Welzijn in beweging
Hoorcollege 1
Inleiding
Wat is welzijn? Hoe goed de levenskwaliteit van iemand is en wat je eraan kan doen om
deze te verbeteren. Je goed voelen op de plaats waar je je nu bevindt in het leven maar ook
fysiek op de plaats waar je je nu bevindt. Dit heeft een stuk te maken met de financiële
middelen maar niet volledig (Vb. minder vroeg les).
Welvaart =/= welzijn: Welvaar gaat over het financieel gedeelte van het leven. Hoe doen
we het op economisch vlak en staan we er financieel goed voor? Er zijn nog steeds veel
mensen die op financieel vak het moeilijker hebben maar nog steeds een goede welvaart
hebben. Het zijn dus geen definities van elkaar, ze staan los van elkaar.
Vlaanderen is over het algemeen een heel welvarend land. Daarom zou het toch logisch
zijn dat we ook een goede welvaart hebben? Maar toch hebben we een grote groep mensen
in Vlaanderen die een minder goede welvaart hebben.
o 10% van de Vlamingen is arm
o Er zijn verschillende psychische moeilijkheden
o Hoogste zelfmoordcijfer ter wereld (3 mensen per dag kiezen om uit het leven te
stappen)
o Werk heel belangrijk, vrije tijd is schaars goed. Als een overheid niet inzet op een
combinatie van werk en vrije tijd, beslissen heel veel mensen om niet meer te
werken. Want tegenwoordig zijn de meeste gezinnen tweeverdieners, dus kan een
ouder sneller beslissen om te stoppen met werken.
Welzijnsbeleid = belangrijk
o De minister van welzijn bepaald aan wat hoeveel geld wordt geïnvesteerd
o Uitgebreid variëteit aan maatregelen en doelen
o Grote hoeveelheid overheidsmiddelen
o Aantal organisaties en aantal werkenden
Welzijnsbeleid = complex
o Veelheid aan doelgroepen
o Veelheid aan overheden en overheidsdiensten
o Veelheid aan (semi)publieke en private organisaties
,Hoofdstuk 9
Complexe organisatie van en tussen verschillende bestuursniveaus in het welzijnsbeleid.
Multi-level governance
De complexe organisatie van en tussen de verschillende bestuursniveaus in het
welzijnsbeleid
1. Federaal
2. Regionaal
3. Lokaal
Elk niveau van de overheid doet iets over hetzelfde thema. Toch zijn deze niet allemaal
hetzelfde. Er zijn een aantal regels over wie wat mag doen.
Bestuursniveaus:
1. Federale staat (belastingen, leger, justitie, politie, financiën, sociale zekerheid,
buitenlandse zaken, volksgezondheid)
2. Gemeenschappen zijn persoonsgebonden (Onderwijs, cultuur, welzijn,
gezondheidszorg) en gewesten zijn plaatsgebonden (economie, tewerkstelling,
ruimtelijke ordening, landbouw, leefmilieu, infrastructuur, huisvesting, buitenlandse
handel, ontwikkelingssamenwerking)
3. Provincies
4. Gemeenten
Bevoegdheidsverdeling:
Federaal niveau
o Uitkeringen en fiscale voordelen
o Regels om welzijn van individuen beschermen/garanderen (Vb. Een werkgever kan
een zwangere vrouw niet ontslaan vanaf wanneer geweten is dat ze zwanger is en dit
aan haar werkgever heeft laten weten.)
o Ondersteuning voorzieningen
o Beheer aantal dienstverlenende organisaties
Regionaal niveau/gemeenschapsniveau
o Algemene regels voor bijstand
o Middelen om hulpverlening te verlenen
o Erkennen en inspecteren van organiserende actoren (Vb. Vlaamse overheid erkent
een organisatie als woonzorgcentrum want ze volgen de opgelegde regels op. Ze
gaan ze dan op regelmatige basis inspecteren om te kijken of ze deze regels blijven
opvolgen.)
o Rechtstreeks middelen verstrekken aan personen
, Lokaal niveau
o Wettelijk verplichte taken Taken die gemeenten moeten doen (Vb. verplicht een
leefloon uitkeren, het hebben van sociale woningen)
o Wettelijk geregelde taken Taken dat de overheid graag zou hebben dat
gemeenten doen maar ze zijn niet verplicht. Wanneer ze te taken uitvoeren, moeten
ze zich aan de opgelegde regels houden (Vb. woonzorgcentra, crèche)
o Optionele taken Taken die de gemeenten volledig zelf mogen kiezen of ze, ze doen
of niet. Wanneer ze de taken uitvoeren, mogen ze volledig kiezen op welke manier ze
dit doen. (Vb. warme maaltijden aan huis brengen, speelplein organiseren)
Het Vlaams niveau
11 beleidsdomeinen van de Vlaamse Overheid (Zie PPT voor schema, dit is niet vanbuiten te
leren voor examen)
Organisatie Vlaams Welzijnsbeleid
De minister staat vanboven doordat hij verantwoordelijk is voor alles wat er onder hem
op lage niveaus gebeurt.
Onder hem staat de beleidsraad, adviesraad en agentschappen.
Lokaal sociaal beleid
Elke stad en elke gemeente verplicht is door de Vlaamse overheid om een sociaal-lokaal
beleidsplan op te stellen. Waarbij ze zeggen waar ze de volgende vijf jaar aan gaan werken
om het welzijn te verhogen.
Hier is de gemeenteraad bij betrokken maar ook het vroege OCMW
Steeds meer in steden en gemeenten samenwerken met andere steden en gemeente om
welzijn te verhogen. Dit omdat ze het niet kunnen betalen en het goedkoper is wanneer ze
samenwerken.
