Inhoud
hoofdstuk 1 vlaams agentschap voor personen met een handicap (Vaph).............................................................3
1 Inleiding..............................................................................................................................................................3
2 historisch overzicht............................................................................................................................................3
3 het actueel beleid ten aanzien van personen met een beperking....................................................................3
3.1 Focus op theoretische kader...........................................................................................................................3
3.2 Focus op perspectief 2020..............................................................................................................................4
3.3 diensten ondersteuningsplan (dop)................................................................................................................5
3.4 concentrisch ondersteuningsmodel................................................................................................................5
4 kansen en uitdaging...........................................................................................................................................7
hoofdstuk 2 inclusieve kinderopvang en onderwijs..................................................................................................7
1 complexiteit: vanuit de geschiedenis, structuur en visie van sector en beleid.................................................7
1.1 van een medische insteek naar een humanitaire en pedagogische...............................................................8
1.2 een systeem blijft niet werken zoals het bedoeld was...................................................................................9
1.3 Zeer lange gechiedenis van segregatie (koploper in eu).................................................................................9
2 beleidsvoering en regelgeving.........................................................................................................................10
3 het spel en hoe te spelen en verschil te maken...............................................................................................12
4 wat kan een bach orthopedagogie hierin betekenen?....................................................................................14
4.1 De ortho durft................................................................................................................................................16
Hoofdstuk 3 de geestelijke gezondheidszorg..........................................................................................................17
1 Casus Joeri........................................................................................................................................................17
1.1 Situatie 1: Joeri heeft een brandwonde door de steekvlam.........................................................................18
1.2 Situatie 2: Joeri is niet gewond maar tracht te ontsnappen en wordt gevat...............................................20
hoofdstuk 4 integrale jeugdhulp.............................................................................................................................22
1 De integrale jeugdhulp.....................................................................................................................................22
1.2 Doelstellingen integrale jeugdhulp...............................................................................................................23
2 de organisatiestructuur....................................................................................................................................24
2.1 intersectorale toegangspoort (itp)................................................................................................................26
2.2 de gemandateerde voorziening (mano)........................................................................................................27
3 bijzondere jeugdhulp al dan niet......................................................................................................................27
3.1 …via typemodules en modules.....................................................................................................................29
3.2 Het huidig jeugdhulpaanbod.........................................................................................................................29
4 Publieke jeugdinstellingen...............................................................................................................................29
5 Actuele thema’s................................................................................................................................................30
6 Hoofdrolspelers Vlaamse Overheid.................................................................................................................30
6.1 Agentschap opgroeien..................................................................................................................................30
6.2 Het kabinet en het agentschap opgroeien....................................................................................................30
1
, 6.2.1 Werf 1: 1 gezin, 1 plan................................................................................................................................31
6.2.2 Werf 2: zorggarantie voor jonge kinderen.................................................................................................31
6.2.3 Werf 3: specifieke acties voor jongvolwassenen.......................................................................................33
6.2.4 Werf 4: decreet jeugddelinguentierecht....................................................................................................33
7 Oproep gedeelde verantwoordelijkheid en de ideale wereld.........................................................................34
7.1 De ideale wereld….........................................................................................................................................35
8 Brandbreedte...................................................................................................................................................36
hoofdstuk 5 drughulpverlening (niet kennen)........................................................................................................36
Hoofdstuk 6 ouderenzorg.......................................................................................................................................36
1 beleidsplannen.................................................................................................................................................37
1.1 Vlaams ouderenbeleidsplan 2020-2025.......................................................................................................37
1.2 dementieplan Vlaanderen 2021-2025..........................................................................................................38
1.3 mantelzorgplan 2022-2024...........................................................................................................................40
1.4 Vlaamse eenzaamheidsplan 2021-2024.......................................................................................................41
2 beleidskeuze van de voorziening en de effecten op QoL.................................................................................41
2.1 inleiding.........................................................................................................................................................41
2.2 kleinschalig genormaliseerd wonen..............................................................................................................42
2.3 Tubbemodel..................................................................................................................................................43
3.3 woonzorg in de toekomst.............................................................................................................................44
ORTHOPEDAGOGISCHE WERKVELDEN EN BELEID
2
,HOOFDSTUK 1 VLAAMS AGENTSCHAP VOOR PERSONEN MET EEN HANDICAP (VAPH)
1 INLEIDING
= de ondersteuning van personen met een beperking: een verhaal door eeuwen heen…
2 HISTORISCH OVERZICHT
o Gemeentefonds en speciaal onderstandsfonds
o Rijksfonds voor de sociale reclassering van Minder-Validen (RSRMV)
o Fonds voor medische, sociale en pedagogische zorg voor gehandicapten (fonds 81)
o Vlaams agentschap voor sociale integratie van personen met een handicap (VFSIPH)
-> Vlaams agentschap voor personen met een handicap (VAPH)
Focus op het VFSIPH
1984: EPOS-Steyaert “een nieuw Vlaams gehandicaptenbeleid”
1990: oprichting VFSIPH, bij decreet (in feite een samensmelting van RSRMV en fonds 81)
Krachtlijnen van het VFSIPH:
o Duidelijkheid
o Integratie/inclusie
o Participatie
o Gezinsgericht
Focus op VAPH
Definitie met betrekking tot personen met een beperking:
"Elk langdurig en belangrijk participatieprobleem van een persoon dat te wijten is aan een combinatie tussen
functiestoornissen van mentale, psychische, lichamelijke of zintuiglijke aard, beperkingen bij het uitvoeren van
activiteiten, en persoonlijke en externe factoren."
