Biologie samenvatting zenuwstelsel

Biologie thema 7: Coördinatie tussen prikkels en reactie, het zenuwstelsel
1) Van prikkel tot reactie
Prikkel-receptor-conductor-effector-reactie
-zenuwstelsel stuurt impulsen vanuit de receptoren naar de effectoren.
-bv: geur van uien die omgezet worden in impulsen en via het zenuwstelsel de traanklieren
bereiken.



2) Indeling van het zenuwstelsel
Het zenuwstelsel zorgt voor bewuste en onbewuste reacties op prikkels.

Bewuste reacties: animale zenuwstelsel -> verbindt de receptoren met
dwarsgestreepte spieren.

Onbewuste reacties: autonome zenuwstelsel -> werkt in op gladde spieren.
Kun je indelen in het orthosympatisch en parasympatisch zenuwstelsel.


AUTONOME ZENUWSTELSEL:
- Orthosympatisch zenuwstelsel
 Brengt lichaam in actieve toestand.
 Hartslag, bloedsomloop en ademhaling versnellen
 Remt spijsvertering af


- Parasympatisch zenuwstelsel
 Activeert de processen die het lichaam in rustfase brengt na een inspanning.
 Stimuleert de maagspieren om de vertering te bevorderen
 Vertraagt de hartslag, bloedsomloop en ademhaling


Indeling van het zenuwstelsel op basis van de LIGGING;
Centraal zenuwstelsel: Perifere zenuwstelsel:
1. Hersenen 1 Hersenzenuwen
2. Ruggenmerg 2 Ruggenmergzenuwen
3 Grensstreng
(zenuwen)




1

, Het zenuwstelsel bestaat uit zenuwen die op hun beurt opgebouwd zijn uit zenuwcellen
of neuronen. We hebben er zowat 100 miljard.
De meeste neuronen bevinden zich in de hersen en in het ruggenmerg (CZS).
-de schedel beschermt de hersenen
-de wervelkolom beschermt het ruggenmerg
De overige neuronen liggen meer aan de rand van het lichaam, in de periferie (PZS).
-die neuronen verbinden het CZS met elk deel van het lichaam
-receptoren <-> hersenen en ruggenmerg


- zenuwen die aankomen of vertrekken uit het ruggenmerg = ruggenmergzenuwen
- zenuwen die aankomen of vertrekken in de hersenen = hersenzenuwen
- aan beide kanten van de wervelkolom lopen strengen zenuwen met onder elkaar
gelegen zenuwknopen = de grensstrengen


3) Bouw en functie van het zenuwstelsel
- Het CZS : de hersenen
Ze zijn omgeven door 3 hersenvliezen waartussen er hersenvocht zit.
-> werkt als schokdemper en geeft samen met de schedel extra bescherming.
Diepe groeven in hersenoppervlak zorgen voor een oppervlaktevergroting.
-> bevordert de stofuitwisseling tussen hersenen en de haarvaten die zich in het
hersenoppervlak bevinden.




2