BIV-IB
College 1 – Inleiding
Leerdoelen
A. Je kunt aan derden het belang van interne beheersing voor organisaties uitleggen;
B. Je kunt uiteenzetten waarom corporate governance en interne beheersing belangrijker is dan ooit te
voren;
C. Je kunt aan anderen uitleggen waarom het belangrijk is om vanuit het perspectief van het
management naar interne beheersing te kijken.
Tentamen!
- Wat houdt het vak in?
- Waarom is het vak op deze manier opgebouwd?
BIV-IB Bestuurlijke Informatie Verzorging – Interne Beheersing
- Hoe kan een manager de bedrijfsprocessen onder controle krijgen?
- Welke bestuurlijke informatie of managementinformatie heeft hij daarvoor nodig?
Het management heeft doelgerichte en betrouwbare informatie nodig voor de beheersing van risico's die
het realiseren van de doelstellingen van de organisatie kunnen beïnvloeden.
Het belang van corporate governance (bestuur van een onderneming) is de afgelopen 20 jaar sterk
toegenomen.
- Schandalen hebben grote invloed (zie blauwe kaders);
- Stakeholder belang neemt steeds meer toe; interne beheersing dient hierop toegespitst te zijn.
Voorbeelden:
Ahold, Enron, Parmalat begin van deze eeuw;
Banken en de kredietcrisis / Libor affaire Rabo;
Meer recent Imtech, woningcorporaties (Vestia, maar ook andere als je de parlementaire enquête bestudeert),
Ballast Nedam, … en vele andere nationale en internationale private en publieke organisaties.
Tentamen!
Bereid actuele casussen voor.
Traditionele benadering
- Traditioneel, focus op finance, accounting and auditing;
- Gedetailleerde, procedurele check & balances – Interne controle;
- Betrouwbaarheid financiële rapportages;
- Beschermen bezittingen tegen misbruik;
- Detectie technische fouten en fraude.
De traditionele benadering = Bedrijfstype + Bedrijfsprocessen, risico’s en maatregelen + kwaliteit van
(financiële) informatie.
1
, - Gericht op de volledigheid en nauwkeurigheid van de door de entiteit gegenereerde informatie.
- Gericht op de bescherming van activa tegen het ongeoorloofd verwerven, gebruiken of vervreemden
ervan.
Brede benadering
Traditionele focus blijft de basis, maar…
- Bredere governance, bedrijfsmatige focus (3 lines model).
- Naast betrouwbaarheid financiële rapportages ook effectiviteit en efficiency operations en naleving
wet- en regelgeving.
- Omgeving, mens, cultuur en gedrag bepalen of de voordelen van een effectief control systeem
benut worden. Toegevoegde waarde van BIV-IB ten opzichte van BIV-BIS. Hoe ga je met elkaar om;
komt steeds meer in de belangstelling te staan.
- Belang risicomanagement.
- Aandacht voor strategie en lange termijn continuïteit.
Tentamen!
Wat is in control? – Doelen behalen binnen de organisatie.
Tentamen!
- Typologieën.
- COSO; alle artikelen zijn binnen het COSO-framework te plaatsen.
- Complexiteit is het ‘belangrijkst’ in het tentamen.
2
,Vier fasen
De opbouw van het BIV-IB programma op basis van vier fasen in de ontwikkeling van het vak.
1. Standaardisatie (1960-1970) - Negatief mensbeeld
Traditionele benadering; De nadruk ligt op de betrouwbare financiële rapportages en fraude. Waarbij
het gaat om een procesgerichte aanpak met harde en formele controls. – Typologieën.
Je bent volgens Starreveld in Control als:
- De financiële informatie betrouwbaar en relevant is.
- De opbrengsten volledig zijn.
- De kosten juist zijn.
- De bezittingen zijn beschermd tegen ongeoorloofd verwerven, gebruiken of vervreemden ervan.
2. Configuraties (1980-1990) - Bestaat een mix van maatregelen
Clan, personal en cultural controls zijn ontstaan en empowerment. – De mens; Starreveld was niet
geïnteresseerd in de mens, heb je de omzet volledig kosten juist dan ben je in Control (standaardisatie).
Mensen hebben eigen belangen, behoeften. Omdat wij als mens in control willen zijn, wat doet dit met
het kostenniveau?
Fase 2 gaat over incongruentie.
3. Regulering - Voor het eerst veel sprake van fraude
De nadruk wordt gelegd op het voldoen aan wet- en regelgeving. De COSO-rapporten zijn hierbij van
belang. Waarbij wordt gekeken naar welke risico’s er zijn binnen de organisatie en hoe deze beheerst
kunnen worden.
4. Complexiteit - De huidige periode
De uitdagingen op het gebied van internal control/interne beheersing in onze hedendaagse
maatschappij en de uitdagingen voor organisaties hierbinnen. – Hoe zorg je ervoor dat de complexiteit
zoveel mogelijk beheerst wordt? Ethiek en integriteit. Groeiend besef van de belangen van diverse
stakeholders.
3
, Om een oordeel te kunnen vormen over de interne beheersing en de realisatie van de doelstellingen van
interne beheersing, waaronder betrouwbare financiële informatie, helpt het je vanuit het perspectief van het
management te kunnen kijken en de beheersingsvraagstukken vanuit hun perspectief te doorgronden. Naar
onze mening kun je pas begrepen worden en een goed oordeel vormen als accountant als je eerst begrijpt hoe
het werkt. Dit vanuit het perspectief van het management, om daarna begrepen te worden (oordeel over
jaarrekening, in control zijn, managementletter.
