HANDELSCONTRACTEN
ECONOMI SCH RECHT
1
, HANDELSDISTRIBUTIE
• Economische probleemstelling:
• hoe geproduceerde goederen/diensten bij
gebruiker brengen ?
• Klassiek: uitbouw distributienetwerk (geografisch)
• Fundamentele (juridische) keuze:
• Eigen netwerk:
• Interne organisatie: werknemers
• Externe organisatie: handelstussenpersonen
• Ander netwerk:
• Wederverkoop
• Verkoopconcessie
• Franchising
Met de term handelscontracten verwijst men eigenlijk naar de term
handelsdistributiecontracten:
Dit zijn contracten die vorm geven aan de distributieketen. In deze keten is er een
belangrijke vraag, namelijk hoe geproduceerde goederen en diensten tot bij de
eindgebruiker moeten / kunnen worden gebracht. Dit is in de eerste plaats een
economische probleemstelling. In heel veel gevallen zitten er tussen de producent
en de eindgebruiker allerlei tussenschakels. → VB.: een producent van kruiwagens
verkoopt zijn producten niet zelf aan de gebruikers. Hij doet dit via de
tussenschakel van de doe-het-zelf-zaken. Dit is dus een distributieketen.
Een producent onderneming gaat dus altijd een keuze moeten maken over hoe hij
zijn producten bij de consumenten kan brengen. Doet hij de distributie zelf, of gaat
hij het uitbesteden? Als de producent de distributie zelf in handen neemt, dan
spreekt men van een ‘eigen netwerk’. Als de producent de distributie uitbesteed,
dan spreekt men van een ‘ander netwerk’.
Binnen het eigen netwerk maakt men een verder onderscheid. De producent kan er
enerzijds voor kiezen om de distributie te laten door doen eigen werknemers. Men
spreekt dan van ‘interne organisatie’. Hij kan er anderzijds ook voor kiezen om via
2
,zelfstandige handelstussenpersonen werken. Men spreekt dan van een ‘externe
organisatie’.
Ook binnen het ander netwerk maakt men een verder onderscheid. De producent
kan ervoor kiezen om zijn producten te verkopen aan een koper die ze op zijn beurt
zal doorverkopen. Men spreekt dan van wederverkoop. Daarnaast zijn er ook nog
de verkoopconcessie en de franchising.
2
, HANDELSDISTRIBUTIE
• Juridische omkadering handelsdistributie
• Privaatrechtelijke rechtsverhoudingen
• Uitgangspunt: wilsvrijheid
• Handelen voor rekening/vertegenwoordiging
• (bijv. Lastgeving)
• Interne verhouding opdrachtgever-tussenpersoon
• Vnl. bescherming zwakkere partij
• → “Handelscontracten”
• Publiekrechtelijke rechtsverhoudingen
• Regulering van statuut van en toezicht op tussenpersoon
• Bijv. Verzekeringstussenpersonen; vastgoedmakelaars; …
• Economische regulering → bescherming mededinging
De handelsdistributie is in de eerste plaats een economisch gegeven. Toch zien we
dat er ook een belangrijke juridische regeling is aan verbonden:
1. Privaatrechtelijke rechtsverhoudingen tussen de partijen binnen de
distributieketen
Het uitgangspunt is dat ondernemingen onderling kunnen doen wat ze willen. Er
geldt dus wilsvrijheid. Elke onderneming kan dus kiezen hoe hij zijn producten
verspreid. Elke onderneming kan dus contracteren over de distributie hoe hij het
zelf wil. Af en toe moest er in deze contracten worden teruggevallen op algemene
figuren van het verbintenissenrecht. Denk hierbij aan de rechtsfiguren lastgeving en
vertegenwoordiging. De contractsvrijheid bleef echter het uitgangspunt.
Men stelde echter vast dat er een probleem was binnen de handelsdistributieketen.
Er deden zich namelijk veel situaties voor waarbij een partij duidelijk veel zwakker
stond dan de medecontractant. → VB.: Delhaize is een groot bedrijf dat voeding
verkoopt. Ze doet dit niet zelf, maar doet dit via kleine Delhaize die in handen zijn
van een privé persoon. Deze privé persoon is dus een verdeler van de producten van
Delhaize. Het is duidelijk dat het grote bedrijf Delhaize veel sterker staat dan de
kleine privé Delhaize. → De wetgever heeft hierbij ingegrepen. De zwakkere partij
3
ECONOMI SCH RECHT
1
, HANDELSDISTRIBUTIE
• Economische probleemstelling:
• hoe geproduceerde goederen/diensten bij
gebruiker brengen ?
