MSK Radiotherapie hoofdstuk 1:
Epidemiologie
= Frequentie, Verspreiding en Oorzaak, binnen en tussen bevolkingsgroepen
met Potentiële oorzaken, risicofactoren en belang screening.
Belangrijke woorden
● incidentie = alle nieuwe kankerpatienten in een tijdspanne
● prevalentie = op 1 moment kijken hoeveel kankerpatienten er zijn (bv. op 1 mei)
● mortaliteit = aantal mensen dat overleden is in bepaalde tijdspanne
● 5 year overall survival (OS) = nog in leven zijn
● Disease free survival (DFS) = nog in leven en ook niet meer ziek zijn
Het lijkt dat in 2020 minder kankerpatienten zijn maar dit komt door covid (mensen gingen
daardoor niet naar het ziekenhuis)
Risicofactoren
,Mutagene stoffen
= stoffen die mutaties in DNA veroorzaken
vb.
● Asbest
● UV-straling
● Ioniserende straling (röntgen)
Weetjes over kanker
● Kankercellen zijn niet overdraagbaar
● E-nummers (conserveringsmiddelen, geur/smaakstoffen) zijn geen
kankerverwekkende stoffen
Preventie
→ buitenkant cirkel is goed, binnenkant niet goed
,borstvoeding heeft goede invloed op het voorkomen van borstkanker
Celgroei
Normale celgroei:
● Homeostase →oude cellen sterven af (apoptose) + nieuwe cellen vervangen,
vernieuwen, herstellen
● Adaptief naargelang situatie (bv hypertrofie (volume), spieren bij verhoogde
belasting, hyperplasie (aantal), witte bloedcellen bij infectie)
● Gebeurt gecontroleerd: stimulatie (groeifactoren, hormonen) en remmen (signalen,
onvoldoende plaats, functie voltooid)
● Flexibel en reversibel
, cel gaat er alles aan doen om DNA zo snel mogelijk te herstellen (meestal lukt dit
goed)
Wat is kanker?
1. Ontregelde groei
- Tumor = zwelling ≠ kanker
- Benigne (goedaardig) of
maligne (kwaadaardig -->kanker)
2. Dedifferentiatie
= Cellen verliezen normale vorm en functie
- Benigne → dysplastisch (premaligne) → maligne
3. Weefselintegriteit
→Invasie (blijft niet op 1 plek)-Metastasering
het is niet omdat er tumor gezegd wordt dat het kanker is
Epidemiologie
= Frequentie, Verspreiding en Oorzaak, binnen en tussen bevolkingsgroepen
met Potentiële oorzaken, risicofactoren en belang screening.
Belangrijke woorden
● incidentie = alle nieuwe kankerpatienten in een tijdspanne
● prevalentie = op 1 moment kijken hoeveel kankerpatienten er zijn (bv. op 1 mei)
● mortaliteit = aantal mensen dat overleden is in bepaalde tijdspanne
● 5 year overall survival (OS) = nog in leven zijn
● Disease free survival (DFS) = nog in leven en ook niet meer ziek zijn
Het lijkt dat in 2020 minder kankerpatienten zijn maar dit komt door covid (mensen gingen
daardoor niet naar het ziekenhuis)
Risicofactoren
,Mutagene stoffen
= stoffen die mutaties in DNA veroorzaken
vb.
● Asbest
● UV-straling
● Ioniserende straling (röntgen)
Weetjes over kanker
● Kankercellen zijn niet overdraagbaar
● E-nummers (conserveringsmiddelen, geur/smaakstoffen) zijn geen
kankerverwekkende stoffen
Preventie
→ buitenkant cirkel is goed, binnenkant niet goed
,borstvoeding heeft goede invloed op het voorkomen van borstkanker
Celgroei
Normale celgroei:
● Homeostase →oude cellen sterven af (apoptose) + nieuwe cellen vervangen,
vernieuwen, herstellen
● Adaptief naargelang situatie (bv hypertrofie (volume), spieren bij verhoogde
belasting, hyperplasie (aantal), witte bloedcellen bij infectie)
● Gebeurt gecontroleerd: stimulatie (groeifactoren, hormonen) en remmen (signalen,
onvoldoende plaats, functie voltooid)
● Flexibel en reversibel
, cel gaat er alles aan doen om DNA zo snel mogelijk te herstellen (meestal lukt dit
goed)
Wat is kanker?
1. Ontregelde groei
- Tumor = zwelling ≠ kanker
- Benigne (goedaardig) of
maligne (kwaadaardig -->kanker)
2. Dedifferentiatie
= Cellen verliezen normale vorm en functie
- Benigne → dysplastisch (premaligne) → maligne
3. Weefselintegriteit
→Invasie (blijft niet op 1 plek)-Metastasering
het is niet omdat er tumor gezegd wordt dat het kanker is