4
College 1 – Inleiding
Leerdoelen
A. Je kunt aan derden het belang van interne beheersing voor organisaties uitleggen;
B. Je kunt uiteenzetten waarom corporate governance en interne beheersing belangrijker is dan ooit te
voren;
C. Je kunt aan anderen uitleggen waarom het belangrijk is om vanuit het perspectief van het
management naar interne beheersing te kijken.
Tentamen!
- Wat houdt het vak in?
- Waarom is het vak op deze manier opgebouwd?
BIV-IB Bestuurlijke Informatie Verzorging – Interne Beheersing
- Hoe kan een manager de bedrijfsprocessen onder controle krijgen?
- Welke bestuurlijke informatie of managementinformatie heeft hij daarvoor nodig?
Het management heeft doelgerichte en betrouwbare informatie nodig voor de beheersing van risico's die
het realiseren van de doelstellingen van de organisatie kunnen beïnvloeden.
Het belang van corporate governance (bestuur van een onderneming) is de afgelopen 20 jaar sterk
toegenomen.
- Schandalen hebben grote invloed (zie blauwe kaders);
- Stakeholder belang neemt steeds meer toe; interne beheersing dient hierop toegespitst te zijn.
Voorbeelden:
Ahold, Enron, Parmalat begin van deze eeuw;
Banken en de kredietcrisis / Libor affaire Rabo;
Meer recent Imtech, woningcorporaties (Vestia, maar ook andere als je de parlementaire enquête bestudeert),
Ballast Nedam, … en vele andere nationale en internationale private en publieke organisaties.
Tentamen!
Bereid actuele casussen voor.
Traditionele benadering
- Traditioneel, focus op finance, accounting and auditing;
- Gedetailleerde, procedurele check & balances – Interne controle;
- Betrouwbaarheid financiële rapportages;
- Beschermen bezittingen tegen misbruik;
- Detectie technische fouten en fraude.
De traditionele benadering = Bedrijfstype + Bedrijfsprocessen, risico’s en maatregelen + kwaliteit van
(financiële) informatie.
1
, - Gericht op de volledigheid en nauwkeurigheid van de door de entiteit gegenereerde informatie.
- Gericht op de bescherming van activa tegen het ongeoorloofd verwerven, gebruiken of vervreemden
ervan.
Brede benadering
Traditionele focus blijft de basis, maar…
- Bredere governance, bedrijfsmatige focus (3 lines model).
- Naast betrouwbaarheid financiële rapportages ook effectiviteit en efficiency operations en naleving
wet- en regelgeving.
- Omgeving, mens, cultuur en gedrag bepalen of de voordelen van een effectief control systeem
benut worden. Toegevoegde waarde van BIV-IB ten opzichte van BIV-BIS. Hoe ga je met elkaar om;
komt steeds meer in de belangstelling te staan.
- Belang risicomanagement.
- Aandacht voor strategie en lange termijn continuïteit.
Tentamen!
Wat is in control? – Doelen behalen binnen de organisatie.
Tentamen!
- Typologieën.
- COSO; alle artikelen zijn binnen het COSO-framework te plaatsen.
- Complexiteit is het ‘belangrijkst’ in het tentamen.
2
,Vier fasen
De opbouw van het BIV-IB programma op basis van vier fasen in de ontwikkeling van het vak.
1. Standaardisatie (1960-1970) - Negatief mensbeeld
Traditionele benadering; De nadruk ligt op de betrouwbare financiële rapportages en fraude. Waarbij
het gaat om een procesgerichte aanpak met harde en formele controls. – Typologieën.
Je bent volgens Starreveld in Control als:
- De financiële informatie betrouwbaar en relevant is.
- De opbrengsten volledig zijn.
- De kosten juist zijn.
- De bezittingen zijn beschermd tegen ongeoorloofd verwerven, gebruiken of vervreemden ervan.
2. Configuraties (1980-1990) - Bestaat een mix van maatregelen
Clan, personal en cultural controls zijn ontstaan en empowerment. – De mens; Starreveld was niet
geïnteresseerd in de mens, heb je de omzet volledig kosten juist dan ben je in Control (standaardisatie).
Mensen hebben eigen belangen, behoeften. Omdat wij als mens in control willen zijn, wat doet dit met
het kostenniveau?
Fase 2 gaat over incongruentie.
3. Regulering - Voor het eerst veel sprake van fraude
De nadruk wordt gelegd op het voldoen aan wet- en regelgeving. De COSO-rapporten zijn hierbij van
belang. Waarbij wordt gekeken naar welke risico’s er zijn binnen de organisatie en hoe deze beheerst
kunnen worden.
4. Complexiteit - De huidige periode
De uitdagingen op het gebied van internal control/interne beheersing in onze hedendaagse
maatschappij en de uitdagingen voor organisaties hierbinnen. – Hoe zorg je ervoor dat de complexiteit
zoveel mogelijk beheerst wordt? Ethiek en integriteit. Groeiend besef van de belangen van diverse
stakeholders.
3
, Om een oordeel te kunnen vormen over de interne beheersing en de realisatie van de doelstellingen van
interne beheersing, waaronder betrouwbare financiële informatie, helpt het je vanuit het perspectief van het
management te kunnen kijken en de beheersingsvraagstukken vanuit hun perspectief te doorgronden. Naar
onze mening kun je pas begrepen worden en een goed oordeel vormen als accountant als je eerst begrijpt hoe
het werkt. Dit vanuit het perspectief van het management, om daarna begrepen te worden (oordeel over
jaarrekening, in control zijn, managementletter.
4