Recht 1.1
Week 1 Inleiding
Kent de functies van het recht
- De maatschappij ordenen en regels op te stellen voor het geval er conflicten ontstaan tussen
mensen onderling
- Kwetsbare mensen in de samenleving te beschermen
Het gezondheidsrecht beoogt onder meer de rechten van personen in de gezondheidszorg te
beschermen. En het beoogt ook om te ordenen.
Met bindende regels weet iedereen waarmee hij rekening kan en moet houden. Op die manier is het
mogelijk om vreedzaam samen te leven.
Kent de rechtsbronnen
- Wetgeving
Het geheel van algemeen verbindende voorschriften die voor iedereen gelijkelijk gelden.
Als de koning de wet afkeurt komt de wet er niet.
Ook gemeentes en provincies maken wetten.
- Verdrag
Internationale overeenkomsten tussen staten.
- Jurisprudentie
Het geheel aan rechterlijke oordelen over de uitleg of toepasselijkheid van wettelijke of
verdragsregels.
Verzameling van alle rechtelijke uitspraken
Heeft kennis van het wetgevingsproces in Nederland
Een wet is een regeling die wordt vastgesteld door de hoogste wetgever, dat is de regering en de Staten-
Generaal gezamenlijk (het parlement). Wetten komen grotendeels initiatief tot stand van de regering,
maar ook de leden van de Tweede Kamer kunnen op eigen initiatief een wetsvoorstel indienen (het recht
van initiatief).
(Memorie van toelichting: uitleg van hoe en waarom van wetsvoorstel, naar ministerraad gestuurd.)
Na akkoordbevinding besluit ministerraad het wetsvoorstel voor te leggen bij de Tweede Kamer. Van
wetvoorstel naar inwerkingtreding wet:
1. Tweede Kamer
Schriftelijke voorbereiding, mondelinge behandeling en stemming
Kan wijzigingsvoorstellen (amendementen) indienen, stemt op amendementen en
uiteindelijk op totale wetsvoorstel
2. Eerste Kamer
Geen recht van amendement (behalve m.b.v. Novelle)
Wetsvoorstel kan aanvaard of verworpen worden
3. Ondertekening, afkondiging en inwerkingtreding
Wordt pas wet als het ondertekend is door de koning en de betrokken ministers en het
moet bekend worden gemaakt (Bekendmakingswet)
, Recht 1.1
Heeft kennis van de rechtspleging in Nederland.
Rechtspleging: het geheel van regels met betrekking tot organisatie van de rechtspraak en de wijze
waarop een proces verloopt. De organisatie van de rechterlijke macht is geregeld in de GW (Grondwet)
en nader uitgewerkt in de Wet op de rechterlijke organisatie.
Leden van de rechterlijke macht zijn onafhankelijk en voor het leven benoemd. Op eigen verzoek of bij
het bereiken van een bepaalde leeftijd kunnen ze ontslagen worden. Kunnen ook door het rechterlijk
behorend gerecht (de Hoge Raad) geschorst of ontslagen worden. De wet regelt hun rechtspositie. Deze
rechtsposities zijn in Nederland te onderverdelen in:
1. De Rechtsbank
2. Het Gerechtshof
3. De Hoge Raad
Kan verschillen tussen recht en ethiek benoemen
Recht gaat over wat wettelijk mag en wat niet mag en bij ethiek wordt beredeneerd vanuit normen en
waarden wat voor ieder individu verschilt. Iets wat ethisch ongepast is is volgens het recht niet meteen
strafbaar. Het recht wordt vaak wel gebaseerd op algemene normen en waarden.
Kan functie van de beroepscode aangeven
- Geeft je de waarden en normen van de beroepsgroep.
Hoewel de taken en verantwoordelijkheden van verpleegkundigen en verzorgenden verschillen,
komen de waarden en normen van de beroepen overeen. Die waarden en normen maken
duidelijk hoe je je beroep als verpleegkundige of verzorgende op een goede manier uit kunt
oefenen.
Belangrijke waarden zijn bijvoorbeeld: betrouwbaarheid, respect, eerlijkheid, rechtvaardigheid,
niet schaden, respect voor de autonomie van de zorgvrager.
- Helpt je bij je handelen en de verantwoording daarvan.
- Aan zorgvragers en hun naasten, mantelzorgers, andere zorgverleners, zorgaanbieders en de
samenleving als geheel duidelijk maken wat zij van jou als verpleegkundige of verzorgende
mogen verwachten.
- Is een leidraad voor je handelen als professional.
Hij geeft je aanknopingspunten om te bepalen hoe je je in je beroepsuitoefening als professional
gedraagt.
- Biedt je handvatten om in complexe situaties een weloverwogen afweging te maken over wat
goede zorg in deze situatie vraagt.
- Beschrijft niet in detail hoe je moet handelen.
Het is belangrijk dat je altijd zelf nadenkt over de betekenis van de artikelen in specifieke
situaties en dat je de Beroepscode vertaalt naar je eigen situatie.
