Paragraaf 11.1 – pubertijd.
verschillen tussen jongens en meisjes. Alle kenmerken waarin meisjes en jongens verschillen heten
geslachtskenmerken. De primaire geslachtskenmerken zijn vanaf de geboorte al zichtbaar: penis en
balzak en de schaamlippen. Tot c.a. 10 jaar is er geen verschil tussen jongen en meisje maar in de
puberteit veranderd dat. de dingen die er in deze tijd veranderen heten secundaire
geslachtskenmerken. Dit kan de lengte zijn, ongesteldheid of groei zaadballen, borstgroei of
penisgroei en begin schaamhaar. Naast lichamelijke verschillen zijn er ook verschillen in kleding,
gedrag, denken en doen. Dit zijn de tertiaire geslachtskenmerken.
Ontstaan veranderingen puberteit. De veranderingen in de puberteit ontstaan onder invloed van
regelstoffen of hormonen. Deze worden gemaakt in hormoonklieren. Een belangrijke is de hypofyse,
een klein orgaantje onder aan de hersenen. Deze geeft een aantal verschillende hormonen af aan je
bloed. één hiervan zorgt aan het begin van de puberteit voor de productie van geslachtshormonen.
Bij jongens maken de zaadballen dit, bij de meisjes de eierstokken. De geslachtshormonen zorgen
voor de secundaire geslachtskenmerken. Het moment waarop de hypofyse het afgeven van de
geslachtshormonen laat beginnen is niet bij iedereen gelijk. Ook de tertiaire ontwikkelingen gaan
snel. De verschillen in kleding, gedrag en denken word groter.
Wat veranderd er in de puberteit. In de puberteit krijg je een groeispurt. Hierna beweeg je vaak wat
slungelig omdat je spieren later gaan groeien dan je botten. Direct na de groeispurt zijn je spieren
nog niet sterk genoeg voor je langere armen en benen.
door verstopte talgklieren kun je jeugdpuistjes krijgen: acne. Je zweet gaat ook meer ruiken. Meisjes
worden ongesteld en jongens krijgen zaadlozing. Vanaf dit moment zou je kinderen kunnen krijgen.
Verschillende levensfase. Een mensen leven bestaat uit een aantal levensfasen. Baby, peuter,
kleuter, kind, puber, volwassene en oudere. In elke fase vindt een ontwikkeling plaats:
1. Lichamelijke ontwikkelingen: groei en verandering van het lichaam. Zie boek voor afbeelding. Je
spieren zijn pas helemaal ontwikkeld als je volwassen bent. Naarmate je ouder word neemt het weer
af. doordat je lichaam veranderd kun je gedurende levensfasen ook andere dingen als lopen en
fietsen.
2. Geestelijke ontwikkelingen: groei van ontwikkeling in wat je met je verstand kunt en doet: lezen
en praten. Maar ook zelfstandig kunnen zorgen voor anderen.