MEDIABELEID
18/02/2022: Les 1. Inleiding
LESMATERIAAL
1. Slides tijdens de hoorcolleges + nota’s (niet alles staat op slide)
2. Online reader met artikels en boekhoofdstukken, beleidsdocumenten en ondersteunend
materiaal
3. Extra krantenartikels (zelf bij te houden) die ondersteunend zijn voor de cursus
4. Slides en nota’s van gastlezingen
Namen moet je niet kennen. Die dienen als achtergrond. Je moet wel altijd een voorbeeld kunnen
geven bij alles op het ex amen.
WERKVORMEN
1. Voorbereiding mediabeleidsactualiteit: ELKE WEEK! Volg goed kranten, opiniestukken, online
artikelen
2. Hoorcolleges
3. Lezingen/gastcolleges
4. Extra activiteiten: Medialab-week
5. Aansluitend bij het opleidingsonderdeel ook groepspaper
Je moet de actualiteit zeer goed opvolgen.
EVALUATIE
➔ Mondeling examen 60%
→ Mondeling examen met schriftelijke voorbereiding
→ 3 vragen: theorie, verband en actualiteit (niet enkel kennen, ook rond kunnen
reflecteren, evalueren en vooral begrijpen)
→ Voorbeelden van examenvragen worden laatste les getoond, vragen circuleren maar
worden elk jaar bijgewerkt
➔ Werkcollege: Onderzoeksdossier + actieplan: 40%
→ Groepspaper met tussentijdse opleveringen en feedbackmomenten
- Mondeling examen: 1 vraag is straight forward. Komt zo uit de les/slides. Eigen meningen
worden altijd geapprecieerd op het examen. De examenvragen zijn altijd zeer herkenbaar. Je
kan ze snel in je hoofd terugvinden in de cursus. Geef eigen voorbeelden en leg je eigen
reflectie uit. Dan kan je naar een 19/20 gaan.
- Aanwezigheid bij werkcollege is verplicht
,INLEIDING
2. Doelstellingen en opbouw van de cursus
Doelstellingen van deze cursus
1. Inzicht geven in de specifieke mechanismen van mediabeleid.
2. Kennis verschaffen van de belangrijkste mediabeleidspelers, instrumenten en trends binnen
hedendaags mediabeleid
3. Daartoe een referentie- en analysekader aanreiken; meer in het bijzonder vanuit een
politiek-economische en cultuur-sociologische benadering (consumptie- en
gebruikerstendensen)
4. Kunnen relateren van actualiteit aan bredere mediabeleidsproblematieken en
referentiekaders
5. Kritische reflectie over de effectiviteit en context van mediabeleid aanscherpen
OPBOUW CURSUS
DEEL 1/ MEDIABELEID: inleiding en principes
• De contouren van ‘mediabeleid’
• Normativiteit en mediabeleid: 2 grote benaderingen
• Centrale principes voor de uitwerking van een mediabeleid
DEEL 2/ INSTRUMENTEN VAN EEN MEDIABELEID
• Evoluties in mediabeleid en instrumenten op mondiaal, Europees, nationaal en regionaal
niveau
• Overzicht van instellingen, bevoegdheidsniveaus mondiaal, Europees, federaal en regionaal
• Regulatoren
DEEL 3/ ARTICULATIE VAN EEN MEDIABELEID
• Uitwerking van een beleid: Publieke omroep
• Uitwerking van een beleid: Private en regionale televisie televisie + onafhankelijke
productiesector
• Uitwerking van een beleid: Het televisie-ecosysteem
• Uitwerking van een beleid: Filmbeleid
• Uitwerking van een beleid: Mediaconcentratie en ondersteuning aan de pers
• Uitwerking van een beleid: Radiolandschap
• Uitwerking van een beleid: Platformregulering
➔ De rode delen vallen weg.
,Er zijn 3 blokken. Blok 1 geeft je perspectief. Blok 2 gaat in op de instrumenten van het
mediabeleid. De paradigmatische shift wordt toegelicht. Blok 3 (helft van de cursus) gaat over
specifieke deeldomeinen kijken. Vb: publieke omroep, filmbeleid, …
Deel 1: MEDIABELEID: inleiding en principes
1. De contouren van ‘mediabeleid
(1) Wat is mediabeleid?
(nog voorbeelden. Bekijken in de eerste powerpoint)
, Mediabeleid komt heel dichtbij. Als je vanavond kijkt naar the masked singer ga je heel veel reclame
te zien krijgen. Die is ook opgelegd vanuit de Europese regering en vertaalt naar content voor ons.
