIJDEN
Ischaemische hartaandoeningen worden meestal veroorzaakt door levensstijl gerelateerde atherosclerose
Aderverkalking is een zwelling in de bloedvatwand tgv ophoping van
cholesterol en dode witte bloedcellen
Wanneer er een slagaderverkalking is in het hart zal dit ook zo zijn in elk
bloedvat in het lichaam
Hartkransslagader is aangedaan
Te weinig zuurstof, vooral wanneer hart sneller moet pompen
1. Binnenbekleding bloedvat
2. Ophoping van cholesterol, vet, dode WBC
3. Verkalkte kern
4. Bindweefsellaag
5. Spierlaag
RISICOFACTOREN
= Combinatie van factoren die worden geassocieerd met verhoogd risico op cardiovasculaire, ischemische
aandoening
Mannen ≥45j
Vrouwen ≥ 55j
Leeftijd Het verschil hierin komt doordat vrouwen meestal pas na de menopauze
cardiovasculaire klachten krijgen want hiervoor hadden ze een hormonale bescherming
tegen ischemische aandoeningen
Geslacht Prevalentie mannen > prevalentie vrouwen
CHD in eerste graad mannen < 55j, vrouwen < 65j
Familiaal
Problemen wanneer vader problemen had < 55j of wanneer moeder < 65j
LDL > 100 mg.dl-1
Dyslimidemie HDL < 40 mg.dL-1 (Opm: HDL > 60 mg.dL-1 = negatieve risicofactor!)
2 verschillende cholesterol waardes
BP ≥ 140/90 mm Hg
Hypertensie
Of anti- hypertensieve medicatie
Roken
Diabetes
Overgewicht: BMI > 25
Obesitas: BMI > 30
Metabool syndroom. = clustering risicofactoren
3 van de volgende
Obesitas *MO: mannen > 102 cm, vrouwen> 88 cm
*SBD≥130 mm Hg, DBD ≥ 85 mm Hg
*Trigl > 150 mg.dL-1
*HDL: mannen < 40 mg.dL-1, vrouwen < 50 mg.dL-1
*fasting glucose in blood ≥ 100 mg.dL-1
Sedentaire
levensstijl
Depressie
Type D persoonlijkheid (negatieve affectiviteit + sociale inhibitie)
Psychosociaa
Stress kan atherosclerose in de hand werken; vooral door de vasoconstrictie belang
l
van goed luisteren naar de patiënt en evt. doorsturen naar een psycholoog
BD↑, HR ↑, vasoconstrictie bij endotheliale dysfunctie
2
,HARTFALEN
Bij hartfalen kan het hart niet op voldoende wijze bloed rondpompen om het lichaam normaal te laten
functioneren
Symptomen: Moeheid, Kortademigheid, Gewichtstoename, Zwelling van de enkels, Frequent ‘s nachts opstaan
om te plassen, Vol gevoel in de bovenbuik, Opgezette buik die pijnlijk en gevoelig is, Verminderde eetlust,
Prikkelhoest, Overdag minder plassen
Systolisch hartfalen: probleem bij uitstootfase
- Symptomen HF bij verminderde ejectiefractie (LVEFLVEF>40%
Diastolisch hartfalen: probleem bij vullingsfase
- Symptomen HF bij bewaarde LVEF = HFpEF
Oorzaken:
Ischemie: één of meerdere infarcten
Langdurig verhoogde bloeddruk
Gestoorde klepwerking
Ritmeproblematiek
Na chemotherapie, toxiciteit
Ideopatisch
Viraal
Erfelijk
MULTIDISCIPLINAIRE BENADERING VAN DE HARTPATIËNT EN RISICOFACTOREN
VOEDING
Energie opname vs. energie verbruik
“Minder” consumeren van
Verzadigde vetzuren
Transvetzuren
Caloriedense voedingsmiddelen, kant-en-klaar gerechten
Alcohol
“Meer” consumeren van
Groenten en fruit
Noten, zaden, vette vis: in proportie
VETTEN: BELANG SATINES BIJ HARTPATIËNTEN
Statines verlagen het cholesterolgehalte in het bloed met 25-45% door het remmen van de aanmaak van
cholesterol in de lever.