Hoorcollege 1
Inleiding
Wat is welzijn? Hoe goed de levenskwaliteit van iemand is en wat je eraan kan doen om
deze te verbeteren. Je goed voelen op de plaats waar je je nu bevindt in het leven maar ook
fysiek op de plaats waar je je nu bevindt. Dit heeft een stuk te maken met de financiële
middelen maar niet volledig (Vb. minder vroeg les).
Welvaart =/= welzijn: Welvaar gaat over het financieel gedeelte van het leven. Hoe doen
we het op economisch vlak en staan we er financieel goed voor? Er zijn nog steeds veel
mensen die op financieel vak het moeilijker hebben maar nog steeds een goede welvaart
hebben. Het zijn dus geen definities van elkaar, ze staan los van elkaar.
Vlaanderen is over het algemeen een heel welvarend land. Daarom zou het toch logisch
zijn dat we ook een goede welvaart hebben? Maar toch hebben we een grote groep mensen
in Vlaanderen die een minder goede welvaart hebben.
o 10% van de Vlamingen is arm
o Er zijn verschillende psychische moeilijkheden
o Hoogste zelfmoordcijfer ter wereld (3 mensen per dag kiezen om uit het leven te
stappen)
o Werk heel belangrijk, vrije tijd is schaars goed. Als een overheid niet inzet op een
combinatie van werk en vrije tijd, beslissen heel veel mensen om niet meer te
werken. Want tegenwoordig zijn de meeste gezinnen tweeverdieners, dus kan een
ouder sneller beslissen om te stoppen met werken.
Welzijnsbeleid = belangrijk
o De minister van welzijn bepaald aan wat hoeveel geld wordt geïnvesteerd
o Uitgebreid variëteit aan maatregelen en doelen
o Grote hoeveelheid overheidsmiddelen
o Aantal organisaties en aantal werkenden
Welzijnsbeleid = complex
o Veelheid aan doelgroepen
o Veelheid aan overheden en overheidsdiensten
o Veelheid aan (semi)publieke en private organisaties
,Hoofdstuk 9
Complexe organisatie van en tussen verschillende bestuursniveaus in het welzijnsbeleid.
Multi-level governance
De complexe organisatie van en tussen de verschillende bestuursniveaus in het
welzijnsbeleid
1. Federaal
2. Regionaal
3. Lokaal
Elk niveau van de overheid doet iets over hetzelfde thema. Toch zijn deze niet allemaal
hetzelfde. Er zijn een aantal regels over wie wat mag doen.
Bestuursniveaus:
1. Federale staat (belastingen, leger, justitie, politie, financiën, sociale zekerheid,
buitenlandse zaken, volksgezondheid)
2. Gemeenschappen zijn persoonsgebonden (Onderwijs, cultuur, welzijn,
gezondheidszorg) en gewesten zijn plaatsgebonden (economie, tewerkstelling,
ruimtelijke ordening, landbouw, leefmilieu, infrastructuur, huisvesting, buitenlandse
handel, ontwikkelingssamenwerking)
3. Provincies
4. Gemeenten
Bevoegdheidsverdeling:
Federaal niveau
o Uitkeringen en fiscale voordelen
o Regels om welzijn van individuen beschermen/garanderen (Vb. Een werkgever kan
een zwangere vrouw niet ontslaan vanaf wanneer geweten is dat ze zwanger is en dit
aan haar werkgever heeft laten weten.)
o Ondersteuning voorzieningen
o Beheer aantal dienstverlenende organisaties
Regionaal niveau/gemeenschapsniveau
o Algemene regels voor bijstand
o Middelen om hulpverlening te verlenen
o Erkennen en inspecteren van organiserende actoren (Vb. Vlaamse overheid erkent
een organisatie als woonzorgcentrum want ze volgen de opgelegde regels op. Ze
gaan ze dan op regelmatige basis inspecteren om te kijken of ze deze regels blijven
opvolgen.)
o Rechtstreeks middelen verstrekken aan personen
, Lokaal niveau
o Wettelijk verplichte taken Taken die gemeenten moeten doen (Vb. verplicht een
leefloon uitkeren, het hebben van sociale woningen)
o Wettelijk geregelde taken Taken dat de overheid graag zou hebben dat
gemeenten doen maar ze zijn niet verplicht. Wanneer ze te taken uitvoeren, moeten
ze zich aan de opgelegde regels houden (Vb. woonzorgcentra, crèche)
o Optionele taken Taken die de gemeenten volledig zelf mogen kiezen of ze, ze doen
of niet. Wanneer ze de taken uitvoeren, mogen ze volledig kiezen op welke manier ze
dit doen. (Vb. warme maaltijden aan huis brengen, speelplein organiseren)
Het Vlaams niveau
11 beleidsdomeinen van de Vlaamse Overheid (Zie PPT voor schema, dit is niet vanbuiten te
leren voor examen)
Organisatie Vlaams Welzijnsbeleid
De minister staat vanboven doordat hij verantwoordelijk is voor alles wat er onder hem
op lage niveaus gebeurt.
Onder hem staat de beleidsraad, adviesraad en agentschappen.
Lokaal sociaal beleid
Elke stad en elke gemeente verplicht is door de Vlaamse overheid om een sociaal-lokaal
beleidsplan op te stellen. Waarbij ze zeggen waar ze de volgende vijf jaar aan gaan werken
om het welzijn te verhogen.
Hier is de gemeenteraad bij betrokken maar ook het vroege OCMW
Steeds meer in steden en gemeenten samenwerken met andere steden en gemeente om
welzijn te verhogen. Dit omdat ze het niet kunnen betalen en het goedkoper is wanneer ze
samenwerken.