• Klassiek: uitbouw distributienetwerk (geografisch)
• Fundamentele (juridische) keuze:
• Eigen netwerk:
• Interne organisatie: werknemers
• Externe organisatie: handelstussenpersonen
• Ander netwerk:
• Wederverkoop
• Verkoopconcessie
• Franchising
Met de term handelscontracten verwijst men eigenlijk naar de term
handelsdistributiecontracten:
Dit zijn contracten die vorm geven aan de distributieketen. In deze keten is er een
belangrijke vraag, namelijk hoe geproduceerde goederen en diensten tot bij de
eindgebruiker moeten / kunnen worden gebracht. Dit is in de eerste plaats een
economische probleemstelling. In heel veel gevallen zitten er tussen de producent
en de eindgebruiker allerlei tussenschakels. → VB.: een producent van kruiwagens
verkoopt zijn producten niet zelf aan de gebruikers. Hij doet dit via de
tussenschakel van de doe-het-zelf-zaken. Dit is dus een distributieketen.
Een producent onderneming gaat dus altijd een keuze moeten maken over hoe hij
zijn producten bij de consumenten kan brengen. Doet hij de distributie zelf, of gaat
hij het uitbesteden? Als de producent de distributie zelf in handen neemt, dan
spreekt men van een ‘eigen netwerk’. Als de producent de distributie uitbesteed,
dan spreekt men van een ‘ander netwerk’.
Binnen het eigen netwerk maakt men een verder onderscheid. De producent kan er
enerzijds voor kiezen om de distributie te laten door doen eigen werknemers. Men
spreekt dan van ‘interne organisatie’. Hij kan er anderzijds ook voor kiezen om via
2
,zelfstandige handelstussenpersonen werken. Men spreekt dan van een ‘externe
organisatie’.
Ook binnen het ander netwerk maakt men een verder onderscheid. De producent
kan ervoor kiezen om zijn producten te verkopen aan een koper die ze op zijn beurt
zal doorverkopen. Men spreekt dan van wederverkoop. Daarnaast zijn er ook nog
de verkoopconcessie en de franchising.
2
, HANDELSDISTRIBUTIE
• Juridische omkadering handelsdistributie
• Privaatrechtelijke rechtsverhoudingen
• Uitgangspunt: wilsvrijheid
• Handelen voor rekening/vertegenwoordiging
• (bijv. Lastgeving)
• Interne verhouding opdrachtgever-tussenpersoon
• Vnl. bescherming zwakkere partij
• → “Handelscontracten”
• Publiekrechtelijke rechtsverhoudingen
• Regulering van statuut van en toezicht op tussenpersoon
• Bijv. Verzekeringstussenpersonen; vastgoedmakelaars; …
• Economische regulering → bescherming mededinging
De handelsdistributie is in de eerste plaats een economisch gegeven. Toch zien we
dat er ook een belangrijke juridische regeling is aan verbonden:
1. Privaatrechtelijke rechtsverhoudingen tussen de partijen binnen de
distributieketen
Het uitgangspunt is dat ondernemingen onderling kunnen doen wat ze willen. Er
geldt dus wilsvrijheid. Elke onderneming kan dus kiezen hoe hij zijn producten
verspreid. Elke onderneming kan dus contracteren over de distributie hoe hij het
zelf wil. Af en toe moest er in deze contracten worden teruggevallen op algemene
figuren van het verbintenissenrecht. Denk hierbij aan de rechtsfiguren lastgeving en
vertegenwoordiging. De contractsvrijheid bleef echter het uitgangspunt.
Men stelde echter vast dat er een probleem was binnen de handelsdistributieketen.
Er deden zich namelijk veel situaties voor waarbij een partij duidelijk veel zwakker
stond dan de medecontractant. → VB.: Delhaize is een groot bedrijf dat voeding
verkoopt. Ze doet dit niet zelf, maar doet dit via kleine Delhaize die in handen zijn
van een privé persoon. Deze privé persoon is dus een verdeler van de producten van
Delhaize. Het is duidelijk dat het grote bedrijf Delhaize veel sterker staat dan de
kleine privé Delhaize. → De wetgever heeft hierbij ingegrepen. De zwakkere partij
3