Ander voorbeeld. Aantonen op sociale media dat je een betaalde partnerschap hebt met een
merk/brand/plaats. Regel rond gekomen dat je dat kenbaar moet maken.
Dia 20-29 (ongeveer), allemaal voorbeelden die gegeven worden. Er gebeurt iets en dat leidt dan tot
extra gedragscodes die er weer bijkomen.
WAT IS MEDIABELEID?
“Policy-making is a process that concerns the interaction between different actors, the institutional
structures within which they work and the objectives that they pursue”
3 componenten:
• Er is een consensus
• Je zit met verschillende actoren. Die hebben daar allemaal een zegje in.
Verschillende institutionele structuren. Je hebt de minister van media, de minister van
cultuur (bevoegd voor filmcultuur), telecom sector (zorgen voor 5G)
• Verschillende objectieven willen ze nastreven.
WAT IS MEDIABELEID?
Eén visie op Mediabeleid = het uitwerken van bepaalde processen voor het oplossen van problemen
in het belang van het publiek
▶ Zie visie Harold Laswell: klemtoon op absolute objectiviteit, geïnformeerde partijen,
die waardevrij handelen in het algemeen belang
▶ Beleid gemaakt in officiële beleidsorganen, met niet 1 actor die hele proces
domineert
▶ Gebaseerd op een aantal leidende principes: transparantie, expertise, etc.
▶ Beleid aangepast als gevolg van veranderingen op technologisch of economisch vlak
(bv. Digitalisering, regulering sociale media, regulering slimme wagens, etc.)
▶ Beleid resultante van pluralistisch proces met inspraak van bepaalde partijen
Mediabeleid is geen rationele keuze.
➔ Harold lasswell. In zijn visie is mediabeleid is iets heel rationeels. De beste keuze wordt
gemaakt (voor de zender). Maar hiervan zijn ze afgestapt. Media is iets emotioneels.
“Decisions about the media are made in the most transparent and accessible ways with an emphasis
on expert advice, open discussion and public participation” (Freedman 2008: 31)
“policymaking in which a range of views is sought, the evidence is considered carefully and a decision
is reached based only on the merits of the specific situation. Special interests are held at bay while the
public interest remains paramount” (Freedman, media policy fetishism)
18/02/2022: Les 1. Inleiding
LESMATERIAAL
1. Slides tijdens de hoorcolleges + nota’s (niet alles staat op slide)
2. Online reader met artikels en boekhoofdstukken, beleidsdocumenten en ondersteunend
materiaal
3. Extra krantenartikels (zelf bij te houden) die ondersteunend zijn voor de cursus
4. Slides en nota’s van gastlezingen
Namen moet je niet kennen. Die dienen als achtergrond. Je moet wel altijd een voorbeeld kunnen
geven bij alles op het ex amen.
WERKVORMEN
1. Voorbereiding mediabeleidsactualiteit: ELKE WEEK! Volg goed kranten, opiniestukken, online
artikelen
2. Hoorcolleges
3. Lezingen/gastcolleges
4. Extra activiteiten: Medialab-week
5. Aansluitend bij het opleidingsonderdeel ook groepspaper
Je moet de actualiteit zeer goed opvolgen.
EVALUATIE
➔ Mondeling examen 60%
→ Mondeling examen met schriftelijke voorbereiding
→ 3 vragen: theorie, verband en actualiteit (niet enkel kennen, ook rond kunnen
reflecteren, evalueren en vooral begrijpen)
→ Voorbeelden van examenvragen worden laatste les getoond, vragen circuleren maar
worden elk jaar bijgewerkt
➔ Werkcollege: Onderzoeksdossier + actieplan: 40%
→ Groepspaper met tussentijdse opleveringen en feedbackmomenten
- Mondeling examen: 1 vraag is straight forward. Komt zo uit de les/slides. Eigen meningen
worden altijd geapprecieerd op het examen. De examenvragen zijn altijd zeer herkenbaar. Je
kan ze snel in je hoofd terugvinden in de cursus. Geef eigen voorbeelden en leg je eigen
reflectie uit. Dan kan je naar een 19/20 gaan.