Bij patiënten die reeds gekend zijn met kransslagaderlijden, wordt het doorgaans toegevoegd aan de therapie
(ongeacht het cholesterolniveau). Bij hartpatiënten streeft men naar een LDL-C van 70 mg/dl.
Bijwerkingen: spierpijnen of -krampen, die van voorbijgaande aard kunnen zijn., Maag- en darmklachten,
Vermoeidheid, Hoofdpijn, Duizeligheid
Meest voorkomende stof- en merknamen:
Atorvastatine (Atorvastatine ®, Lipitor ®, Totalip ®)
Simvastatine (Simvastatine ®, Cholemed ®, Zocor ®)
Rosuvastatine (Crestor ®)
Pravastatine (Pravastatine ®, Prareduct ®)
SOCIALE OF PSYCHOLOGISCHE ONDERSTEUNIG/INTERVENTIES/ROOKSTOP
3
, (Tijdelijke) arbeidsongeschiktheid, (deeltijdse) werkhervatting
Interventie bij angststoornissen
Herwinnen emotioneel evenwicht (binnen relatie, gezin, sociale omgeving, werk, …)
Leren omgaan met de hartziekte
Therapietrouwheid
Rookstop
…
Wanneer iemand bv is neergevallen na een inspanning kan hij zeer angstig zijn om terug opnieuw inspanningen
te doen.
Defibrillator fouten waarbij het toestel onnodige schokken toedient bv bij een inspanning patiënt gaat
mentale problemen ontwikkelen voor het toestel
FYSIEKE ACTIVITEIT
Doelen Omschrijving
1. Het leren kennen van de De patiënt kan in zijn dagelijks leven zelfstandig omgaan met zijn eigen
eigen fysieke grenzen fysieke grenzen. Door de patiënt te confronteren met zijn objectieve en
subjectieve grenzen leert de patiënt wat zijn fysieke belastbaarheid is,
ofwel wat zijn fysieke grenzen zijn
2. Het leren omgaan met De patiënt kan in verschillende beweginssituaties en tijdens diverse vormen
fysieke beperkingen van belasting omgaan met zijn eigen fysieke beperkingen.
Door de patiënt te confronteren met zijn fysieke beperkingen leert de
patiënt met deze beperkingen omgaan. Dit doel kan alleen worden bereikt
als de patiënt komt tot acceptatie van de situatie. De dosering van de
bewegingsbelasting gaat in samenspraak met de patiënt.
Actieve betrokkenheid is gewenst om deze dosering te vertalen naar de
praktijk van alledag.
3. Het optimaliseren van het De patiënt bereikt het gewenste niveau van belastbaarheid, ofwel de
inspanningsvermogen belastbaarheid van de patiënt verbetert zodanig dat hij kan functioneren op
het gewenste of haalbare niveau tijdens algemene dagelijkse
levensverrichtingen, werk, sport en/of hobby
4. Het beoefenen van De fysiotherapeut kan veranderingen van het inspanningsvermogen
diagnostiek evalueren in de tijd en vaststellen wat de samenhang is tussen de klachten
en de objectiveerbare afwijkingen.
5. Het overwinnen van angst De patiënt krijgt ervaring met beweging, waardoor de angst voor
voor lichamelijke inspanning inspanning vermindert, zowel tijdens als na de hartrevalidatie (en de kans
op werkhervatting toeneemt).
6. Het De patiënt ontwikkelt plezier in bewegen. De fysiotherapeut begeleidt de
ontwikkelen/onderhouden van patiënt in het thuis actief zijn. Dit vermindert de risicofactor ‘inactieve
een lichamelijk actieve leefstijl leefstijl’. De patiënt leert om beweegactiviteiten te integreren in zijn
dagelijks leefpatroon.
Het streven is dat de patiënt de activiteiten als een vaste gewoonte gaat
ervaren, zodat hij daarmee doorgaat in fase III.
FYSIEKE ACTIVITEIT: EXERCISE BASED REHABILITATION
4