-> gebaseerd op ICF, DSM en AAIDD
3 HET ACTUEEL BELEID TEN AANZIEN VAN PERSONEN MET EEN BEPERKING
3.1 FOCUS OP THEORETISCHE KADER
1945: oprichting van de Verenigde Naties (intussen 193 landen, komen op voor vrede en veiligheid,
mensenrechten en sociale vooruitgang en pleiten voor vriendschappelijke relaties tussen landen)
1948: Universele Verklaring voor de Rechten van de Mens (UVRM)
2006: Verdrag inzake de Rechten voor Personen met een Beperking (VRPH)
5 componenten van een individueel ondersteuningsproces (Thompson, 2009)
-> Perspectiefplan 2020
5-componentenmodel van Thompson
3
, 3.2 FOCUS OP PERSPECTIEF 2020
2 grote doelstellingen
1. Zorggarantie voor personen met een beperking met de grootste ondersteuningsnood onder vorm van
zorg en assistentie in natura of in contanten
o “grootste ondersteuningsnood”
= te grote kloof tussen de mogelijkheden van eigen draagvlak en de ondersteuningsnood
o mogelijkheden van eigen draagvlak
= concentrisch ondersteuningsmodel met 5 cirkels
2. Geïnformeerde gebruikers genieten van vraag gestuurde zorg en assistentie in een inclusieve
samenleving
o “geïnformeerde gebruiker”
= elke hulpvrager heeft toegang tot alle noodzakelijke informatie
= elke hulpvrager heeft zich op alle mogelijkheden van ondersteuning op alle
levensdomeinen
= elke hulpvrager heeft recht op een ‘voortraject’
o “vraag gestuurde zorg”
= gebruiker behoudt de regie over zijn leven
= kan zijn leven invullen naar wens, verwachting en mogelijkheden, bepaalt en behoudt
controle over welke ondersteuning
Hoe verloopt dit in de praktijk?
= met een voortraject via een dienst
ondersteuningsplan (DOP) op basis van de
concentrische cirkels
-> elke hulpvrager heeft recht op een voortraject
4
hoofdstuk 1 vlaams agentschap voor personen met een handicap (Vaph).............................................................3
1 Inleiding..............................................................................................................................................................3
2 historisch overzicht............................................................................................................................................3
3 het actueel beleid ten aanzien van personen met een beperking....................................................................3
3.1 Focus op theoretische kader...........................................................................................................................3
3.2 Focus op perspectief 2020..............................................................................................................................4
3.3 diensten ondersteuningsplan (dop)................................................................................................................5
3.4 concentrisch ondersteuningsmodel................................................................................................................5
4 kansen en uitdaging...........................................................................................................................................7
hoofdstuk 2 inclusieve kinderopvang en onderwijs..................................................................................................7
1 complexiteit: vanuit de geschiedenis, structuur en visie van sector en beleid.................................................7
1.1 van een medische insteek naar een humanitaire en pedagogische...............................................................8
1.2 een systeem blijft niet werken zoals het bedoeld was...................................................................................9
1.3 Zeer lange gechiedenis van segregatie (koploper in eu).................................................................................9
2 beleidsvoering en regelgeving.........................................................................................................................10
3 het spel en hoe te spelen en verschil te maken...............................................................................................12
4 wat kan een bach orthopedagogie hierin betekenen?....................................................................................14
4.1 De ortho durft................................................................................................................................................16
Hoofdstuk 3 de geestelijke gezondheidszorg..........................................................................................................17
1 Casus Joeri........................................................................................................................................................17
1.1 Situatie 1: Joeri heeft een brandwonde door de steekvlam.........................................................................18
1.2 Situatie 2: Joeri is niet gewond maar tracht te ontsnappen en wordt gevat...............................................20
hoofdstuk 4 integrale jeugdhulp.............................................................................................................................22
1 De integrale jeugdhulp.....................................................................................................................................22
1.2 Doelstellingen integrale jeugdhulp...............................................................................................................23
2 de organisatiestructuur....................................................................................................................................24
2.1 intersectorale toegangspoort (itp)................................................................................................................26
2.2 de gemandateerde voorziening (mano)........................................................................................................27
3 bijzondere jeugdhulp al dan niet......................................................................................................................27
3.1 …via typemodules en modules.....................................................................................................................29
3.2 Het huidig jeugdhulpaanbod.........................................................................................................................29
4 Publieke jeugdinstellingen...............................................................................................................................29
