Leeruitkomst 2.4 - Basiskennis van het beroep 2B, anatomie en fysiologie
College 25: voortplanting (compendium hoofdstuk 9)
Overzicht van voortplanting
Gonaden (voortplantingsorganen)
- Man: Testes
- Vrouw: Ovaria
Gameten (voortplantingscellen)
- Man: spermacellen
- Vrouw: eicellen
Bevruchting
- Versmelting van mannelijke met vrouwelijke voortplantingscel
- Zygote (bevruchte eicel)
Voortplantingsorganen bij de man
• Testes (zaadballen)
• Epididymis (bijbal)
• Ductus deferens (zaadleider)
• Ejaculatiekanaal
• Accessoire organen
Zaadblaasjes
Prostaatklier
Cowperklier
• Zaadvocht
Het voortplantingsstelsel van de man
,Testes (ballen)
Primaire geslachtsorganen bij de man.
Vorming van spermacellen
Hangen in het scrotum (vlezige buidel).
Scrotum hangt aan de perineum.
Scrotum bevat twee holten met elk 1 testis.
Scrotum bestaat uit een dunne huidlaag die glad spierweefsel bevat -
rimpelige oppervlak van het scrotum.
M. cremaster tillen testes naar lichaam toe. (dikke spierlaag)
Testis is verpakt in een vezelig kapsel: tunica albuginea.
Tussenschotten (septa) verdelen de testes in lobjes.
Testiskanaaltjes in lobjes produceren spermacellen.
Interstitiële cellen omringen de testis kanaaltjes:
◼ Produceren testosteron.
◼ Spermatogenese. (= vorming van spermacellen)
Testiskanaaltjes
Bevatten spermatogonia
Stamcellen voor spermatogenese.
Bevatten sertolicellen
Steunen en bevorderen de spermatogenese.
Leveren voedingsstoffen.
Scrotum, testes en testiskanaaltjes
,Spermatogenese
Mitose, meiose en spermiogenese.
Mitose:
Mitotische deling van spermatogonia (stamcellen)
Gedurende het gehele volwassen leven.
Dochtercellen ontwikkelen zich tot spermatocyten.
Spermatocyten = 46 chromosomen.
Meiose
Speciale vorm van celdeling waarbij de gameten worden gevormd.
Half zoveel chromosomen: 23 chromosomen.
Spermatiden
Spermiogenese
Spermatiden rijpen uit tot spermacellen
Mitose: somatische celdeling, uit de moedercel ontstaan twee identieke dochtercellen
(diploïd), 46 chromosomen of 23 paar.
Meiose: twee fasen: uit 1 dochtercel of 1 spermatocyt worden 4 spermatiden gevormd met
elk 23 chromosomen (haploid).
• Fase 1: verdubbelt de primaire spermatocyt het aantal chromosomen tot 46 paar of
92 chromosomen (tetrade). Deze primaire spermatocyt deelt in twee secundaire
spermatocyten met elk 46 chromosomen of 23 paar.
• Fase 2: 1 secundaire spermatocyt deelt in twee spermatiden met elk 23
chromosomen. Uit twee secundaire spermatocyten ontstaan vier spermatiden met
elk 23 chromosomen. Haploïd.
Spermatogenese
Spermiogenese: Elke spermatide rijpt uit tot een volwassen spermacel of spermatozoon.
• Duur van de gehele spermatogenese is 9 weken.
• Sertolicellen ondersteunen de spermatogenese. (Leveren voedingsstoffen)
• Interstitiele cellen leveren testosterone.
, Spermacel
• Kop
Bevat celkern en chromosomen.
Uiteinde van de kop bevat het acrosoom.
Acrosoom bevat enzymen die noodzakelijk zijn voor de bevruchting.
• Middelste gedeelte
Bevat alleen mitochondriën en leveren ATP voor de beweeglijkheid van de staart.
Haalt energie uit de omgeving (vloeistof).
Geen andere organellen.
• Staart
Zweept de spermacel voort
Het voortplantingsstelsel van de man
Meiose produceert gameten die de helft van het aantal chromosomen in lichaamscellen
bevatten. Voor elke cel die meiose ondergaat, produceren de testes vier spermacellen, terwijl
de ovaria slechts één eicel produceren.
Epididymis – bijbal
• Spermacellen in de holte van testiskanaaltjes zijn nog niet volledig uitgerijpt
en zijn nog niet in staat tot bevruchting.
• Spermacellen worden via vloeistofstromingen vanuit de testisholte naar de
epididymis gebracht.
• Langwerpige buis van 7 meter lang die gekronkeld en opgerold is.
• In de epididymis:
Spermacellen uitrijpen
Recyclingcentrum <> beschadigde spermacellen opruimen
Aanpassen van de vloeistof in de testiskanaaltjes.