- Aanwezigheid bij werkcollege is verplicht
,INLEIDING
2. Doelstellingen en opbouw van de cursus
Doelstellingen van deze cursus
1. Inzicht geven in de specifieke mechanismen van mediabeleid.
2. Kennis verschaffen van de belangrijkste mediabeleidspelers, instrumenten en trends binnen
hedendaags mediabeleid
3. Daartoe een referentie- en analysekader aanreiken; meer in het bijzonder vanuit een
politiek-economische en cultuur-sociologische benadering (consumptie- en
gebruikerstendensen)
4. Kunnen relateren van actualiteit aan bredere mediabeleidsproblematieken en
referentiekaders
5. Kritische reflectie over de effectiviteit en context van mediabeleid aanscherpen
OPBOUW CURSUS
DEEL 1/ MEDIABELEID: inleiding en principes
• De contouren van ‘mediabeleid’
• Normativiteit en mediabeleid: 2 grote benaderingen
• Centrale principes voor de uitwerking van een mediabeleid
DEEL 2/ INSTRUMENTEN VAN EEN MEDIABELEID
• Evoluties in mediabeleid en instrumenten op mondiaal, Europees, nationaal en regionaal
niveau
• Overzicht van instellingen, bevoegdheidsniveaus mondiaal, Europees, federaal en regionaal
• Regulatoren
DEEL 3/ ARTICULATIE VAN EEN MEDIABELEID
• Uitwerking van een beleid: Publieke omroep
• Uitwerking van een beleid: Private en regionale televisie televisie + onafhankelijke
productiesector
• Uitwerking van een beleid: Het televisie-ecosysteem
• Uitwerking van een beleid: Filmbeleid
• Uitwerking van een beleid: Mediaconcentratie en ondersteuning aan de pers
• Uitwerking van een beleid: Radiolandschap
• Uitwerking van een beleid: Platformregulering
➔ De rode delen vallen weg.
,Er zijn 3 blokken. Blok 1 geeft je perspectief. Blok 2 gaat in op de instrumenten van het
mediabeleid. De paradigmatische shift wordt toegelicht. Blok 3 (helft van de cursus) gaat over
specifieke deeldomeinen kijken. Vb: publieke omroep, filmbeleid, …
Deel 1: MEDIABELEID: inleiding en principes
1. De contouren van ‘mediabeleid
(1) Wat is mediabeleid?
(nog voorbeelden. Bekijken in de eerste powerpoint)
, Mediabeleid komt heel dichtbij. Als je vanavond kijkt naar the masked singer ga je heel veel reclame
te zien krijgen. Die is ook opgelegd vanuit de Europese regering en vertaalt naar content voor ons.
Ander voorbeeld. Aantonen op sociale media dat je een betaalde partnerschap hebt met een
merk/brand/plaats. Regel rond gekomen dat je dat kenbaar moet maken.
Dia 20-29 (ongeveer), allemaal voorbeelden die gegeven worden. Er gebeurt iets en dat leidt dan tot
extra gedragscodes die er weer bijkomen.
WAT IS MEDIABELEID?
“Policy-making is a process that concerns the interaction between different actors, the institutional
structures within which they work and the objectives that they pursue”
3 componenten:
• Er is een consensus
• Je zit met verschillende actoren. Die hebben daar allemaal een zegje in.
Verschillende institutionele structuren. Je hebt de minister van media, de minister van
cultuur (bevoegd voor filmcultuur), telecom sector (zorgen voor 5G)
• Verschillende objectieven willen ze nastreven.
WAT IS MEDIABELEID?
Eén visie op Mediabeleid = het uitwerken van bepaalde processen voor het oplossen van problemen
in het belang van het publiek
▶ Zie visie Harold Laswell: klemtoon op absolute objectiviteit, geïnformeerde partijen,
die waardevrij handelen in het algemeen belang
▶ Beleid gemaakt in officiële beleidsorganen, met niet 1 actor die hele proces
domineert
▶ Gebaseerd op een aantal leidende principes: transparantie, expertise, etc.
▶ Beleid aangepast als gevolg van veranderingen op technologisch of economisch vlak
(bv. Digitalisering, regulering sociale media, regulering slimme wagens, etc.)
▶ Beleid resultante van pluralistisch proces met inspraak van bepaalde partijen
Mediabeleid is geen rationele keuze.
➔ Harold lasswell. In zijn visie is mediabeleid is iets heel rationeels. De beste keuze wordt
gemaakt (voor de zender). Maar hiervan zijn ze afgestapt. Media is iets emotioneels.
“Decisions about the media are made in the most transparent and accessible ways with an emphasis
on expert advice, open discussion and public participation” (Freedman 2008: 31)
“policymaking in which a range of views is sought, the evidence is considered carefully and a decision
is reached based only on the merits of the specific situation. Special interests are held at bay while the
public interest remains paramount” (Freedman, media policy fetishism)
