Werkcollege uitwerkingen (cijfer 7,5) Rechtsbescherming tegen de overheid (620223-B-6) 2022

Werkcollege RTO

Werkcollege 1: Het constitutionele kader van rechtsbescherming tegen de overheid
Vraag 1;
a. Landbouwvlieger-arrest: willekeurtoets
b.




Vraag 2:
a. Art. 112 lid 2 GW: ‘Geschillen die niet uit burgerlijke
rechtsbetrekkingen zijn ontstaan kunnen worden opgedragen aan de
rechterlijke macht of aan gerechten die niet tot de rechterlijke
macht behoren’
 Geschillen die verband houden met de uitoefening van een
publiekrechtelijke taak – publiekrechtelijke rechtsbetrekking (bv.
nemen van besluiten)
Wij hebben dat laatste strikt opgevat als uitoefening van een
publiekrechtelijke bevoegdheid en het oordeel daarover (in beginsel)
aan de bestuursrechter opgedragen
b. Bij de bestuurlijke discretie heeft een bestuursorgaan vrijheid in zijn
uitoefening. Er is vrijheid aan hem toegekend om in concrete
gevallen naar eigen inzicht te handelen. Rechterlijke toetsing houdt
in dat de rechter toetst of wetten al dan niet in overeenstemming
zijn met de (Grond)wet. De spanning die hiertussen kan ontstaan is
dat het bestuursorgaan met vrijheid gaat oordelen over zaken die
eigenlijk de rechter moet beoordelen op rechtvaardigheid, en niet
een bestuursorgaan.

Vraag 3:

,De gedachte is dat het bestuur is gelegitimeerd met de door de wetgever
toegekende bevoegdheid vooraf en door politieke controle en
verantwoording achteraf
De beslissingsruimte die aan het bestuur wordt toegekend is een politieke
speelruimte voor de invulling waarvan het bestuur het best is
gepositioneerd
Dit heeft geleid tot een terughoudende (ook wel: marginale) toetsing van
de uitoefening van bestuursbevoegdheden gericht op de buitengrenzen
van de bevoegdheid  afhankelijk van beslissingsruimte (o.a.
belangenafweging) aan bestuursorgaan gegeven
 Willekeur (Doetinchemse woonruimtevorderingsarrest 1949):
‘dat de vorderende autoriteit bij afweging van de in
aanmerking komende belangen in redelijkheid niet tot een
vordering heeft kunnen komen, en dus afweging van die
belangen geacht moet worden niet te hebben plaatsgehad’
 Détournement de pouvoir (= machtsafwending, verbod
voor bestuursorganen om bestuursbevoegdheden te gebruiken
voor een ander doel dan waarvoor ze gegeven zijn)

Vraag 4:
a. Bij Alcoholslot oordeelde de ABRvS dat het evenredigheidsbeginsel
mogelijk wordt.
b.


Werkcollege 2: Bestuursprocesrecht = LASTIG
 Bestuursrechters
- ABRvS: ze behandelen veel/rest
- De Centrale Raad van Beroep: behandeld sociaal recht (bv.
bijstand)
- College van Beroep voor het Bedrijfsleven: behandelen
economische zaken
- Belastingkamer (bij de HR)
 Je hebt ook bijzonder rechtsingangen (bv. voor het
vreemdelingenrecht moet je altijd in Den Haag zijn).

 Volgorde
- Bezwaar indienen
- Beroep bij rechtbank (bestuurskamer)
- Hoger beroep bij ABRvS

 Belanghebbende
- Slechts belanghebbende mogen alleen maar in beroep
- Relativiteitsvereiste geldt voor hen: de belangen die voor jou
gelden kom je op


Vraag 1:

, a. Art. 8:1 jo. Art. 1:2 Awb stellen dat iemand belanghebbende is voor
degene wiens belang rechtstreeks bij het besluit is betrokken. Van
Dam woont ten zuiden van de plas dus is hij eigenlijk direct
belanghebbende. Hij stelt overlast te ondervinden en hij vreest voor
de natuurwaarden.
Van Dam is dus belanghebbende, ondanks de betogingen van Air
Events dat de gemeten geluidsniveaus niet te hoog zijn.
- OPERA-criteria (art. 1:2 Awb): objectief, persoonlijk, eigenbelang,
rechtstreeks, actueel
 Objectief: het geluidsniveau is te meten (dus vast te stellen
met feiten & meetbaar)
 Persoonlijk: Van Dam woont dicht bij het evenement en hij
hoort de muziek dus hij heeft een persoonlijk belang (ABRvS
Gevolgen van enige betekenis = het moet gaan over gevolgen
die je kan waarnemen en betekenis hebben).
 Eigenbelang: Van Dam komt voor zijn eigen belang op
(advocaat kan zich laten machtigen om op te komen voor zijn
cliënt)
 Rechtstreeks: er moet een causaal verband zijn tussen het
besluit en de belangen van Van Dam
 Actueel: het belang speelt zich nu af (niet ver in het verleden
of toekomst)
 Aan alle 5 de vereiste moet voldaan zijn (cumulatief) voor het
zijn van een belanghebbende.
 ALTIJD de OPERA-criteria uitwerken bij een vraag over
belanghebbendheid

b. Procesbelang: het belang dat je hebt bij de uitkomst van het
proces. Het evenement heeft al plaatsgevonden. Van Dam heeft al
overlast ondervonden. Van Dam heeft dus niet meer echt een
procesbelang. Van Dam zou eventueel een schadevergoeding
kunnen claimen. Er blijkt uit de casus echter schade die Van Dam
heeft ondervonden, dus hij zal niet snel schadevergoeding krijgen.
Het procesbelang dat Van Dam nog een beetje heeft, is dat het
festival elk jaar terugkeert (restbelang voor Van Dam).

Vraag 2:
Art. 6:20 lid 1 Awb: bestuursorgaan is alsnog verplicht een besluit te
nemen na het niet-tijdig nemen van een besluit op bezwaar, tenzij het
procesbelang vervalt.
Art. 6:20 lid 3 Awb: tenzij je geheel gelijk hebt gekregen, is het beroep ook
gericht tegen het besluit
Art. 6:20 lid 5 Awb: de restcategorie  een rechter mag o.g.v. dit artikel
zeggen dat ondanks dat het procesbelang is vervallen, maar u wel schade
hebt geleden. Dat je dan schadevergoeding kan krijgen
- ABRvS Brummense Elzenbos:
Van Dam heeft geen echte schade geleden dus hij zou geen
schadevergoeding kunnen krijgen

Vraag 3: