Probleem 4. Being Good At Something
Experts en novieten verschillen vaak zowel kwantitatief (hoeveel ze weten) als kwalitatief
(wat ze weten). Volgens de traditionele benadering van cognitieve groei, weten expert op een
bepaald gebied meer dan novieten (veel feiten weten). De cognitive-change benadering zegt
echter dat experts niet alleen meer kennis hebben op een bepaald gebied, maar ook dat de
kennis die experts bezitten kwalitatief verschilt van de kennis van novieten (expert is niet
alleen sneller in oplossen van probleem doordat hij meer feiten kent, maar verwerkt
informatie ook op een andere manier. Kennis bestaat uit meerdere elementen. Zo heb je:
- Decleratieve kennis: weten welke formules nodig zijn, de kennis om kaart te lezen.
- Procedural kennis: daadwerkelijk gebruiken van formules, daadwerkelijk kaart lezen.
- Meta-cognitieve kennis: ik ben niet goed in wiskunde.
(reflecteren op kennis en/of prestatie)
Probleempresentatie is hoe je een probleem voorstelt: waarop je let bij een probleem.
Probleempresentatie bestaat uit domeinkennis en algemene kennis. Domeinkennis is kennis
over specifieke domein, bijv. wiskunde). Algemene kennis is kennis die niet gelinkt is aan
een specifiek domein. Omdat general knowledge bestaat uit kennis die voor bijna elke taak
gebruikt kan worden, kun je general knowledge zien als aanvullend voor domeinkennis.
Voorbeelden van general knowledge die gebruikt kan worden in vele situaties zijn
- Het declaratieve netwerk wat wordt gerepresenteerd in onze vocabulaire, kennis van
lopende zaken (current affairs), en historische kennis.
- De procedurele kennis om te kunnen spreken, wiskunde te doen, en voor het op gang
houden van een conversatie.
- De meta-cognitieve vaardigheden die we gebruiken in veel cognitieve taken.
Om problemen effectief op te lossen, zijn zowel algemene kennis als domeinkennis nodig.
Wanneer we veel training krijgen, of jaren op school doorbrengen, kan het soms toch erg lang
duren voor we expertise vertonen in een bepaald gebied. Een reden hiervoor is dat het
aanleren van kennis die je nodig hebt om een domein onder de knie te krijgen, vaak
stilzwijgend naar binnen sluipt. (Ook al heb je veel kennis over je moedertaal, is het toch
moeilijk uit te leggen wat je er precies wat weet wanneer iemand het je vraagt.)
Kenmerken experts:
- Experts blinken uit in hun eigen domein. Op andere domeinen presteren ze even goed
als novieten dat doen.
- Experts verwerken informatie in grote eenheden. Dit door informatie te chunken; af te
brokkelen in grotere herkenbare eenheden dan dat novieten zouden doen.
- Experts zijn sneller dan novieten in het verwerken van betekenisvolle informatie
doordat experts sneller zijn in het opzoeken en representeren van problemen. doordat
experts meer ervaring hebben, en bijv. gelijksoortige problemen voor zich kunnen
halen, weten ze sneller welke strategie te gebruiken.
- Experts kunnen meer informatie in hun korte termijn geheugen en lange termijn
geheugen vast houden. Ze zijn sneller en beter in het oplossen van problemen omdat
1