Hoofdstuk 13: Werkloosheid, inflatie en de Phillips-curve
0. Inleiding
Werkloosheid en inflatie zijn twee signalen dat het niet zo goed gaat met de economie op
macro-economisch vlak. Er bestaat namelijk een afruil tussen werkloosheid en inflatie, in de
vorm van de Phillips-curve. De overheid heeft de keuze tussen een hoge werkloosheid of een
lage inflatie. Het negatief verband tussen beide zien we terug in de Phillips-curve.
1. Werkloosheid
Werkloosheid wordt vaak gemeten aan de hand van de werkloosheidsgraad:
𝒂𝒂𝒏𝒕𝒂𝒍 𝒗𝒐𝒍𝒍𝒆𝒅𝒊𝒈 𝒘𝒆𝒓𝒌𝒍𝒐𝒛𝒆𝒏
𝑾𝒆𝒓𝒌𝒍𝒐𝒐𝒔𝒉𝒆𝒊𝒅𝒔𝒈𝒓𝒂𝒂𝒅 =
𝒂𝒄𝒕𝒊𝒆𝒗𝒆 𝒃𝒆𝒗𝒐𝒍𝒌𝒊𝒏𝒈
Op onderstaande figuur zien we de evolutie van de werkloosheidsgraad (in % van de actieve
bevolking) in de VS, Japan, EU15 en België tussen 1960 en 2013.
We zien dat tot de jaren 80 de werkloosheidsgraad in
Europa altijd lager was dan deze in de VS. Vanaf de
oliecrisis van 1975 echter zien we een omgekeerde
evlutie. Daarnaast zien we dat er in Japan een vrij lage
werkloosheidgraad is, maar dat die sinds de jaren 90 ook
daar gestegen is. We zien ook duidelijk dat de financiële
crisis in Europa en de VS zijn sporen nalaat.
We bekijken de verhouding van het aantal volledig werklozen ten op zichte van de actieve
bevolking. De actieve bevolking definieren we als de som van het aantal werklozen en het
aantal werkende mensen.
Op de figuur zien we ook dat de werkloosheidsgraad conjunctuur gevoelig is:
Golden sixties: tussen 1960-1970 zien we overal een vrij beperkte werkloosheidsgraad
Oliecris: de oliecrisis van 1975 zorgde voor een drastische stijging
Financieel-economische crisis: ook hier zien we een drastische stijging vanaf 2008
We moeten echter vaststellen dat er in België en Europa weinig beterschap is geweest sinds
de periode 1975 – 1985. Er wordt dan ook steeds vaker gezegd dat de werkloosheid in Europa
niet langer cyclisch is, maar dat we kunnen spreken over structurele werkloosheid. De hoge
werkloosheidsgraad heeft namelijk niet langer een tijdelijk karakter. Dit heeft te maken met
de institutionele kenmerken van de Europese arbeidsmarkten. Deze zijn veel minder rigide
of flexibel dan deze in de VS.
0. Inleiding
Werkloosheid en inflatie zijn twee signalen dat het niet zo goed gaat met de economie op
macro-economisch vlak. Er bestaat namelijk een afruil tussen werkloosheid en inflatie, in de
vorm van de Phillips-curve. De overheid heeft de keuze tussen een hoge werkloosheid of een
lage inflatie. Het negatief verband tussen beide zien we terug in de Phillips-curve.
1. Werkloosheid
Werkloosheid wordt vaak gemeten aan de hand van de werkloosheidsgraad:
𝒂𝒂𝒏𝒕𝒂𝒍 𝒗𝒐𝒍𝒍𝒆𝒅𝒊𝒈 𝒘𝒆𝒓𝒌𝒍𝒐𝒛𝒆𝒏
𝑾𝒆𝒓𝒌𝒍𝒐𝒐𝒔𝒉𝒆𝒊𝒅𝒔𝒈𝒓𝒂𝒂𝒅 =
𝒂𝒄𝒕𝒊𝒆𝒗𝒆 𝒃𝒆𝒗𝒐𝒍𝒌𝒊𝒏𝒈
Op onderstaande figuur zien we de evolutie van de werkloosheidsgraad (in % van de actieve
bevolking) in de VS, Japan, EU15 en België tussen 1960 en 2013.
We zien dat tot de jaren 80 de werkloosheidsgraad in
Europa altijd lager was dan deze in de VS. Vanaf de
oliecrisis van 1975 echter zien we een omgekeerde
evlutie. Daarnaast zien we dat er in Japan een vrij lage
werkloosheidgraad is, maar dat die sinds de jaren 90 ook
daar gestegen is. We zien ook duidelijk dat de financiële
crisis in Europa en de VS zijn sporen nalaat.
We bekijken de verhouding van het aantal volledig werklozen ten op zichte van de actieve
bevolking. De actieve bevolking definieren we als de som van het aantal werklozen en het
aantal werkende mensen.
Op de figuur zien we ook dat de werkloosheidsgraad conjunctuur gevoelig is:
Golden sixties: tussen 1960-1970 zien we overal een vrij beperkte werkloosheidsgraad
Oliecris: de oliecrisis van 1975 zorgde voor een drastische stijging
Financieel-economische crisis: ook hier zien we een drastische stijging vanaf 2008
We moeten echter vaststellen dat er in België en Europa weinig beterschap is geweest sinds
de periode 1975 – 1985. Er wordt dan ook steeds vaker gezegd dat de werkloosheid in Europa
niet langer cyclisch is, maar dat we kunnen spreken over structurele werkloosheid. De hoge
werkloosheidsgraad heeft namelijk niet langer een tijdelijk karakter. Dit heeft te maken met
de institutionele kenmerken van de Europese arbeidsmarkten. Deze zijn veel minder rigide
of flexibel dan deze in de VS.