Week 4 WGBO
Weet welke wetten van belang zijn voor de rechtspositie van de patiënt
- De Wet kwaliteit, klachten en geschillen zorg (Wkkgz)
- De Wet medezeggenschap cliënten zorginstellingen (Wmcz)
- De Wet verplichte geestelijke gezondheidszorg (Wvggz)
Week 1 Inleiding
Kent de functies van het recht
- De maatschappij ordenen en regels op te stellen voor het geval er conflicten ontstaan tussen
mensen onderling
- Kwetsbare mensen in de samenleving te beschermen
Het gezondheidsrecht beoogt onder meer de rechten van personen in de gezondheidszorg te
beschermen. En het beoogt ook om te ordenen.
Met bindende regels weet iedereen waarmee hij rekening kan en moet houden. Op die manier is het
mogelijk om vreedzaam samen te leven.
Kent de rechtsbronnen
- Wetgeving
Het geheel van algemeen verbindende voorschriften die voor iedereen gelijkelijk gelden.
Als de koning de wet afkeurt komt de wet er niet.
Ook gemeentes en provincies maken wetten.
- Verdrag
Internationale overeenkomsten tussen staten.
- Jurisprudentie
Het geheel aan rechterlijke oordelen over de uitleg of toepasselijkheid van wettelijke of
verdragsregels.
Verzameling van alle rechtelijke uitspraken
Heeft kennis van het wetgevingsproces in Nederland
Een wet is een regeling die wordt vastgesteld door de hoogste wetgever, dat is de regering en de Staten-
Generaal gezamenlijk (het parlement). Wetten komen grotendeels initiatief tot stand van de regering,
maar ook de leden van de Tweede Kamer kunnen op eigen initiatief een wetsvoorstel indienen (het recht
van initiatief).
(Memorie van toelichting: uitleg van hoe en waarom van wetsvoorstel, naar ministerraad gestuurd.)
Na akkoordbevinding besluit ministerraad het wetsvoorstel voor te leggen bij de Tweede Kamer. Van
wetvoorstel naar inwerkingtreding wet:
1. Tweede Kamer
Schriftelijke voorbereiding, mondelinge behandeling en stemming
Kan wijzigingsvoorstellen (amendementen) indienen, stemt op amendementen en
uiteindelijk op totale wetsvoorstel
2. Eerste Kamer
Geen recht van amendement (behalve m.b.v. Novelle)
Wetsvoorstel kan aanvaard of verworpen worden
3. Ondertekening, afkondiging en inwerkingtreding
Wordt pas wet als het ondertekend is door de koning en de betrokken ministers en het
moet bekend worden gemaakt (Bekendmakingswet)
, Recht 1.1
Heeft kennis van de rechtspleging in Nederland.
Rechtspleging: het geheel van regels met betrekking tot organisatie van de rechtspraak en de wijze
waarop een proces verloopt. De organisatie van de rechterlijke macht is geregeld in de GW (Grondwet)
en nader uitgewerkt in de Wet op de rechterlijke organisatie.
Leden van de rechterlijke macht zijn onafhankelijk en voor het leven benoemd. Op eigen verzoek of bij
het bereiken van een bepaalde leeftijd kunnen ze ontslagen worden. Kunnen ook door het rechterlijk
behorend gerecht (de Hoge Raad) geschorst of ontslagen worden. De wet regelt hun rechtspositie. Deze
rechtsposities zijn in Nederland te onderverdelen in:
1. De Rechtsbank
2. Het Gerechtshof
3. De Hoge Raad
Kan verschillen tussen recht en ethiek benoemen
Recht gaat over wat wettelijk mag en wat niet mag en bij ethiek wordt beredeneerd vanuit normen en
waarden wat voor ieder individu verschilt. Iets wat ethisch ongepast is is volgens het recht niet meteen
strafbaar. Het recht wordt vaak wel gebaseerd op algemene normen en waarden.
Kan functie van de beroepscode aangeven
- Geeft je de waarden en normen van de beroepsgroep.
Hoewel de taken en verantwoordelijkheden van verpleegkundigen en verzorgenden verschillen,
komen de waarden en normen van de beroepen overeen. Die waarden en normen maken
duidelijk hoe je je beroep als verpleegkundige of verzorgende op een goede manier uit kunt
oefenen.
Belangrijke waarden zijn bijvoorbeeld: betrouwbaarheid, respect, eerlijkheid, rechtvaardigheid,
niet schaden, respect voor de autonomie van de zorgvrager.
- Helpt je bij je handelen en de verantwoording daarvan.
- Aan zorgvragers en hun naasten, mantelzorgers, andere zorgverleners, zorgaanbieders en de
samenleving als geheel duidelijk maken wat zij van jou als verpleegkundige of verzorgende
mogen verwachten.
- Is een leidraad voor je handelen als professional.
Hij geeft je aanknopingspunten om te bepalen hoe je je in je beroepsuitoefening als professional
gedraagt.
- Biedt je handvatten om in complexe situaties een weloverwogen afweging te maken over wat
goede zorg in deze situatie vraagt.
- Beschrijft niet in detail hoe je moet handelen.
Het is belangrijk dat je altijd zelf nadenkt over de betekenis van de artikelen in specifieke
situaties en dat je de Beroepscode vertaalt naar je eigen situatie.
Week 4 WGBO
Weet welke wetten van belang zijn voor de rechtspositie van de patiënt
- De Wet kwaliteit, klachten en geschillen zorg (Wkkgz)
- De Wet medezeggenschap cliënten zorginstellingen (Wmcz)
- De Wet verplichte geestelijke gezondheidszorg (Wvggz)
