IN DE
ORTHOPEDAGOGISCHE
HULPVERLENING
2022-2023
HANNE BOONS
,Inhoud
1 Introductie beleid en organisatie in de orthopedagogische hulpverlening.........................................7
1.1 Enkele vragen...............................................................................................................................7
1.2 Orthopedagogiek is…....................................................................................................................7
2 Vlaams en federaal beleid in de orthopedagogische hulpverlening....................................................8
2.1 Transversale thema’s....................................................................................................................8
2.2 Vlaamse overheid.........................................................................................................................8
2.3 Beleidsdomein Welzijn, Volksgezondheid, Gezin als vertrekpunt................................................8
2.3.1 Minister Welzijn, Volksgezondheid en Gezin.........................................................................9
2.3.2 Het departement WVG..........................................................................................................9
2.3.3 Regelgeving..........................................................................................................................10
2.3.4 Beleidsnota’s........................................................................................................................10
2.3.5 Decreet................................................................................................................................11
2.3.6 Transversale thema’s...........................................................................................................11
2.4 Samenstelling en bevoegdheidsverdeling Vlaamse regering......................................................11
2.4.1 Vlaamse Regering 2019-2024..............................................................................................11
2.4.2 Transversaal beleid..............................................................................................................12
2.4.3 Septemberverklaring...........................................................................................................13
2.5 Samenstelling en bevoegdheidsverdeling Federale overheid.....................................................14
2.5.1 Federale regering 2020-2024...............................................................................................14
2.5.2 Regeerakkoord.....................................................................................................................15
2.6 Illustratie Taskforce Autisme – Naar een autismevriendelijk Vlaanderen...................................15
2.6.1 Opdracht en context............................................................................................................15
2.6.2 Samenstelling.......................................................................................................................16
2.6.3 Werkwijze............................................................................................................................16
2.6.4 Uitgangspunten...................................................................................................................16
2.6.5 Aanbevelingen.....................................................................................................................16
2.6.6 Voorwaarden.......................................................................................................................17
2.6.7 Stand van zaken...................................................................................................................17
3 Nieuwe ontwikkelingen handicap en integrale jeugdhulp.................................................................18
3.1 Recente beleidstendensen.........................................................................................................18
3.1.1 5 transversale beleidslijnen.................................................................................................18
3.2 Recente ontwikkelingen in de ondersteuning van personen met een handicap........................19
3.2.1 Bredere context...................................................................................................................19
3.2.2 Persoonsgerichte/vraaggestuurde ondersteuning...............................................................20
1
, 3.2.3 Beleid...................................................................................................................................21
3.2.4 Inclusie – vermaatschappelijking van de zorg......................................................................23
3.2.5 Intersectoraal / integraal werken........................................................................................23
3.2.6 Gedeelde zorg......................................................................................................................24
3.3 Recente ontwikkelingen in de integrale jeugdhulp.....................................................................25
3.3.1 Principes van Integrale Jeugdhulp.......................................................................................25
3.3.2 Evaluatie SWVG 2020...........................................................................................................26
3.3.3 Beleid jeugdhulp..................................................................................................................28
3.3.4 Geïntegreerd gezinsbeleid...................................................................................................29
3.4 Voorbeelden examenvraag.........................................................................................................29
4 Beleid onderwijs aan kinderen met specifieke noden.......................................................................30
4.1 Geschiedenis...............................................................................................................................30
4.1.1 De Salamanca-verklaring Unesco (1994).............................................................................30
4.1.2 VN-verdrag inzake de rechten van personen met een handicap.........................................30
4.2 Buitengewoon vs regulier...........................................................................................................31
4.3 M-decreet: 2015.........................................................................................................................31
4.3.1 Mindshift..............................................................................................................................31
4.3.2 Meer inclusie.......................................................................................................................32
4.3.3 Meesterschap......................................................................................................................32
4.3.4 Modernisering.....................................................................................................................32
4.3.5 Medezeggenschap...............................................................................................................33
4.3.6 Middelen voor meesterschap..............................................................................................33
4.4 Ondersteuningsmodel; 2017......................................................................................................34
4.5 Eerste nota Begeleidingsdecreet (25/10/2019)..........................................................................34
4.6 Conceptnota Leersteundecreet (25/06/2021)............................................................................35
4.7 Afschaffing M-decreet................................................................................................................35
4.8 Universal Design.........................................................................................................................37
4.8.1 Retro-fit vs universal design.................................................................................................37
4.8.2 Universal Design for Learning..............................................................................................37
4.9 Buitengewoon vs regulier...........................................................................................................37
4.9.1 Gemotiveerd verslag?..........................................................................................................37
4.9.2 Buitengewoon Onderwijs is een dienst, geen plaats...........................................................37
4.9.3 Gewoon en buitengewoon Onderwijs dichter bij elkaar brengen.......................................38
4.9.4 Belangrijke partners.............................................................................................................38
4.10 Van M-decreet naar Decreet Leersteun...................................................................................38
5 Recente beleidstendensen in GGZ.....................................................................................................39
2
, 5.1 Vertrekpunt................................................................................................................................39
5.1.1 Evoluties die bijgedragen hebben aan actuele organisatie GGZ..........................................39
5.1.2 Klassieke organisatie van GGZ.............................................................................................39
5.1.3 Niet-klassieke aanbod en zorgvernieuwende projecten......................................................40
5.1.4 Meer weten over de historiek en de organisatie vna GGZ?.................................................41
5.2 Recente beleidstendensen.........................................................................................................41
5.2.1 Bevoegdheden na 6de staatshervorming..............................................................................41
5.2.2 Gewenste situatie Cf. WHO.................................................................................................42
5.2.3 GGZ in centen......................................................................................................................43
5.2.4 Zorgcircuits en netwerken voor volwassenen......................................................................43
5.2.5 Zorgcircuits en netwerken voor kinderen............................................................................45
5.2.6 Zorgcircuits en netwerken voor ouderen.............................................................................45
5.2.7 Nieuw decreet GGZ (Vlaamse Regering, 2019.....................................................................46
5.3 Evaluatie.....................................................................................................................................47
5.3.1 Vlaams.................................................................................................................................47
5.3.2 Federaal...............................................................................................................................48
5.3.3 Internationaal......................................................................................................................48
6 Persoonsvolgende financiering voor personen met een handicap....................................................49
6.1 Wetgeving...................................................................................................................................49
6.2 Persoonsvolgende Financiering (PVF).........................................................................................49
6.2.1 Trap 1 = Basisondersteuningsbudget of zorgbudget PmH...................................................49
6.2.2 Trap 2 = Persoonsvolgend Budget (PVB)..............................................................................51
6.2.3 Cash en/of voucher..............................................................................................................56
6.2.4 Vrij besteedbaar bedrag......................................................................................................57
6.2.5 Cijfers...................................................................................................................................57
6.3 Voor minderjarigen voorlopig enkel PAB....................................................................................58
6.3.1 Persoonlijke assistentie.......................................................................................................58
6.3.2 Aard van assistentie.............................................................................................................58
6.3.3 Procedure............................................................................................................................58
6.3.4 Cijfers...................................................................................................................................59
6.4 Discussie.....................................................................................................................................59
6.5 Review (Fleming et al., 2019)......................................................................................................60
7 Kwaliteitszorg in orthopedagogische contexten................................................................................61
7.1 Kwaliteitszorg.............................................................................................................................61
7.1.1 Basisprincipes van kwaliteitszorg.........................................................................................62
7.1.2 Discussie..............................................................................................................................63
3