H8. Bewegingsleer
1. Gravitatiekracht
De wet van de universe zwaartekracht van Newton (= de gravitatiekracht):
➔ De gravitatieconstante (G) = 67 . 10-12 Nm2.kg2
➔ De valversnelling van de aarde (g) = 9,81 m/s2 of N/kg
➔ De wet zegt dat 2 puntmassa’s (m1 en m2) een aantrekkingskracht t.o.v. elkaar gaan
uitoefenen
→ Die aantrekkingskracht is evenredig met het product van de massa’s en omgekeerd
evenredig met het kwadraat van de afstand tussen beide massa’s
➔ Bij puntmassa’s wordt het volume volledig genegeerd, de massa wordt in 1 punt gestoken
→ Bij onregelmatige voorwerpen zoals een bol
➔ Dus tussen 2 voorwerpen met een bepaalde massa heerst een bepaalde aantrekkingskracht
die kan worden berekend met de Wet van de universele zwaartekracht van Newton
Alle voorwerpen op de aarde worden aangetrokken tot het massamiddelpunt van de aarde
→ De valversnelling (g) is groot genoeg om kleine deeltjes van elkaar te scheiden
2. Sedimentatie
Sedimentatie is eigenlijk het zinken van materialen naar de bodem
→ De gravitatiekracht speelt hierbij een grote rol
Erytrocytbezinkingssnelheid (BSE) of bloedsedimentatie = de snelheid (mm/uur) waarmee de rode
bloedcellen in een buisje bloed onder invloed van de zwaartekracht naar beneden zakken
➔ Het is een proces dat spontaan gebeurd
➔ Toepassingen:
▪ Als je een bloedtube met antistollingsmiddel een tijdje laat staan, zullen er na
verloop van tijd 3 lagen verschijnen: onderaan RBC, bovenaan plasma en ertussen
een laagje WBC
▪ Livores mortis (lijkvlekken) ontstaan door bloedsedimentatie → als het hart stopt
met werken zakken alle RBC naar de bodem en dit zorgt voor paarse/rode vlekken
door opeenstapeling van RBC
De sedimentatiesnelheid van een bolvormig deeltje in een vloeistof kan je berekenen met de Wet
van Stokes
➔ F(b) = de opwaartse stuwkracht (archimedes) = het gewicht van de verplaatste vloeistof
= g . V . ρmedium
➔ F(d) = de wrijvingskracht = 6 . π . η . r . v
➔ F(g) = de zwaartekracht = g . m = g . V . ρdeeltje
➔ Bovenstaande krachten vormen samen de Wet van Stokes:
➔ Diameter (d) in m
➔ ∆ρ in kg/m3
➔ g in m/s2
➔ η in Pa.s
➔ De eenheid is m/s
1. Gravitatiekracht
De wet van de universe zwaartekracht van Newton (= de gravitatiekracht):
➔ De gravitatieconstante (G) = 67 . 10-12 Nm2.kg2
➔ De valversnelling van de aarde (g) = 9,81 m/s2 of N/kg
➔ De wet zegt dat 2 puntmassa’s (m1 en m2) een aantrekkingskracht t.o.v. elkaar gaan
uitoefenen
→ Die aantrekkingskracht is evenredig met het product van de massa’s en omgekeerd
evenredig met het kwadraat van de afstand tussen beide massa’s
➔ Bij puntmassa’s wordt het volume volledig genegeerd, de massa wordt in 1 punt gestoken
→ Bij onregelmatige voorwerpen zoals een bol
➔ Dus tussen 2 voorwerpen met een bepaalde massa heerst een bepaalde aantrekkingskracht
die kan worden berekend met de Wet van de universele zwaartekracht van Newton
Alle voorwerpen op de aarde worden aangetrokken tot het massamiddelpunt van de aarde
→ De valversnelling (g) is groot genoeg om kleine deeltjes van elkaar te scheiden
2. Sedimentatie
Sedimentatie is eigenlijk het zinken van materialen naar de bodem
→ De gravitatiekracht speelt hierbij een grote rol
Erytrocytbezinkingssnelheid (BSE) of bloedsedimentatie = de snelheid (mm/uur) waarmee de rode
bloedcellen in een buisje bloed onder invloed van de zwaartekracht naar beneden zakken
➔ Het is een proces dat spontaan gebeurd
➔ Toepassingen:
▪ Als je een bloedtube met antistollingsmiddel een tijdje laat staan, zullen er na
verloop van tijd 3 lagen verschijnen: onderaan RBC, bovenaan plasma en ertussen
een laagje WBC
▪ Livores mortis (lijkvlekken) ontstaan door bloedsedimentatie → als het hart stopt
met werken zakken alle RBC naar de bodem en dit zorgt voor paarse/rode vlekken
door opeenstapeling van RBC
De sedimentatiesnelheid van een bolvormig deeltje in een vloeistof kan je berekenen met de Wet
van Stokes
➔ F(b) = de opwaartse stuwkracht (archimedes) = het gewicht van de verplaatste vloeistof
= g . V . ρmedium
➔ F(d) = de wrijvingskracht = 6 . π . η . r . v
➔ F(g) = de zwaartekracht = g . m = g . V . ρdeeltje
➔ Bovenstaande krachten vormen samen de Wet van Stokes:
➔ Diameter (d) in m
➔ ∆ρ in kg/m3
➔ g in m/s2
➔ η in Pa.s
➔ De eenheid is m/s