5 Actuele thema’s................................................................................................................................................30
6 Hoofdrolspelers Vlaamse Overheid.................................................................................................................30
6.1 Agentschap opgroeien..................................................................................................................................30
6.2 Het kabinet en het agentschap opgroeien....................................................................................................30
1
, 6.2.1 Werf 1: 1 gezin, 1 plan................................................................................................................................31
6.2.2 Werf 2: zorggarantie voor jonge kinderen.................................................................................................31
6.2.3 Werf 3: specifieke acties voor jongvolwassenen.......................................................................................33
6.2.4 Werf 4: decreet jeugddelinguentierecht....................................................................................................33
7 Oproep gedeelde verantwoordelijkheid en de ideale wereld.........................................................................34
7.1 De ideale wereld….........................................................................................................................................35
8 Brandbreedte...................................................................................................................................................36
hoofdstuk 5 drughulpverlening (niet kennen)........................................................................................................36
Hoofdstuk 6 ouderenzorg.......................................................................................................................................36
1 beleidsplannen.................................................................................................................................................37
1.1 Vlaams ouderenbeleidsplan 2020-2025.......................................................................................................37
1.2 dementieplan Vlaanderen 2021-2025..........................................................................................................38
1.3 mantelzorgplan 2022-2024...........................................................................................................................40
1.4 Vlaamse eenzaamheidsplan 2021-2024.......................................................................................................41
2 beleidskeuze van de voorziening en de effecten op QoL.................................................................................41
2.1 inleiding.........................................................................................................................................................41
2.2 kleinschalig genormaliseerd wonen..............................................................................................................42
2.3 Tubbemodel..................................................................................................................................................43
3.3 woonzorg in de toekomst.............................................................................................................................44
ORTHOPEDAGOGISCHE WERKVELDEN EN BELEID
2
,HOOFDSTUK 1 VLAAMS AGENTSCHAP VOOR PERSONEN MET EEN HANDICAP (VAPH)
1 INLEIDING
= de ondersteuning van personen met een beperking: een verhaal door eeuwen heen…
2 HISTORISCH OVERZICHT
o Gemeentefonds en speciaal onderstandsfonds
o Rijksfonds voor de sociale reclassering van Minder-Validen (RSRMV)
o Fonds voor medische, sociale en pedagogische zorg voor gehandicapten (fonds 81)
o Vlaams agentschap voor sociale integratie van personen met een handicap (VFSIPH)
-> Vlaams agentschap voor personen met een handicap (VAPH)
Focus op het VFSIPH
1984: EPOS-Steyaert “een nieuw Vlaams gehandicaptenbeleid”
1990: oprichting VFSIPH, bij decreet (in feite een samensmelting van RSRMV en fonds 81)
Krachtlijnen van het VFSIPH:
o Duidelijkheid
o Integratie/inclusie
o Participatie
o Gezinsgericht
Focus op VAPH
Definitie met betrekking tot personen met een beperking:
"Elk langdurig en belangrijk participatieprobleem van een persoon dat te wijten is aan een combinatie tussen
functiestoornissen van mentale, psychische, lichamelijke of zintuiglijke aard, beperkingen bij het uitvoeren van
activiteiten, en persoonlijke en externe factoren."
-> gebaseerd op ICF, DSM en AAIDD
3 HET ACTUEEL BELEID TEN AANZIEN VAN PERSONEN MET EEN BEPERKING
3.1 FOCUS OP THEORETISCHE KADER
1945: oprichting van de Verenigde Naties (intussen 193 landen, komen op voor vrede en veiligheid,
mensenrechten en sociale vooruitgang en pleiten voor vriendschappelijke relaties tussen landen)
1948: Universele Verklaring voor de Rechten van de Mens (UVRM)
2006: Verdrag inzake de Rechten voor Personen met een Beperking (VRPH)
5 componenten van een individueel ondersteuningsproces (Thompson, 2009)
-> Perspectiefplan 2020
5-componentenmodel van Thompson
3
, 3.2 FOCUS OP PERSPECTIEF 2020
2 grote doelstellingen
1. Zorggarantie voor personen met een beperking met de grootste ondersteuningsnood onder vorm van
zorg en assistentie in natura of in contanten
o “grootste ondersteuningsnood”
= te grote kloof tussen de mogelijkheden van eigen draagvlak en de ondersteuningsnood
o mogelijkheden van eigen draagvlak
= concentrisch ondersteuningsmodel met 5 cirkels
2. Geïnformeerde gebruikers genieten van vraag gestuurde zorg en assistentie in een inclusieve
samenleving
o “geïnformeerde gebruiker”
= elke hulpvrager heeft toegang tot alle noodzakelijke informatie
= elke hulpvrager heeft zich op alle mogelijkheden van ondersteuning op alle
levensdomeinen
= elke hulpvrager heeft recht op een ‘voortraject’
o “vraag gestuurde zorg”
= gebruiker behoudt de regie over zijn leven
= kan zijn leven invullen naar wens, verwachting en mogelijkheden, bepaalt en behoudt
controle over welke ondersteuning
Hoe verloopt dit in de praktijk?
= met een voortraject via een dienst
ondersteuningsplan (DOP) op basis van de
concentrische cirkels
-> elke hulpvrager heeft recht op een voortraject
4
