REUMATOÏDE ARTRITIS = inflammatoire gewrichtsaandoening (prototype)
1. KENMERKEN
Inflamm. pijn (<-> mechanische pijn)
- Nachtelijke pijn slapen goed in, maar w wakker in 2e helft vd nacht
- Ochtend stramheid beterend in de loop van de dag
Polyarticulair (>5)
Symmetrisch
± Extra-articulair lijden (systeemlijden)
Potentieel elk groot gewricht maar vnl. handen en voeten (NOOIT DIP’s)
NIET axiaal (m.u.v. C1-C2 )
klinisch belang bij anesthesie (hyperextensie)
Destructief met deformatie (indien onbehandeld leidt destructie tot deformatie)
<-> SpA: destructie + nieuwe botvorming ankylosering
2. EPIDEMIOLOGIE
Prevalentie 0.8-1%
V>M
Elke leeftijd maar piek 5e – 6e decade (40-50j) rond MP
3. KLINIEK
CASUS 1 – Eveline 45 jaar
2007 operatie carpaal tunnel links, 2008 operatie carpaal tunnel rechts, 2009-2012 herhaalde IA
infiltraties. Recent toenemende pijn en zwelling t.h.v polsen, handen en voeten. RX toont erosie MTP V
gewrichten bilateraal.
Erosie metatarsaal 5 bilateraal is een laattijdig fenomeen. RA t.h.v. de voeten gebeurt heel
typisch op MTP V, want dit is een aanhechting voor heel wat pezen. Bilateraal carpaal tunnel
syndroom altijd denken aan RA!!!
CASUS 2 – Lut 25 jaar
Nooit gewrichtsklachten tot 4 weken geleden. Crescendo pijn en zwelling handen, polsen, knieën sedert
4 weken. Positief voor Anti-CCP antistoffen.
Positiviteit voor anti-CCP is een sterke aantoner voor RA.
Synovitis retentie
Opvallende zwelling van de PIP gewrichten
Voelt aan als een soort ballon gevuld met water,
als je langs een kant duwt, dan voel je dat aan de
andere kant.
<-> artrose: harde zwelling, precies bot
, VAN GEWRICHTSZWELLING TOT GEWRICHTSDEFORMATIE
Aantal karakteristieken die eigenlijk illustreren dat dit geen zuivere gewrichtsaandoening is; maar bij
sommige mensen wel degelijk systemische ontsteking geeft. RA is dus geen zuivere ziekte, maar eerder
algemeen systeemlijden!
HAND DEFORMATIES
ULNAIRE VINGERDEVIATIE KNOOPSGAT DEFORMATIE
ZWANENHALS DEFORMATIE 90° / 90° DEFORMATIE DUIM
+ Carpaal tunnel syndroom + tenovaginitis & springvinger + peesruptuur (Malletvinger)
VOET DEFORMATIES
PES PLANOVALGUS (platvoet) HALLUX VALGUS
+ Hamertenen + plantaire luxatie metatarsaalkoppen
1. KENMERKEN
Inflamm. pijn (<-> mechanische pijn)
- Nachtelijke pijn slapen goed in, maar w wakker in 2e helft vd nacht
- Ochtend stramheid beterend in de loop van de dag
Polyarticulair (>5)
Symmetrisch
± Extra-articulair lijden (systeemlijden)
Potentieel elk groot gewricht maar vnl. handen en voeten (NOOIT DIP’s)
NIET axiaal (m.u.v. C1-C2 )
klinisch belang bij anesthesie (hyperextensie)
Destructief met deformatie (indien onbehandeld leidt destructie tot deformatie)
<-> SpA: destructie + nieuwe botvorming ankylosering
2. EPIDEMIOLOGIE
Prevalentie 0.8-1%
V>M
Elke leeftijd maar piek 5e – 6e decade (40-50j) rond MP
3. KLINIEK
CASUS 1 – Eveline 45 jaar
2007 operatie carpaal tunnel links, 2008 operatie carpaal tunnel rechts, 2009-2012 herhaalde IA
infiltraties. Recent toenemende pijn en zwelling t.h.v polsen, handen en voeten. RX toont erosie MTP V
gewrichten bilateraal.
Erosie metatarsaal 5 bilateraal is een laattijdig fenomeen. RA t.h.v. de voeten gebeurt heel
typisch op MTP V, want dit is een aanhechting voor heel wat pezen. Bilateraal carpaal tunnel
syndroom altijd denken aan RA!!!
CASUS 2 – Lut 25 jaar
Nooit gewrichtsklachten tot 4 weken geleden. Crescendo pijn en zwelling handen, polsen, knieën sedert
4 weken. Positief voor Anti-CCP antistoffen.
Positiviteit voor anti-CCP is een sterke aantoner voor RA.
Synovitis retentie
Opvallende zwelling van de PIP gewrichten
Voelt aan als een soort ballon gevuld met water,
als je langs een kant duwt, dan voel je dat aan de
andere kant.
<-> artrose: harde zwelling, precies bot
, VAN GEWRICHTSZWELLING TOT GEWRICHTSDEFORMATIE
Aantal karakteristieken die eigenlijk illustreren dat dit geen zuivere gewrichtsaandoening is; maar bij
sommige mensen wel degelijk systemische ontsteking geeft. RA is dus geen zuivere ziekte, maar eerder
algemeen systeemlijden!
HAND DEFORMATIES
ULNAIRE VINGERDEVIATIE KNOOPSGAT DEFORMATIE
ZWANENHALS DEFORMATIE 90° / 90° DEFORMATIE DUIM
+ Carpaal tunnel syndroom + tenovaginitis & springvinger + peesruptuur (Malletvinger)
VOET DEFORMATIES
PES PLANOVALGUS (platvoet) HALLUX VALGUS
+ Hamertenen + plantaire luxatie metatarsaalkoppen
