Samenvatting aardrijkskunde PABWA120X

Samenvatting aardrijkskunde

Les 1
De leerlingen moeten het geografisch besef leren. Hieronder valt:

1. Geografisch wereldbeeld
a. Vakkennis over regio's en thema’s (stad/ platteland, ver weg/ dichtbij)
2. Kennis en inzicht in ruimtelijke vraagstukken
a. Vakkennis over regio's en thema’s (stad/ platteland, ver weg/ dichtbij)
3. Geografische benadering
a. Vakvaardigheden: gebruik kaarten + atlas


Kenmerken van een goede aardrijkskundeles

 Motiverende start a.h.v. alledaags aardrijkskunde ervaring of voorbeeld
 Vakdidactiek (hoe)
o Waar is dat
o Waarom daar
o Hoe kan ik in- en uitzoomen
o Wat zie ik dan
o Hoe verandert het
o Wat zijn de gevolgen/ voor- en nadelen
 Afsluiting en transfer (generaliseren)


Geografische zienswijze

1. Waarnemen
2. Beschrijven
3. Verklaren
4. Generaliseren (herkennen en toepassen)
5. Waarderen
6. Voorspellend & probleemoplossend

7 ingrediënten (geografische werkwijze)

1. Motiverende start
2. Waarnemen/ beschrijven
 Waar is dat?
3. Verklaren
 In context plaatsen --> waarom daar?
4. Herkennen en toepassen
 Wisselen van schaalniveau en vergelijken
 In- en uitzoomen
5. Waarderen
 Multi-perspectivisch kijken en relaties leggen
 Hoe verandert het?
6. Voorspellend en probleemoplossend
 Wat zijn de gevolgen?

, 7. Afsluiting/ transfer

Historisch perspectief

Mao Zedong (1949 - 1976)

- De Chinese politicus Mao Zedong geldt als een van de bekendste Communistische dictators.
- Hij stond aan de basis van de Chinese Communistische Partij (CCP)
- Onder zijn bewind vielen naar schatting 40 miljoen tot mogelijk 72 miljoen doden.
- De grote sprong voorwaarts (1958) - Chinese supermacht (landbouw & staal) - hongersnood.
- Culturele Revolutie (1966 – 1969) - Rode boekje

Deng Xiaping (1976 - 1989)

- Volgens hem is het politieke systeem is niet zo belangrijk, maar moeten er resultaten
geboekt worden.
- In 1979 werden de eerste vier special economic zones (SEZ) opgericht: Xiamen, Shenzen,
Zhuhai en Shantou.

Xi Jinping (2013 - heden)

- Bestrijden bureaucratie, hedonisme en corruptie
- Ideologische greep op de Chinese samenleving te vergroten
- Ook de controle op het internet door de Chinese overheid, onder meer door
internetcensuur.
- Daarnaast wordt de druk op het Christendom en de islam in China steeds hoger onder het
beleid van Xi.
- One Belt Road


De kern: China wilde al lang meedoen op het wereldtoneel maar kon lange tijd niet aanhaken,
wegens de hervorming. Totdat Mao in 1976 wegviel en Deng Xiaoping (en later Xi Jinping) aan de
macht kwam en het land hervormde. Hij ‘opende’ China voor de wereld en langzaam groeide de
export en werd China een grote speler op het wereldtoneel. Een belangrijke politieke en culturele
speler, maar vooral ook economisch. China breidt haar macht uit en is niet meer weg te denken
binnen de wereldeconomie.

Uitverkoop van onze aarde

De impact van onze consumptiedrift op de aarde is zo groot, dat ‘s werelds meest vooraanstaande
geologen reppen over een nieuw tijdperk: het Antropoceen. Een periode waarin het klimaat en de
atmosfeer snelle veranderingen ondergaan door toedoen van menselijke handelen. Een
spotgoedkoop plastic lantaarntje geeft geoloog Jan Zalasiewicz te denken. Verdient het ding niet
veel meer dan de 1,50 die hij kost?


Aardrijkskundig kijken

 Multi-perspectivisch
 Zoeken naar verbanden en relaties

Hoogtelijnen: informatiebronnen

Breedtelijnen: bestaansdimensies

, Dieptelijnen: geografische vierslag

Binnen elk stuk ruimte vinden we een groot aantal verschijnselen, aspecten en bestaansdimensies
die elkaar wederzijds beïnvloeden. We spreken van ruimtelijke samenhang. De verschijnselen
kunnen zeer divers zijn en hun onderlinge samenhang is ogenschijnlijk diffuus en complex. Om een
ordening te kunnen aanbrengen in al die verschijnselen gebruiken we de geografische kubus.




Economisch perspectief

Het BBP is de totale toegevoegde waarde van alle in een land geproduceerde goederen en diensten.
Toegevoegde waarde is de totale waarde van geproduceerde goederen en diensten, minus de
waarde van wat er bij de productie is verbruikt. Het BBP geeft aan hoe groot de economie van een
land is. Als het BBP in een land hoger wordt, stijgt het totaal van de productie en inkomens in dat
land. Je spreekt dan van een economische groei. China behoort tot de snelst groeiende economieën
ter wereld. Reële jaarlijkse groei van bruto binnenlandsproduct van gemiddelde 9,5%. Tempo dat
door de wereldbank omschreven wordt als ‘de snelst aanhoudende expansie door een grote
economie in de geschiedenis’. BBP om de acht jaar te verdubbelen heeft ervoor gezorgd dat 800
miljoen mensen uit de armoede zijn gehaald.

 Economische globalisering – uitschuiving
 Economisch/ politiek: globalisering en vrijhandel
o Vrijhandel is een handelsbeleid dat invoer of uitvoer niet beperkt.

Het westen speelde China in de kaart. Op zoek naar meer landen te laten deelnemen aan de
wereldhandel, met het oog op uitbreiding van eigen handel en welvaart. Vrijhandel: gelijke kansen
om deel te nemen binnen de internationale handel. Handelsvragen, invoerheffingen verlaagd of
afgeschaft. Protectionisme was een vies woord geworden. Het idee was: geen gezeik, iedereen rijk!

Echter gold dit niet voor iedereen. China verhoogt haar importtarieven ter bescherming van haar
eigen economie. China is uiteindelijk een productieland geworden, waarin Westerse bedrijven zich
hebben gefaciliteerd. China kan nu relatief goedkoop handelen met de wereld. Binnen het
communistische China worden enkele kapitalistische ‘special economic zones’ (SEZ) aangewezen.
Hier mag vrijuit belastingvrij geïnvesteerd en geproduceerd worden door de wereldmarkt. Doordat
de kosten in China zo laag zijn, kopen wij, het Westen, veel meer in China dan China bij ons.