Samenvatting – Governance networks in the Public Sector
Klijn en Koppenjan (2016)
Hoofdstuk 1 – Governance networks in the public sector, an introduction.
1.2 : Governance networks as the answer to complexity
Verschillende delen van onze moderne, complexe samenleving moeten omgaan met
maatschappelijke problemen. Het is lastig om met deze problemen om te gaan, omdat de processen
waarmee ze moeten worden aangepakt zoals beleid maken, invoeren etc. moeilijk te managen zijn.
Hier volgen enkele voorbeelden:
- Complexe besluitvormingsprocessen bij het maken van infrastructurele werken
(spoorwegen, wegen vliegvelden etc.) kampen met veel stakeholders waar rekening mee
moet worden gehouden.
- Pogingen om misdaad te voorkomen vergt samenwerkingen tussen verschillende lagen van
de overheid, de samenleving en internationale banden. (politie, bedrijven, EU etc.)
- Het organiseren van de gezondheidszorg voor ouderen is alleen mogelijk wanneer er een
sterke samenwerking is tussen de verschillende lagen van allemaal verschillende
organisaties.
Deze problemen hebben gemeen dat ze allemaal moeilijk te behandelen en dat er veel informatie
nodig is om ze te begrijpen en op te lossen. Daarnaast zijn veel actoren erbij betrokken, wat kan
resulteren in een chaotisch proces met onverwachte en ongewenste uitkomsten. Ze hebben een
hoge mate van “wickedness” (wicked problems zijn maatschappelijke problemen waar geen
consensus over is en waar nog weinig kennis van is.). Daarnaast gaan deze problemen dwars door de
traditionele organisaties, de verantwoordelijkheden per niveau en de grens tussen publiek en
privaat.
Overheden, bedrijven en samenlevingen kunnen deze problemen vaak niet zelf oplossen. Dit komt
door het gebrek aan bronnen of probleem oplossingscapaciteiten. Doordat iedereen van elkaar
afhankelijk is bij het oplossen van het probleem vergt een nieuwe aanpak dan de traditionele (top-
down). Waarbij onderzoek en expertise een centrale rol kregen naast het aanwijzen binnen de
hiërarchische organisaties. Er moet een meer horizontale coöperatieve aanpak komen, wat leidt tot
governance in plaats van government.
Box 1.1 en Box 1.2 voorbeelden van Wicked problems.
1.2 Government, governance, and governance networks: a conceptual clarification.
Government: the traditional Public Administration Model
Government verwijst naar het oplossen van problemen, het maken van beleid en het leveren van
diensten volgens het traditionele bestuurskunde model. Door dit succes is de welvaartstaat in veel
landen gegroeid en werd het model overgenomen over de hele wereld. In dit model worden
problemen, beleid en diensten aangewezen tot gespecialiseerde afdelingen. Het kenmerkt zich aan
command en controle binnen de bureaucratie en taakdifferentiatie en procedures. Beslissingen
Klijn en Koppenjan (2016)
Hoofdstuk 1 – Governance networks in the public sector, an introduction.
1.2 : Governance networks as the answer to complexity
Verschillende delen van onze moderne, complexe samenleving moeten omgaan met
maatschappelijke problemen. Het is lastig om met deze problemen om te gaan, omdat de processen
waarmee ze moeten worden aangepakt zoals beleid maken, invoeren etc. moeilijk te managen zijn.
Hier volgen enkele voorbeelden:
- Complexe besluitvormingsprocessen bij het maken van infrastructurele werken
(spoorwegen, wegen vliegvelden etc.) kampen met veel stakeholders waar rekening mee
moet worden gehouden.
- Pogingen om misdaad te voorkomen vergt samenwerkingen tussen verschillende lagen van
de overheid, de samenleving en internationale banden. (politie, bedrijven, EU etc.)
- Het organiseren van de gezondheidszorg voor ouderen is alleen mogelijk wanneer er een
sterke samenwerking is tussen de verschillende lagen van allemaal verschillende
organisaties.
Deze problemen hebben gemeen dat ze allemaal moeilijk te behandelen en dat er veel informatie
nodig is om ze te begrijpen en op te lossen. Daarnaast zijn veel actoren erbij betrokken, wat kan
resulteren in een chaotisch proces met onverwachte en ongewenste uitkomsten. Ze hebben een
hoge mate van “wickedness” (wicked problems zijn maatschappelijke problemen waar geen
consensus over is en waar nog weinig kennis van is.). Daarnaast gaan deze problemen dwars door de
traditionele organisaties, de verantwoordelijkheden per niveau en de grens tussen publiek en
privaat.
Overheden, bedrijven en samenlevingen kunnen deze problemen vaak niet zelf oplossen. Dit komt
door het gebrek aan bronnen of probleem oplossingscapaciteiten. Doordat iedereen van elkaar
afhankelijk is bij het oplossen van het probleem vergt een nieuwe aanpak dan de traditionele (top-
down). Waarbij onderzoek en expertise een centrale rol kregen naast het aanwijzen binnen de
hiërarchische organisaties. Er moet een meer horizontale coöperatieve aanpak komen, wat leidt tot
governance in plaats van government.
Box 1.1 en Box 1.2 voorbeelden van Wicked problems.
1.2 Government, governance, and governance networks: a conceptual clarification.
Government: the traditional Public Administration Model
Government verwijst naar het oplossen van problemen, het maken van beleid en het leveren van
diensten volgens het traditionele bestuurskunde model. Door dit succes is de welvaartstaat in veel
landen gegroeid en werd het model overgenomen over de hele wereld. In dit model worden
problemen, beleid en diensten aangewezen tot gespecialiseerde afdelingen. Het kenmerkt zich aan
command en controle binnen de bureaucratie en taakdifferentiatie en procedures. Beslissingen