College 25: voortplanting (compendium hoofdstuk 9)
Overzicht van voortplanting
Gonaden (voortplantingsorganen)
- Man: Testes
- Vrouw: Ovaria
Gameten (voortplantingscellen)
- Man: spermacellen
- Vrouw: eicellen
Bevruchting
- Versmelting van mannelijke met vrouwelijke voortplantingscel
- Zygote (bevruchte eicel)
Voortplantingsorganen bij de man
• Testes (zaadballen)
• Epididymis (bijbal)
• Ductus deferens (zaadleider)
• Ejaculatiekanaal
• Accessoire organen
Zaadblaasjes
Prostaatklier
Cowperklier
• Zaadvocht
Het voortplantingsstelsel van de man
,Testes (ballen)
Primaire geslachtsorganen bij de man.
Vorming van spermacellen
Hangen in het scrotum (vlezige buidel).
Scrotum hangt aan de perineum.
Scrotum bevat twee holten met elk 1 testis.
Scrotum bestaat uit een dunne huidlaag die glad spierweefsel bevat -
rimpelige oppervlak van het scrotum.
M. cremaster tillen testes naar lichaam toe. (dikke spierlaag)
Testis is verpakt in een vezelig kapsel: tunica albuginea.
Tussenschotten (septa) verdelen de testes in lobjes.
Testiskanaaltjes in lobjes produceren spermacellen.
Interstitiële cellen omringen de testis kanaaltjes:
◼ Produceren testosteron.
◼ Spermatogenese. (= vorming van spermacellen)
Testiskanaaltjes
Bevatten spermatogonia
Stamcellen voor spermatogenese.
Bevatten sertolicellen
Steunen en bevorderen de spermatogenese.
Leveren voedingsstoffen.
Scrotum, testes en testiskanaaltjes
,Spermatogenese
Mitose, meiose en spermiogenese.
Mitose:
Mitotische deling van spermatogonia (stamcellen)
Gedurende het gehele volwassen leven.
Dochtercellen ontwikkelen zich tot spermatocyten.
Spermatocyten = 46 chromosomen.
Meiose
Speciale vorm van celdeling waarbij de gameten worden gevormd.
Half zoveel chromosomen: 23 chromosomen.
Spermatiden
Spermiogenese
Spermatiden rijpen uit tot spermacellen
Mitose: somatische celdeling, uit de moedercel ontstaan twee identieke dochtercellen
(diploïd), 46 chromosomen of 23 paar.
Meiose: twee fasen: uit 1 dochtercel of 1 spermatocyt worden 4 spermatiden gevormd met
elk 23 chromosomen (haploid).
• Fase 1: verdubbelt de primaire spermatocyt het aantal chromosomen tot 46 paar of
92 chromosomen (tetrade). Deze primaire spermatocyt deelt in twee secundaire
spermatocyten met elk 46 chromosomen of 23 paar.
• Fase 2: 1 secundaire spermatocyt deelt in twee spermatiden met elk 23
chromosomen. Uit twee secundaire spermatocyten ontstaan vier spermatiden met
elk 23 chromosomen. Haploïd.
Spermatogenese
Spermiogenese: Elke spermatide rijpt uit tot een volwassen spermacel of spermatozoon.
• Duur van de gehele spermatogenese is 9 weken.
• Sertolicellen ondersteunen de spermatogenese. (Leveren voedingsstoffen)
• Interstitiele cellen leveren testosterone.
, Spermacel
• Kop
Bevat celkern en chromosomen.
Uiteinde van de kop bevat het acrosoom.
Acrosoom bevat enzymen die noodzakelijk zijn voor de bevruchting.
• Middelste gedeelte
Bevat alleen mitochondriën en leveren ATP voor de beweeglijkheid van de staart.
Haalt energie uit de omgeving (vloeistof).
Geen andere organellen.
• Staart
Zweept de spermacel voort
Het voortplantingsstelsel van de man
Meiose produceert gameten die de helft van het aantal chromosomen in lichaamscellen
bevatten. Voor elke cel die meiose ondergaat, produceren de testes vier spermacellen, terwijl
de ovaria slechts één eicel produceren.
Epididymis – bijbal
• Spermacellen in de holte van testiskanaaltjes zijn nog niet volledig uitgerijpt
en zijn nog niet in staat tot bevruchting.
• Spermacellen worden via vloeistofstromingen vanuit de testisholte naar de
epididymis gebracht.
• Langwerpige buis van 7 meter lang die gekronkeld en opgerold is.
• In de epididymis:
Spermacellen uitrijpen
Recyclingcentrum <> beschadigde spermacellen opruimen
Aanpassen van de vloeistof in de testiskanaaltjes.
